Για δεκαετίες, χιλιάδες τάφοι ή «δοχεία» που είναι διάσπαρτοι στα ορεινά τοπία του βόρειου Λάος αποτελούσαν ένα από τα πιο αινιγματικά αρχαιολογικά μυστήρια της Ασίας. Σήμερα, μια νέα επιστημονική μελέτη φαίνεται να φέρνει τους ερευνητές πιο κοντά στην απάντηση.
Αρχαιολόγοι που εργάστηκαν στην περίφημη «Πεδιάδα των Δοχείων» (Plain of Jars), στην επαρχία Ξιενγκ Κουάνγκ, ανακάλυψαν ότι τα γιγάντια αυτά λίθινα κατασκευάσματα πιθανότατα χρησιμοποιούνταν ως χώροι συλλογικής ταφής, φιλοξενώντας τα οστά διαδοχικών γενεών μιας οικογένειας ή μιας κοινότητας.
Ανακάλυψη οστών 37 ανθρώπων μέσα σε ένα μόνο τάφο
Η ερευνητική ομάδα πραγματοποίησε ανασκαφή σε ένα από τα μεγαλύτερα δοχεία της περιοχής, το οποίο ξεπερνά το ένα μέτρο σε ύψος και τα δύο μέτρα σε διάμετρο.
Στο εσωτερικό του εντοπίστηκαν ανθρώπινα οστά που ανήκαν σε τουλάχιστον 37 διαφορετικά άτομα. Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι το συγκεκριμένο ταφικό δοχείο χρησιμοποιήθηκε επανειλημμένα για μεγάλο χρονικό διάστημα, πιθανώς επί σχεδόν τρεις αιώνες.
Σύμφωνα με τον αρχαιολόγο Νίκολας Σκόπαλ από το Πανεπιστήμιο James Cook της Αυστραλίας, οι νεκροί δεν τοποθετούνταν εκεί αμέσως μετά τον θάνατό τους. Αντίθετα, τα λείψανα μεταφέρονταν στο δοχείο αφού είχε προηγηθεί αποσύνθεση σε άλλο χώρο, μια πρακτική γνωστή ως «δευτερογενής ταφή».
Ένας αρχαίο οικογενειακό οστεοφυλάκιο
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Τρίκαλα: Ηλικιωμένος πυροβόλησε και σκότωσε τον αδερφό του
Η διάταξη των ευρημάτων εντυπωσίασε τους επιστήμονες. Κρανία και μακριά οστά είχαν τοποθετηθεί με ιδιαίτερη φροντίδα γύρω από το εσωτερικό του δοχείου, γεγονός που υποδηλώνει οργανωμένη ταφική πρακτική.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι τα πέτρινα δοχεία λειτουργούσαν ως οστεοφυλάκια για οικογένειες ή συγγενικές ομάδες, όπου πραγματοποιούνταν τελετές μνήμης και λατρείας των προγόνων επί πολλές γενιές.
Η χρήση τους τοποθετείται χρονικά μεταξύ του 9ου και του 12ου αιώνα μ.Χ., ανατρέποντας προηγούμενες θεωρίες που συνέδεαν τα μνημεία με πολύ παλαιότερες περιόδους της Εποχής του Σιδήρου.
Α) αεροφωτογραφία οστών μέσα στο βάζο· Β) ένα κρανίο που εμφανίζει ενδείξεις συσχέτισης Γ) θραύσματα κρανίου που αποκαλύφθηκαν μετά την ανύψωση ενός μεγάλου θραύσματος βάζου από τη δυτική πλευρά·
Ενδείξεις για αρχαία εμπορικά δίκτυα χιλιάδων χιλιομέτρων
Πέρα από τα ανθρώπινα λείψανα, οι αρχαιολόγοι εντόπισαν και μια σειρά αντικειμένων, όπως σιδερένια εργαλεία, κεραμικά αγγεία, χάλκινα κουδούνια και γυάλινες χάντρες.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασαν οι χάντρες, καθώς οι χημικές αναλύσεις αποκάλυψαν ότι είχαν κατασκευαστεί στη Νότια Ινδία και στη Μεσοποταμία. Το εύρημα αυτό υποδηλώνει την ύπαρξη εκτεταμένων εμπορικών δικτύων που συνέδεαν τις ορεινές περιοχές του Λάος με μακρινούς πολιτισμούς της Ασίας και της Μέσης Ανατολής.
Οι επιστήμονες θεωρούν ότι η χρήση των δοχείων συνέπεσε με μια περίοδο έντονης εμπορικής και πολιτιστικής κινητικότητας στην περιοχή, κατά την εποχή που ακμάζαν μεγάλες δυνάμεις όπως η κινεζική δυναστεία Σονγκ και η αυτοκρατορία των Χμερ.
Ένα μυστήριο που συνεχίζει να αποκαλύπτεται
Παρά τις σημαντικές ανακαλύψεις, πολλά ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα. Οι ειδικοί εξακολουθούν να αναζητούν στοιχεία για την ταυτότητα, την καταγωγή και τον τρόπο ζωής των ανθρώπων που θάφτηκαν στα δοχεία.
Όπως σημειώνουν οι ερευνητές, η εξαιρετική διατήρηση των οστών και των αντικειμένων αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να υπάρχουν και άλλοι παρόμοιοι χώροι που δεν έχουν ακόμη εξερευνηθεί.
Η συνέχιση των ανασκαφών αναμένεται να προσφέρει πολύτιμες πληροφορίες για τις κοινωνίες που άνθησαν στα υψίπεδα του Λάος και να φωτίσει περαιτέρω ένα από τα πιο συναρπαστικά αρχαιολογικά μυστήρια της Ασίας.
