Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google. Από το Ελ Αλαμέιν στα Ηλύσια Πεδία και, εφόσον επιβεβαιωθεί ο προγραμματισμός των επόμενων ημερών, από το Παρίσι στο ακριτικό Καστελόριζο.
Το πυκνό διπλωματικό πρόγραμμα του Κυριάκου Μητσοτάκη φέρνει μέσα σε ελάχιστες ημέρες στο ίδιο κάδρο Αίγυπτο, Κύπρο, Γαλλία, Ανατολική Μεσόγειο, Ευρωπαϊκή Ένωση και χώρες του Κόλπου, σε μία συγκυρία κατά την οποία οι ελληνοτουρκικές διαφορές έχουν επιστρέψει δυναμικά στη δημόσια συζήτηση.
Σήμερα, Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου, ο πρωθυπουργός μεταβαίνει στο Παρίσι. Αρχικά θα συμμετάσχει στη Διεθνή Διάσκεψη Κορυφής για το Διάστημα και στη συνέχεια θα συναντηθεί με τον Γάλλο Πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν.
Η χρονική στιγμή έχει ιδιαίτερη σημασία.
Μόλις μία ημέρα νωρίτερα, Ελλάδα, Αίγυπτος και Κύπρος ολοκλήρωσαν την άτυπη τριμερή στο Ελ Αλαμέιν με μια Κοινή Διακήρυξη που δεν κατονομάζει την Τουρκία, αλλά περιέχει σειρά θέσεων που αγγίζουν άμεσα τις πλέον ευαίσθητες διαφορές της Ανατολικής Μεσογείου.
Από το Ελ Αλαμέιν στο Παρίσι
Η συνάντηση με τον Μακρόν έρχεται αμέσως μετά την επαναβεβαίωση του στρατηγικού σχήματος Αθήνας–Καΐρου–Λευκωσίας.
Στο Ελ Αλαμέιν οι τρεις χώρες έβαλαν στο κοινό κείμενο το Διεθνές Δίκαιο και την UNCLOS ως βάση για τις συμφωνίες οριοθέτησης θαλάσσιων δικαιοδοσιών.
Παράλληλα αναφέρθηκαν στην υποχρέωση αποχής από την απειλή ή χρήση βίας, στην επίλυση του Κυπριακού βάσει των ψηφισμάτων του ΟΗΕ, στην ανάγκη αποχώρησης ξένων δυνάμεων και μισθοφόρων από τη Λιβύη και στην περαιτέρω ανάπτυξη των ενεργειακών διασυνδέσεων στην περιοχή.
Η Τουρκία δεν κατονομάστηκε.
Τα συγκεκριμένα σημεία, όμως, τέμνονται με σειρά βασικών επιλογών της Άγκυρας: η Τουρκία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στην UNCLOS, διατηρεί το casus belli έναντι της Ελλάδας, υποστηρίζει λύση δύο κρατών στην Κύπρο και διαθέτει στρατιωτική παρουσία στη Λιβύη.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης συμπύκνωσε τη δική του θέση στη φράση ότι «σταθερότητα δεν σημαίνει υποχωρητικότητα ούτε ανοχή σε τετελεσμένα».
Η Γαλλία μπαίνει πλέον και οικονομικά στο καλώδιο
Στο Παρίσι, το Great Sea Interconnector αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα.
Η γαλλική Meridiam έχει εισέλθει ως πλειοψηφικός μέτοχος στην εταιρεία που υλοποιεί το έργο, ενώ ο ΑΔΜΗΕ διατηρεί την τεχνική ηγεσία κατά την κατασκευή και τη διαχείριση της διασύνδεσης μετά την ολοκλήρωσή της.
Αυτό αλλάζει την εξίσωση.
Η Γαλλία δεν συνδέεται πλέον με το έργο μόνο μέσω τεχνογνωσίας ή ευρωπαϊκής πολιτικής υποστήριξης. Υπάρχει πλέον και άμεσο γαλλικό επενδυτικό συμφέρον σε μια υποδομή που φιλοδοξεί να ενώσει ηλεκτρικά την Ελλάδα με την Κύπρο και, σε επόμενη φάση, το Ισραήλ.
Η σύνδεση έχει στρατηγικό χαρακτήρα για ολόκληρη την Ανατολική Μεσόγειο, καθώς η Κύπρος παραμένει ενεργειακά απομονωμένη από το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα.
Μακρόν–Μητσοτάκης μετά την ανανέωση της στρατηγικής σχέσης
Η σημερινή συνάντηση δεν πραγματοποιείται σε κενό.
Μόλις τον περασμένο Απρίλιο, κατά την επίσκεψη του Εμανουέλ Μακρόν στην Ελλάδα, Αθήνα και Παρίσι ανανέωσαν τη στρατηγική εταιρική σχέση τους.
