Ο κόσμος έχει γίνει λιγότερο ειρηνικός σε σύγκριση με πέρυσι, σύμφωνα με τον τελευταίο Παγκόσμιο Δείκτη Ειρήνης (Global Peace Index 2026). Η κατάσταση ασφαλείας επιδεινώθηκε σε 99 χώρες, σηματοδοτώντας το 12ο συνεχόμενο έτος παγκόσμιας πτώσης του σχετικού δείκτη. Ωστόσο, μια μικρή ομάδα χωρών συνεχίζει να ξεχωρίζει.
«Παρόλο που είχαμε αυτή την καταστροφική πτώση, δεν έχει επηρεάσει πραγματικά τις χώρες που βρίσκονται στην κορυφή», δήλωσε ο Στιβ Κιλέλια, ιδρυτής και εκτελεστικός πρόεδρος του Institute for Economics & Peace, το οποίο δημιούργησε τον δείκτη το 2007.
Ο δείκτης κατατάσσει 163 χώρες με βάση 23 δείκτες, από τις στρατιωτικές δαπάνες και τις εν εξελίξει συγκρούσεις έως τα ποσοστά ανθρωποκτονιών και την αντίληψη για την ασφάλεια. Οι χώρες με τις καλύτερες επιδόσεις συνήθως συνδυάζουν χαμηλά επίπεδα βίας με αποτελεσματικά θεσμικά όργανα, υψηλό κοινωνικό κλίμα εμπιστοσύνης, καλές σχέσεις με τους γείτονες και υψηλή ποιότητα ζωής.
Οι 10 πρώτες χώρες στον Παγκόσμιο Δείκτη Ειρήνης του 2026
Ισλανδία
Νέα Ζηλανδία
Ελβετία
Σλοβενία
Ιρλανδία
Αυστρία
Πορτογαλία
Σιγκαπούρη
Φινλανδία
Ιαπωνία
Η Ελλάδα βρίσκεται στην 53η θέση.
Το BBC συνομίλησε με κατοίκους των πέντε ασφαλέστερων χωρών του κόσμου, για να μάθει πώς βιώνουν αυτή την ασφάλεια στην καθημερινότητά τους, τι συμβάλλει στη διατήρησή της και πώς μπορούν και οι ταξιδιώτες να γευτούν την ηρεμία και τη σταθερότητα.
Ισλανδία
Η Ισλανδία βρίσκεται στην κορυφή του δείκτη από το 2008 και παραμένει η ασφαλέστερη χώρα στον κόσμο για 19η συνεχή χρονιά. Το 2026 σημείωσε βελτίωση κατά 2%, χάρη στην απότομη μείωση των βίαιων διαδηλώσεων, και συνεχίζει να καταλαμβάνει υψηλή θέση όσον αφορά την ασφάλεια, τα χαμηλά επίπεδα συγκρούσεων και την περιορισμένη στρατιωτικοποίηση.
«Η ειρήνη είναι παντού γύρω μας στην Ισλανδία, στη φύση που μας περιβάλλει, αλλά είναι επίσης μια συνειδητή επιλογή που έχει τις ρίζες της στις στενά δεμένες κοινότητές μας», δήλωσε η Oddný Arnarsdóttir, επικεφαλής του Visit Iceland. Αποδίδει αυτό το κλίμα στη βαθιά δέσμευση για ισότητα –συμπεριλαμβανομένης της ισότητας των φύλων, όπου η Ισλανδία κατατάσσεται σταθερά μεταξύ των παγκόσμιων ηγετών–, παράλληλα με τις ισχυρές δημόσιες υπηρεσίες και την ευρεία χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Αυτή η δέσμευση είναι βαθύτερη από την πολιτική, με τους κατοίκους να επισημαίνουν ένα ισχυρό αίσθημα κοινωνικής συνοχής και κοινής ευθύνης. «Έχουμε πλήρη συνείδηση του πόσο τυχεροί είμαστε που βιώνουμε αυτό το αίσθημα ειρήνης», δήλωσε η Arnarsdóttir. «Αυτό ενισχύει τη σημασία της διατήρησης μιας ανοιχτής και χωρίς αποκλεισμούς κοινωνίας».
