Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google. Σε υπόθεση ευρωπαϊκής ασφάλειας πρώτης γραμμής μετατρέπεται πλέον η απόπειρα επίθεσης με drone στο αεροδρόμιο Λειψίας/Χάλε, καθώς Ευρωπαϊκή Ένωση και ΝΑΤΟ ανεβάζουν επισήμως τους τόνους απέναντι στη Ρωσία και προαναγγέλλουν νέα πίεση στη Μόσχα.
Μετά τη συνάντησή τους στις Βρυξέλλες, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε εμφανίστηκαν αποφασισμένοι να αντιμετωπίσουν αυτό που περιγράφουν ως αυξανόμενη ρωσική «απερισκεψία» και κλιμάκωση υβριδικών ενεργειών σε ευρωπαϊκό έδαφος.
Η Φον ντερ Λάιεν χρησιμοποίησε μάλιστα μια φράση που αποτυπώνει τη νέα ευρωπαϊκή ανάγνωση της απειλής:
Η Ευρώπη, είπε, βρίσκεται αντιμέτωπη με τη «σκληρή αλήθεια» ότι αυτή είναι πλέον η «νέα κανονικότητα».
Το μήνυμα των Βρυξελλών είναι σαφές: μετά τη Λειψία, η αντίδραση δεν πρόκειται να περιοριστεί στα διμερή αντίμετρα της Γερμανίας.
«Νέα κλιμάκωση σε έδαφος της ΕΕ»
Η πρόεδρος της Κομισιόν χαρακτήρισε την υπόθεση της Λειψίας «νέα κλιμάκωση σε έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης», επικαλούμενη τα συμπεράσματα των γερμανικών αρχών.
Το Βερολίνο έχει αποδώσει στη Ρωσία την αποτυχημένη επίθεση με drone στο αεροδρόμιο Λειψίας/Χάλε, κάνοντας λόγο για επιχείρηση που πραγματοποιήθηκε από άτομα τα οποία ενεργούσαν για λογαριασμό ρωσικών κρατικών υπηρεσιών.
Η Μόσχα απορρίπτει κατηγορηματικά τις κατηγορίες και υποστηρίζει ότι η Γερμανία δεν έχει παρουσιάσει επαρκή στοιχεία.
Ωστόσο, για τις Βρυξέλλες η γερμανική απόδοση ευθύνης αρκεί ώστε η υπόθεση να αντιμετωπίζεται πλέον ως μέρος ενός ευρύτερου μοτίβου υβριδικών απειλών.
«Δεν θα το ανεχθούμε», ήταν το μήνυμα της Φον ντερ Λάιεν.
Ρούτε: «Αν νομίζουν ότι θα μας διχάσουν, κάνουν λάθος»
Στην ίδια γραμμή κινήθηκε ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ.
Ο Μαρκ Ρούτε δήλωσε ότι ολόκληρη η Συμμαχία βρίσκεται «σε πλήρη αλληλεγγύη με τη Γερμανία», συνδέοντας το περιστατικό της Λειψίας με μια ευρύτερη αύξηση επικίνδυνων δραστηριοτήτων γύρω από το έδαφος των κρατών-μελών.
Σύμφωνα με τον ίδιο, έχουν αυξηθεί τα περιστατικά drones και πυραύλων που εισέρχονται ή πλησιάζουν τον εναέριο χώρο χωρών στην ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ, καθώς και οι κακόβουλες ενέργειες που στοχεύουν ευρωπαϊκές υποδομές.
Το μήνυμά του προς τη Μόσχα ήταν εξίσου σαφές:
εάν η Ρωσία πιστεύει ότι με τέτοιες ενέργειες μπορεί να διχάσει τους συμμάχους ή να περιορίσει τη στήριξή τους προς την Ουκρανία, «κάνει λάθος».
Από τη Λειψία στις νέες κυρώσεις
Η πραγματική είδηση βρίσκεται πλέον στο επόμενο βήμα.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει νέα μέτρα πίεσης προς τη Ρωσία, ενώ οι υπουργοί Εξωτερικών συζητούν τρόπους αυστηρότερης εφαρμογής των ήδη υφιστάμενων κυρώσεων.
Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας δήλωσε ότι βρίσκονται υπό επεξεργασία κυρώσεις που αφορούν πρόσωπα και οντότητες του ρωσικού στρατιωτικοβιομηχανικού συμπλέγματος.
Στην ευρωπαϊκή λίστα υπάρχουν ήδη περίπου 1.600 σχετικές καταχωρίσεις, όμως στις Βρυξέλλες εξετάζεται η δυνατότητα περαιτέρω διεύρυνσής της.
Η Κάλας πήγε ακόμη πιο μακριά, λέγοντας ότι η απόπειρα στη Λειψία έφερε τα χαρακτηριστικά «κρατικά υποστηριζόμενης τρομοκρατίας».
Το «shadow fleet» ξανά στο στόχαστρο
Ένα από τα σημαντικότερα πεδία πίεσης αφορά τον λεγόμενο ρωσικό «σκιώδη στόλο».
Πρόκειται για δεξαμενόπλοια και άλλα πλοία που οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θεωρούν ότι χρησιμοποιούνται από τη Μόσχα για να παρακάμπτει περιορισμούς στις εξαγωγές ρωσικής ενέργειας.
Η Γαλλία έχει ζητήσει νέες ευρωπαϊκές κινήσεις εναντίον του συγκεκριμένου δικτύου.
Για τη Μόσχα, η δυνατότητα συνέχισης των εσόδων από πετρέλαιο και άλλες πρώτες ύλες αποτελεί κεντρικό στοιχείο της χρηματοδότησης της οικονομίας της εν μέσω πολέμου.
Για αυτόν ακριβώς τον λόγο, το «shadow fleet» θεωρείται στις Βρυξέλλες ένα από τα σημεία όπου μια αυστηρότερη εφαρμογή των κυρώσεων θα μπορούσε να προκαλέσει πραγματικό οικονομικό κόστος.
Τα 210 δισ. ευρώ επιστρέφουν στη συζήτηση
Στο τραπέζι επιστρέφει και ένα ακόμη πιο εκρηκτικό θέμα: τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία της ρωσικής κεντρικής τράπεζας στην Ευρώπη.
Μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, τα κράτη της ΕΕ ακινητοποίησαν περίπου 210 δισ. ευρώ ρωσικών κρατικών assets.
Περίπου 185 δισ. βρίσκονται στο βελγικό Euroclear.
Σουηδία, Ολλανδία, Πολωνία και Ισπανία έχουν ζητήσει να επανέλθει η συζήτηση για την αξιοποίησή τους προς όφελος της Ουκρανίας.
Η πρόταση παραμένει νομικά και πολιτικά εξαιρετικά περίπλοκη.
Το Βέλγιο αντιστέκεται στην πλήρη αξιοποίηση των κεφαλαίων, φοβούμενο ότι θα μπορούσε να βρεθεί αντιμέτωπο με τεράστιες απαιτήσεις αποζημιώσεων εάν υπάρξουν μελλοντικές δικαστικές αποφάσεις υπέρ της Ρωσίας.
Ωστόσο, το γεγονός ότι η συζήτηση ανοίγει ξανά δείχνει πόσο έχει αλλάξει το κλίμα μετά τη Λειψία.
Μια σειρά περιστατικών προκαλεί συναγερμό στη Γερμανία
Την ίδια ώρα, η Γερμανία βρίσκεται σε αυξημένη επιφυλακή μετά από δύο ακόμη περιστατικά ύποπτης δολιοφθοράς στο ηλεκτρικό δίκτυο μέσα σε 24 ώρες.
Στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία, παρέμβαση σε υποσταθμό προκάλεσε την προσωρινή έξοδο από το δίκτυο πέντε μονάδων λιγνιτικών σταθμών συνολικής ισχύος περίπου 4.200 MW.
Στο Βρανδεμβούργο, αυτοσχέδιοι μηχανισμοί με αγώγιμο υλικό προκάλεσαν ζημιές σε γραμμές υψηλής τάσης.
