Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google. Τουρκικά ΜΜΕ επαναφέρουν δηλώσεις του απόστρατου Τούρκου πρέσβη Ουλούτς Οζούλκερ, ο οποίος δήλωσε ότι ο παλαί ποτέ Λίβυος ηγέτης Μουαμάρ Καντάφι προσέφερε απεριόριστη στρατιωτική βοήθεια στην Τουρκία κατά τη διάρκεια της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο το 1974.
Ο Καντάφι που πολλοί πολιτικοί στην χώρα μας τον θεωρούσαν και φίλο της Ελλάδος, ήταν ένας από τους μεγαλύτερους εχθρούς της σε μια κρίσιμη για την πατρίδα μας περίοδο, απόδειξη ότι οι Μουσουλμανικές χώρες υποστηρίζονται και θα υποστηρίζονται πάντα μεταξύ τους.
Ο πρώην Τούρκος πρέσβης Ουλούτς Οζούλκερ (Uluç Özülker), ο οποίος υπηρέτησε στο παρελθόν στη Λιβύη, και αναφέρεται στην απεριόριστη στρατιωτική και υλική βοήθεια που προσέφερε ο Μουαμάρ Καντάφι στην Τουρκία πριν και μετά την διάρκεια της εισβολής στην Κύπρο το 1974.
Η μαρτυρία αυτή από τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης, υπενθυμίζει την στάση της Λιβύης σε μια περίοδο που η Άγκυρα αντιμετωπίζει έντονη διεθνή απομόνωση και αμερικανικό εμπάργκο όπλων.
Σύμφωνα με τις δηλώσεις του Τούρκου διπλωμάτη ο Καντάφι είπε στον Ετσεβίτ τότε :«Πάρτε ό,τι χρειάζεστε».
Ο Καντάφι άνοιξε πλήρως τις στρατιωτικές αποθήκες της χώρας του λέγοντας στους Τούρκους αξιωματούχους: «Ελάτε και πάρτε ό,τι χρειάζεστε. Αν τα υλικά επαρκούν για τις ανάγκες σας, είστε ελεύθεροι να τα πάρετε».
Η Λιβύη ανταποκρίθηκε άμεσα στο αίτημα της Άγκυρας στέλνοντας 170.000 τόνους πετρελαίου στην Τουρκία. Μάλιστα, για τη μεταφορά αυτή επιστρατεύτηκε κρυφά ακόμη και ελληνικό πλοίο.
Από τα λιβυκά μαχητικά αεροσκάφη αφαιρέθηκαν τα καθίσματα επιβατών ώστε να μετατραπούν σε μεταγωγικά, μεταφέροντας ασταμάτητα όπλα, πυρομαχικά και ανταλλακτικά προς την Τουρκία.
Η συγκεκριμένη ιστορική αναδρομή χρησιμοποιείται συστηματικά από την τουρκική διπλωματία και τα ΜΜΕ ως επιχείρημα για να δικαιολογηθεί το «ιστορικό χρέος» και οι στενοί στρατιωτικοί και πολιτικοί δεσμοί που διατηρεί η σημερινή Άγκυρα με τις αρχές της Λιβύης.
Ποιές είναι οι ομοιότητες με το σήμερα εν έτει 2026
Η στρατηγική παράκαμψης του αμερικανικού εμπάργκο το 1974 μέσω της Λιβύης παρουσιάζει εντυπωσιακές γεωπολιτικές ομοιότητες με τη σημερινή εξωτερική πολιτική της Άγκυρας.
Τότε, η Τουρκία χρησιμοποίησε τη Λιβύη ως «πίσω πόρτα» για να επιβιώσει στρατιωτικά.
Σήμερα, η σχέση αυτή έχει αντιστραφεί, με την Τουρκία να παρεμβαίνει ως περιφερειακός προστάτης στη Λιβύη για να εξυπηρετήσει τα δικά της ενεργειακά και στρατιωτικά συμφέροντα στην Ανατολική Μεσόγειο
Πολεμικά αεροπλάνα της Λιβύης προσγειώθηκαν στη στρατιωτική βάση του Μπαλίκεσιρ στην Τουρκία, όπου βάφτηκαν με τα χρώματα της τουρκικής αεροπορίας για να ενσωματωθούν προσωρινά στον τουρκικό εναέριο στόλο της.