Η απομακρυσμένη της θέση παίζει επίσης ρόλο. «Η γεωγραφική απομόνωση της Ισλανδίας σημαίνει ότι επηρεάζεται λιγότερο από τις παγκόσμιες εντάσεις», δήλωσε η Eyrún Aníta Gylfadóttir, διευθύντρια μάρκετινγκ στο Hotel Rangá. «Τα απέραντα ανοιχτά τοπία, τα επιβλητικά βουνά, ο καθαρός αέρας και το άφθονο γλυκό νερό παίζουν κεντρικό ρόλο στην ποιότητα ζωής εδώ».
Για να ζήσετε τον πιο χαλαρό ρυθμό της Ισλανδίας, η Arnarsdóttir συνιστά να χαλαρώσετε και να περάσετε χρόνο στη φύση, αντί να τρέχετε από το ένα αξιοθέατο στο άλλο. Η γνωριμία με την κουλτούρα των λουτρών της χώρας πρέπει να βρίσκεται ψηλά στη λίστα. Η Ισλανδία διαθέτει πάνω από 120 γεωθερμικές πισίνες, από πολυτελή σπα μέχρι τοπικές πισίνες όπου οι ντόπιοι συγκεντρώνονται όλο τον χρόνο. «Η εμπειρία της ηρεμίας της Ισλανδίας συνδέεται στενά με την ευεξία», δήλωσε η Arnarsdóttir. «Είτε μέσω της κουλτούρας των γεωθερμικών λουτρών, του χρόνου που περνάμε στη φύση ή απλώς έχοντας τον χώρο να αποσυνδεθούμε».
Οι επισκέπτες θα πρέπει επίσης να φροντίσουν να εξερευνήσουν πέρα από τα πιο γνωστά αξιοθέατα της χώρας. Η Arnarsdóttir επισημαίνει τα περισσότερα από 220 μουσεία που είναι διάσπαρτα σε όλη την Ισλανδία, συμπεριλαμβανομένου του Εθνικού Μουσείου της πρωτεύουσας και του Μουσείου Ισλανδικών Θαλάσσιων Τεράτων στα Δυτικά Φιορδ. «Λατρεύω τα ιδιόμορφα μουσεία μας», είπε. «Αυτοί οι χώροι βοηθούν στη διάδοση τοπικών ιστοριών και παραδόσεων, ενώ παράλληλα ενθαρρύνουν τους ανθρώπους να ταξιδεύουν περισσότερο και να γνωρίσουν διαφορετικές περιοχές της Ισλανδίας».
Νέα Ζηλανδία
Δεύτερη (από τρίτη το 2025), η Νέα Ζηλανδία είναι η ασφαλέστερη χώρα στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού. Η βελτίωση της θέσης της οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στη μείωση των εισαγωγών όπλων, και παραμένει μία από τις ασφαλέστερες και λιγότερο στρατιωτικοποιημένες χώρες του κόσμου.
Αυτή η ηρεμία οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στη γεωγραφία. «Το γεγονός ότι βρίσκεται τόσο μακριά από παντού σημαίνει ότι η Νέα Ζηλανδία έχει αποφύγει σε μεγάλο βαθμό το γεωπολιτικό χάος που παρασύρει άλλες χώρες σε συγκρούσεις», δήλωσε ο Warwick Woodley, πολίτης της Νέας Ζηλανδίας και ιδρυτής της NZ Golden Visa. Ωστόσο, διακρίνει και κάτι στην κουλτούρα. Οι άνθρωποι τείνουν να είναι χαλαροί και ευθείς, είπε, «γενικά ενδιαφέρονται περισσότερο να προχωρήσουν με τη ζωή τους παρά να δημιουργούν αναταραχές».
Η ασφάλεια εδώ είναι τόσο συνηθισμένη, που σπάνια γίνεται αντιληπτή. «Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν το σκέφτονται πολύ, κάτι που είναι πιθανώς ο καλύτερος δείκτης ότι γενικά δεν αποτελεί ανησυχία», είπε ο Woodley. «Τα όπλα δεν αποτελούν μέρος της καθημερινής ζωής εδώ, και μετά το Christchurch, οι νόμοι έγιναν ακόμα πιο αυστηροί». Οι γειτονιές εξακολουθούν να λειτουργούν ως γειτονιές, πρόσθεσε, όπου οι άνθρωποι γνωρίζονται μεταξύ τους και φροντίζουν ο ένας τον άλλον. «Αυτή η αίσθηση ευθύνης παίζει σημαντικό ρόλο σε μια χώρα πέντε εκατομμυρίων κατοίκων, όπου η ανωνυμία είναι πιο δύσκολο να επιτευχθεί».