Η συνεργασία των δύο χωρών έχει πλέον ισχυρό στρατιωτικό και εξοπλιστικό σκέλος, με τις FDI HN και τα Rafale, αλλά εκτείνεται ταυτόχρονα στην ενέργεια, στην οικονομία και στην ευρωπαϊκή άμυνα.
Για την Αθήνα, συνεπώς, η Γαλλία παραμένει ένας από τους σημαντικότερους ευρωπαϊκούς εταίρους σε μία περίοδο κατά την οποία οι εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο απαιτούν ισχυρές πολιτικές και οικονομικές συμμαχίες.
Μετά το Παρίσι, το βλέμμα στο Καστελόριζο
Σύμφωνα με πληροφορίες που έχουν δημοσιευθεί, ο πρωθυπουργός αναμένεται να βρεθεί από την Παρασκευή έως την Κυριακή στο Καστελόριζο, με κορύφωση την 13η Σεπτεμβρίου.
Μέχρι στιγμής η συγκεκριμένη παρουσία δεν έχει ενταχθεί σε επίσημη ανακοίνωση του προγράμματός του και επομένως πρέπει να αντιμετωπίζεται ως προγραμματισμός που αναμένει οριστική επιβεβαίωση.
Η ημερομηνία, πάντως, έχει ισχυρό ιστορικό συμβολισμό.
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1943 το αντιτορπιλικό «Ναύαρχος Κουντουριώτης» κατέπλευσε στο Καστελόριζο, σηματοδοτώντας την απελευθέρωση του νησιού.
Η γεωγραφία κάνει αναπόφευκτα κάθε πρωθυπουργική παρουσία στη Μεγίστη ιδιαίτερα συμβολική.
Το Καστελόριζο βρίσκεται λίγα μόλις χιλιόμετρα από τις τουρκικές ακτές και παραμένει κεντρικό σημείο στις διαφορετικές αντιλήψεις Αθήνας και Άγκυρας για τις θαλάσσιες ζώνες στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Άγκυρα θα παρακολουθεί και τη συνέχεια
Το επόμενο διάστημα περιλαμβάνει και άλλους σημαντικούς σταθμούς.
Στις 15 και 16 Οκτωβρίου θα πραγματοποιηθεί στις Βρυξέλλες το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, ενώ στις 24 Οκτωβρίου οι ηγέτες των κρατών-μελών της ΕΕ και του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου θα συναντηθούν στη Σαουδική Αραβία.
Η τελευταία σύνοδος αποκτά πρόσθετο ενδιαφέρον μετά τη Συμφωνία της Μέκκας και τη νέα προσέγγιση Τουρκίας, Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν.
Ο Μητσοτάκης έχει ήδη ξεκαθαρίσει ότι η Αθήνα δεν αντιμετωπίζει τις νέες περιφερειακές ισορροπίες με τη λογική «ή εμείς ή η Τουρκία».
Αντίθετα, δήλωσε στη ΔΕΘ ότι η Ελλάδα επιδιώκει ισχυρές σχέσεις με όλες τις χώρες του Κόλπου, συμπεριλαμβανομένης της Σαουδικής Αραβίας, την οποία προανήγγειλε ότι θα επισκεφθεί «πολύ σύντομα».
Δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί αν αυτή η επίσκεψη θα συμπέσει χρονικά με τη Σύνοδο ΕΕ–GCC.
Ο χάρτης των συμμαχιών στο τραπέζι
Το ενδιαφέρον επομένως δεν βρίσκεται σε κάθε ταξίδι ξεχωριστά.
Βρίσκεται στη συνολική εικόνα.
Αίγυπτος και Κύπρος στο Ελ Αλαμέιν. Γαλλία στο Παρίσι. Το ακριτικό Καστελόριζο στο αμέσως επόμενο διάστημα. Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και κατόπιν χώρες του Κόλπου.
Δεν πρόκειται για έναν ενιαίο «αντιτουρκικό άξονα» και θα ήταν λάθος να παρουσιαστεί ως τέτοιος.
Αποτελεί όμως την προσπάθεια της Αθήνας να αξιοποιήσει στην πράξη ένα πλέγμα σχέσεων που έχει οικοδομηθεί τα προηγούμενα χρόνια και καλύπτει άμυνα, ενέργεια, θαλάσσιες ζώνες, ευρωπαϊκή πολιτική και ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.
Και αυτή είναι ίσως η βασική πολιτική εικόνα των επόμενων εβδομάδων, ενώ οι τόνοι με την Άγκυρα ανεβαίνουν ξανά, η Αθήνα επιχειρεί να δείξει ότι η απάντηση της δεν περιορίζεται στις δηλώσεις, αλλά περνά μέσα από συμμαχίες που έχουν ήδη αποκτήσει θεσμικό, αμυντικό και οικονομικό βάθος.
