Η Λιβύη (τόσο μέσω της μεταβατικής κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας όσο και από την αντίπαλη κυβέρνηση της Βεγγάζης) αμφισβητεί τις ελληνικές θέσεις, υποστηρίζοντας ότι η Κρήτη δεν έχει πλήρη επήρρεια στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ).
Ο πρώην πρόεδρος της Εθνικής Εταιρείας Πετρελαίου (NOC), Μουσταφά Σανάλα, προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε αμέλεια ή καθυστέρηση στη διαχείριση των αρχείων των θαλάσσιων συνόρων της Λιβύης θα μπορούσε να έχει μακροπρόθεσμες συνέπειες, ζητώντας μια ολοκληρωμένη αναθεώρηση των ιστορικών, νομικών και τεχνικών πτυχών των θαλάσσιων διαφορών της χώρας με τη Μάλτα και την Ελλάδα, και τη σύσταση μιας εξειδικευμένης εθνικής ομάδας για την αντιμετώπιση του ζητήματος, αναφέρει λιβυκό ΜΜΕ.
Προέτρεψε για την προετοιμασία ενός ολοκληρωμένου νομικού και τεχνικού φακέλου βασισμένου σε χάρτες, επίσημα έγγραφα, ιστορικά δικαιώματα και καθιερωμένες αρχές του διεθνούς δικαίου πριν από την έναρξη οποιωνδήποτε διαπραγματεύσεων ή συμφωνιών με τη Μάλτα ή την Ελλάδα.
Ο Σανάλα τόνισε ότι το θέμα θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως εθνική προτεραιότητα που δεν πρέπει να υπόκειται σε πολιτικές διαπραγματεύσεις ή προσωρινές παραχωρήσεις που επηρεάζουν τα κυριαρχικά δικαιώματα και τους φυσικούς πόρους της Λιβύης.
Σε δήλωσή του, ο Σανάλα εξέτασε το ιστορικό της θαλάσσιας οριοθέτησης, της εξερεύνησης υδρογονανθράκων και της υπεράκτιας ενεργειακής ανάπτυξης στην Ανατολική Μεσόγειο, σημειώνοντας το αυξανόμενο διεθνές ενδιαφέρον για την περιοχή μετά από σημαντικές ανακαλύψεις φυσικού αερίου σε διάφορες θαλάσσιες περιοχές.
Τόνισε επίσης τις προσπάθειες της Εθνικής Εταιρείας Πετρελαίου όλα αυτά τα χρόνια για την παρακολούθηση των εξελίξεων που σχετίζονται με τα θαλάσσια σύνορα της Λιβύης με τη Μάλτα και την Ελλάδα.
Ο Σανάλα εξήγησε ότι η χορήγηση πλήρους θαλάσσιας ισχύος σε νησιά νότια της Κρήτης κατά την οριοθέτηση των συνόρων θα αποκόψει ένα μεγάλο μέρος των οικονομικά και στρατηγικά σημαντικών θαλάσσιων περιοχών της Λιβύης.
Σημείωσε ότι η βασική διαμάχη με την Ελλάδα επικεντρώνεται στον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να υπολογίζονται τα θαλάσσια όρια και στον βαθμό στον οποίο τα νησιά θα πρέπει να επηρεάζουν τα θαλάσσια δικαιώματα.
Σχετικά με τη Μάλτα, είπε ότι το ζήτημα των θαλάσσιων συνόρων πηγάζει από μια μακροχρόνια διαμάχη για την υφαλοκρηπίδα, με ορισμένες υπεράκτιες περιοχές να παραμένουν αμφισβητούμενες, ιδίως εκείνες που αφορούν επεκτάσεις υφαλοκρηπίδας και αποκλειστικές οικονομικές ζώνες.
Ο Σανάλα τόνισε ότι το ζήτημα των θαλάσσιων συνόρων της Λιβύης δεν είναι απλώς ένα τεχνικό ζήτημα, αλλά ένα κυρίαρχο, νομικό και στρατηγικό ζήτημα που συνδέεται με το μέλλον της χώρας και τα δικαιώματά της στους φυσικούς πόρους.
Σημείωσε ότι οι αμφισβητούμενες περιοχές ενδέχεται να περιέχουν σημαντικά αποθέματα πετρελαίου και φυσικού αερίου, καθώς και άλλους οικονομικούς πόρους που θα μπορούσαν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στη μελλοντική οικονομική ανάπτυξη της Λιβύης.
Τι συμβαίνει στο θέμα της οριοθέτησης ΑΟΖ Ελλάδος-Λιβύης
Η Τρίπολη απορρίπτει τη «μέση γραμμή» και τη μέθοδο της ίσης απόστασης που ορίζει η Ελλάδα από τις ακτές της Κρήτης, προβάλλοντας αξιώσεις που επεκτείνονται σε περιοχές νότια του νησιού.
Έχει καταθέσει διαδοχικές ρηματικές διακοινώσεις στον ΟΗΕ αντιδρώντας στους διαγωνισμούς που προκηρύσσει η Αθήνα για έρευνες υδρογονανθράκων.
Η Ελλάδα απορρίπτει τις λιβυκές διεκδικήσεις ως νομικά αβάσιμες. Υπογραμμίζει ρητά πως η Κρήτη, ως μεγάλο νησί με μόνιμο πληθυσμό, διαθέτει πλήρη δικαιώματα σε ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα, όπως ορίζει η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Η Αθήνα προωθεί την οριοθέτηση με βάση το διεθνές δίκαιο και έχει ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με τη Λιβύη, με στόχο την εξεύρεση κοινά αποδεκτής λύσης και την επίλυση των διαφορών.
Η στάση της Ελλάδας ενισχύεται από τη συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ με την Αίγυπτο (2020), η οποία βασίζεται στη μέση γραμμή μεταξύ των ακτών τους.
Οι δύο χώρες βρίσκονται σε διαδικασία διαλόγου για την επίλυση του ζητήματος, καθώς οι αντικρουόμενες θαλάσσιες ζώνες αποτελούν βασικό σημείο τριβής στη γεωπολιτική σκακιέρα της Ανατορικής Μεσογείου.