Η Νέα Ζηλανδία είναι αραιοκατοικημένη, κάτι που σημαίνει επίσης εύκολη πρόσβαση στη φύση. «Βουνά, παραλίες και περίπατοι στη φύση είναι όλα προσβάσιμα, ανάλογα με το πού βρίσκεστε», είπε ο Woodley. «Η ζωή δεν δίνει την αίσθηση ότι σου ξεφεύγει συνεχώς, όπως συμβαίνει σε μερικές από τις μεγαλύτερες, πιο πολυάσχολες χώρες».
Ελβετία
Ανεβαίνοντας από την πέμπτη θέση πέρυσι στην τρίτη το 2026, η Ελβετία συνδυάζει τα χαμηλά ποσοστά εγκληματικότητας με μια μακροχρόνια πολιτική στρατιωτικής ουδετερότητας, γεγονός που τη βοηθά να παραμείνει μία από τις ασφαλέστερες χώρες του κόσμου.
«Οι άνθρωποι εδώ φαίνονται πρόθυμοι να κάνουν χώρο ο ένας για τον άλλον», δήλωσε η Cornelia Choe, executive coach και συγγραφέας που ζει στη Γενεύη. «Αυτό δημιουργεί ένα αίσθημα εμπιστοσύνης, μια βεβαιότητα ότι οι άνθρωποι γενικά θα κάνουν το σωστό και ότι η καθημερινή ζωή λειτουργεί σε μεγάλο βαθμό όπως πρέπει».
Αυτή η εμπιστοσύνη συχνά εκδηλώνεται στις καθημερινές συναλλαγές. Η Choe θυμάται ότι έχασε δύο φορές το πορτοφόλι της στην Ελβετία. Την πρώτη φορά, ένας άγνωστος της το έστειλε ταχυδρομικά μέσα σε λίγες μέρες με τα μετρητά ακόμα μέσα. Χρόνια αργότερα, αφού της έπεσε η πιστωτική της κάρτα σε έναν σιδηροδρομικό σταθμό, το άτομο που τη βρήκε επικοινώνησε απευθείας με την τράπεζά της για να ακυρώσει την κάρτα, προκειμένου να την προστατεύσει από απάτη. «Αυτές είναι μικρές στιγμές, αλλά αφήνουν μια διαρκή εντύπωση και δημιουργούν ένα αίσθημα ασφάλειας που είναι ανεκτίμητο», είπε.
Υπάρχει και μία ισχυρή ισορροπία μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής που χαρακτηρίζει την Ελβετία. Πολλές επιχειρήσεις, για παράδειγμα, κλείνουν για δύο ώρες το μεσημέρι. Αξίζει επίσης να εκτιμήσει κανείς τις τέσσερις εθνικές γλώσσες της χώρας και τις ξεχωριστές περιφερειακές ταυτότητες. «Οι κοινωνίες δεν χρειάζεται να συμφωνούν σε όλα για να γίνουν ισχυρότερες», δήλωσε ο Choe. «Έχω παρατηρήσει μια τάση αναζήτησης συμβιβασμών και πρακτικών λύσεων που επιτρέπουν στους ανθρώπους να προχωρούν μαζί. Ίσως αυτό είναι τελικά η ειρήνη: όχι η απουσία διαφορών, αλλά μια κοινή δέσμευση να βρούμε τρόπους να ζούμε καλά μαζί τους».
Σλοβενία
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ελλάδα στον ΟΗΕ: Ισραήλ και Παλαιστίνη να ζήσουν δίπλα-δίπλα ειρηνικά - Ποτέ ξανά πλατφόρμα τρομοκρατίας η Γάζα
Κατακτώντας για πρώτη φορά θέση στην πρώτη πεντάδα του δείκτη, η ισχυρή επίδοση της Σλοβενίας στηρίζεται στις χαμηλές στρατιωτικές δαπάνες και στα υψηλά επίπεδα ασφάλειας και προστασίας.