Τότε η Λιβύη του Καντάφι λειτούργησε ως ο απόλυτος αιμοδότης της Τουρκίας. Της παρείχε καύσιμα, πυρομαχικά και ανταλλακτικά αεροσκαφών, σπάζοντας στην πράξη τη διεθνή απομόνωση που της επέβαλλαν οι ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ.
Σήμερα η Λιβύη παραμένει ο κρισιμότερος σύμμαχος της Άγκυρας στην περιοχή. Μέσω του Τουρκοιβυκού Μνημονίου του 2019 και της στρατιωτικής της παρουσίας (βάσεις σε Μισράτα και Αλ Ουατίγια), η Τουρκία επιχειρεί να εδραιώσει τον έλεγχο των θαλασσίων ζωνών και να «κλειδώσει» τις διεκδικήσεις της έναντι της Ελλάδας και της Κύπρου.
Τότε το 1974, το σοκ του αμερικανικού εμπάργκο ανάγκασε την Τουρκία να συνειδητοποιήσει την επικίνδυνη εξάρτησή της από ξένα οπλικά συστήματα.
Σήμερα η ανάγκη αυτή οδήγησε άμεσα στην ίδρυση κρατικών πυλώνων όπως η ASELSAN (1975) και αργότερα η TAI και η ROKETSAN.
Σήμερα η Τουρκία αντιμετωπίζει εκ νέου αποκλεισμούς από τη Δύση (π.χ. αποβολή από το πρόγραμμα των F-35 λόγω των ρωσικών S-400). Όπως και τότε, η πίεση αυτή λειτουργεί ως καταλύτης και πλέον η Άγκυρα βασίζεται στην τεράστια εγχώρια παραγωγή της (όπως τα drones Bayraktar, το μαχητικό KAAN και εγχώριες φρεγάτες), προωθώντας την «αμυντική της ανεξαρτησία».
Τότε ο Καντάφι βοήθησε την Τουρκία όχι μόνο λόγω αντι-αμερικανισμού, αλλά και με αντάλλαγμα την οικονομική διείσδυση. Αμέσως μετά το 1974, τουρκικές κατασκευαστικές εταιρείες ανέλαβαν δισεκατομμύρια δολάρια σε έργα υποδομής στη Λιβύη, απασχολώντας δεκάδες χιλιάδες Τούρκους εργάτες.
Σήμερα η Τουρκία εφάρμοσε το ίδιο μοντέλο. Διέσωσε στρατιωτικά την κυβέρνηση της Τρίπολης (GNA/GNU) από την επίθεση του Χαφτάρ.
Ως αντάλλαγμα, εξασφάλισε προνομιακά συμβόλαια ανοικοδόμησης, πρόσβαση στα λιβυκά κοιτάσματα πετρελαίου και τη νομιμοποίηση των θαλάσσιων διεκδικήσεών της.
Η ρήξη με τις ΗΠΑ και η αυτόνομη δράση της Τουρκίας
Τότε το 1974 η Άγκυρα αψηύφησε πλήρως τις προειδοποιήσεις της Ουάσιγκτον και προχώρησε στην εισβολή στην Κύπρο, επιλέγοντας να συγκρουστεί με την αμερικανική εξωτερική πολιτική.
Σήμερα η Τουρκία συνεχίζει να εφαρμόζει μια πολυπολική εξωτερική πολιτική, συχνά σε ευθεία αντίθεση με τα συμφέροντα των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ (όπως οι στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Συρία, οι σχέσεις με τη Ρωσία και η αυτόνομη δράση στη Λιβύη).
Η ιστορία του 1974, όπως την περιγράφει ο πρωην Τούρκος πρέσβης, αποτελεί το ιστορικό θεμέλιο της σημερινής τουρκικής στρατηγικής.
Τότε η Λιβύη έσωσε την Τουρκία από το εμπάργκο· σήμερα η Τουρκία χρησιμοποιεί τη Λιβύη για να σπάσει τον γεωγραφικό αποκλεισμό της στην Ανατολική Μεσόγειο, αποδεικνύοντας ότι ο άξονας Άγκυρας-Τρίπολης παραμένει διαχρονικό εργαλείο αμφισβήτησης των δυτικών πιέσεων.