Οι γερμανικές αρχές δεν έχουν αποδώσει τα δύο συγκεκριμένα περιστατικά στη Ρωσία.
Ερευνούν διαφορετικά ενδεχόμενα, μεταξύ των οποίων κρατικά κατευθυνόμενο σαμποτάζ αλλά και δράση εξτρεμιστικών ομάδων.
Αυτός ο διαχωρισμός είναι κρίσιμος, καθώς η απόπειρα στη Λειψία έχει αποδοθεί επισήμως από το Βερολίνο στη Μόσχα, ενώ οι έρευνες για το δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας βρίσκονται ακόμη σε πρώιμο στάδιο.
Η Μόσχα απαντά στη Γερμανία
Παράλληλα, η διπλωματική σύγκρουση βαθαίνει.
Η Γερμανία ανακοίνωσε το κλείσιμο του ρωσικού γενικού προξενείου στη Βόννη και τον τερματισμό της λειτουργίας του Russian House στο Βερολίνο υπό το υφιστάμενο καθεστώς.
Η Μόσχα απάντησε ανακοινώνοντας το κλείσιμο των παραρτημάτων του Goethe-Institut στη Μόσχα, στην Αγία Πετρούπολη και στο Αικατερίνμπουργκ.
Ο Ρώσος υφυπουργός Εξωτερικών Αλεξάντερ Γκρούσκο άφησε μάλιστα ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο περαιτέρω υποβάθμισης των σχέσεων με τη Γερμανία, αν και σημείωσε ότι προς το παρόν εξακολουθεί να υπάρχει περιθώριο για διπλωματία.
Η αντιπαράθεση περνά έτσι από τις καταγγελίες σε συγκεκριμένα διπλωματικά αντίμετρα.
Η Λειψία αλλάζει το ευρωπαϊκό δόγμα;
Εδώ βρίσκεται το ουσιαστικότερο ερώτημα.
Οι υβριδικές επιχειρήσεις δεν είναι καινούργιες για την Ευρώπη.
Κυβερνοεπιθέσεις, εμπρησμοί, επιχειρήσεις κατασκοπείας, σαμποτάζ και παρεμβάσεις σε κρίσιμες υποδομές έχουν επανειλημμένα απασχολήσει τις ευρωπαϊκές υπηρεσίες τα τελευταία χρόνια.
Όμως η υπόθεση της Λειψίας διαφέρει σε ένα κρίσιμο σημείο:
ένα μεγάλο κράτος της ΕΕ αποδίδει επισήμως στη Ρωσία απόπειρα επίθεσης με εκρηκτικό drone σε αεροδρόμιο που αποτελεί ταυτόχρονα πολιτικό και στρατηγικό κόμβο του ΝΑΤΟ.
Και πλέον η Κομισιόν και η Ατλαντική Συμμαχία υιοθετούν δημόσια αυτή την ανάγνωση.
Από την «γκρίζα ζώνη» στην ευρωπαϊκή απάντηση
Η Φον ντερ Λάιεν είπε ότι Ευρώπη και ΝΑΤΟ δεν θα διατηρήσουν απλώς την πίεση στη Μόσχα.
Θα την αυξήσουν.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η ΕΕ και το ΝΑΤΟ προετοιμάζουν στρατιωτική σύγκρουση με τη Ρωσία.
Σημαίνει όμως ότι οι ενέργειες που μέχρι πρόσφατα αντιμετωπίζονταν ως περιστατικά της «γκρίζας ζώνης» ανάμεσα στην ειρήνη και στον πόλεμο αρχίζουν να αποκτούν πιο συγκεκριμένο πολιτικό κόστος.
Νέες κυρώσεις, περιορισμοί στην είσοδο Ρώσων πολιτών, πίεση στον σκιώδη στόλο, διπλωματικά αντίμετρα και ισχυρότερη προστασία κρίσιμων υποδομών συνθέτουν το πρώτο περίγραμμα αυτής της απάντησης.