«Οι Σλοβένοι αποδίδουν μεγάλη σημασία στην κοινότητα και περνούν πολύ χρόνο στη φύση, κάτι που πιστεύω ότι δημιουργεί μια ηρεμία και σταθερότητα μέσα μας», δήλωσε η Jerneja Zver, η οποία ζει στη Λιουμπλιάνα και διαχειρίζεται τις δραστηριότητες της Intrepid Travel στην Ανατολική Ευρώπη. Η Zver λέει ότι περνά τα περισσότερα Σαββατοκύριακα έξω, κάνοντας πεζοπορία, ποδηλασία, σκι ή συναντήσεις με φίλους και συγγενείς. Η ισχυρή πολιτισμική έμφαση στην ισορροπία μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής, όπως είπε, αφήνει περισσότερο χώρο για τις σχέσεις που καλλιεργούν το αίσθημα του ανήκειν.
«Με τις συγκρούσεις και την αβεβαιότητα που πλήττουν πολλές περιοχές του κόσμου αυτή τη στιγμή, αισθάνομαι πραγματικά τυχερή που η Σλοβενία είναι η πατρίδα μου», δήλωσε η Zver. «Εκτιμώ τα μικρά πράγματα που ίσως κάποτε θεωρούσα δεδομένα, γνωρίζοντας ότι μπορώ να ζήσω την καθημερινότητά μου με ασφάλεια και χωρίς φόβο».
Ιρλανδία
Στην πέμπτη θέση, η Ιρλανδία βαθμολογείται υψηλά για τα χαμηλά επίπεδα βίας και την περιορισμένη εμπλοκή της σε διεθνείς συγκρούσεις.
Για μια χώρα που έχει διαμορφωθεί από το ταραχώδες παρελθόν της, αυτή η αίσθηση ασφάλειας δεν θεωρείται δεδομένη. «Η ιστορική εμπειρία της Ιρλανδίας ως έθνους κάνει τους ανθρώπους της να έχουν έντονη συνείδηση των κινδύνων των προκαταλήψεων και της σημασίας του να είναι γενναιόδωροι και φιλόξενοι προς τους άλλους», είπε η Didi Ronan, ιδρύτρια του ξενοδοχείου Native στο Δυτικό Κορκ.
Η Ronan αποδίδει αυτή την κουλτούρα της φιλοξενίας στους νόμους του Μπρέχον, οι οποίοι διέπουν την Ιρλανδία για μεγάλο μέρος της πρώτης χιλιετίας και επιβάλλουν την παροχή τροφής και στέγης σε ξένους και ταξιδιώτες. «Είναι στο DNA μας», είπε.
Η παράδοση της ουδετερότητας της Ιρλανδίας προσδίδει σε αυτή την αίσθηση ειρήνης μια διεθνή διάσταση, καθώς η χώρα δεν συμμετέχει σε ξένους πολέμους ή στρατιωτικές συμμαχίες. «Σε μια εποχή παγκόσμιας αστάθειας και αβεβαιότητας, υπάρχει κάτι καταπραϋντικό στο να βρίσκεσαι σε έναν απομακρυσμένο βράχο στον Ατλαντικό, με υπέροχη μουσική, περιπάτους και βιβλία», είπε η Ronan.
«Εκτιμούμε αυτό το προνόμιο, λαμβάνοντας υπόψη τα μεγάλα δεινά και την αδικία που βιώνουν τόσο πολλοί άνθρωποι στον κόσμο σήμερα, τα οποία αντηχούν τη δική μας εθνική εμπειρία», συμπλήρωσε.
Για τους επισκέπτες, ο πιο γρήγορος δρόμος προς την ειρηνική πλευρά της Ιρλανδίας περνάει από τη φύση, είτε πρόκειται για μια βόλτα στο δάσος είτε για μια περιπέτεια στην ακτή. Η Ronan συνιστά να πάρετε το πλοίο για το Cape Clear Island, να εξερευνήσετε τα μεσαιωνικά ερείπια του Three Castle Head ή να επισκεφθείτε τον κύκλο από πέτρες του Drombeg κοντά στο Glandore.
