Είναι γνωστό ότι πρόσφατα οι "γείτονες" πραγματοποίησαν την διακλαδική άσκηση "EFES 2026" η οποία στη τελική της φάση περιείχε συνδυασμό αμφίβιων και αεροκίνητων επιχειρήσεων για υποθετική κατάληψη νησιού ,στις μικρασιαστικές ακτές στη περιοχή Doganbey του Seferihisar της Σμύρνης.
Την εν λόγω άσκηση αναλύει σε άρθρο του Ιταλός ειδικός αναλυτής σε θέματα άμυνας-στρατιωτικής τεχνολογίας-Διεθνούς ασφάλειας, ο οποίος είναι αρχισυντάκτης του περιοδικού European Defence Review (EDR), κυριότερα σημεία του οποίου είναι τα ακόλουθα:
Οι τρείς(3) φάσεις της "EFES 2026" -Συμμετέχουσες δυνάμεις
Η περιγραφή μιας άσκησης που διαρκεί πάνω από έναν μήνα και έχει τρεις διακριτές φάσεις δεν είναι εύκολη υπόθεση.
Σχεδιασμός, εκπαίδευση και επίδειξη, αυτές ήταν οι τρεις στιγμές που είδαν πάνω από 10.000 στρατιωτικούς, συμπεριλαμβανομένων περίπου 1.300 προσωπικού από 50 διαφορετικά συμμετέχοντα έθνη, να επιχειρούν στο Αιγαίο.
Η Efes-2026 ανέδειξε τη συνεχή διαδικασία εκσυγχρονισμού των Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK), των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων, στην ξηρά, στον αέρα και στη θάλασσα, καθώς πολλά συστήματα που τέθηκαν σε υπηρεσία τα τελευταία χρόνια χρησιμοποιήθηκαν για πρώτη φορά σε αυτό που θεωρείται η κύρια άσκηση, η οποία διεξάγεται κάθε δύο χρόνια.
Η EFES-2026 δεν είναι, ωστόσο, μόνο μια στρατιωτική άσκηση, αφού δείχνει ξεκάθαρα τη στενή σχέση μεταξύ του στρατού και της αμυντικής βιομηχανίας, έναν εκθεσιακό χώρο που φιλοξενεί 55 τουρκικές εταιρείες που παρουσιάζουν τα νεότερα προϊόντα των δημόσιων και ιδιωτικών εταιρειών, μερικές από τις οποίες παρουσίασαν επίσης νέα συστήματα 10 ημέρες μετά το τέλος της SAHA Expo, της αμυντικής έκθεσης που πραγματοποιήθηκε στην Κωνσταντινούπολη από τις 5 έως τις 9 Μαΐου.
Ήταν επίσης μια πράξη στρατιωτικής διπλωματίας, που έγινε ορατή από τις σημαίες 50 εθνών που κυματίζουν στον άνεμο του Αιγαίου.
Σε μια στιγμή μεγάλης διεθνούς έντασης, το να βλέπεις τις σημαίες του ενός τετάρτου των εθνών που εκπροσωπούνται στα Ηνωμένα Έθνη είναι σίγουρα ένα ενθαρρυντικό σημάδι.
Δεν ειπώθηκαν πολλά για την πρώτη φάση της EFES-2026, με τη βοήθεια υπολογιστή (CPX/CAX), της οποίας οι λεπτομέρειες παραμένουν προφανώς απόρρητες.
Η άσκηση διεξήχθη από την Στρατιά Αιγαίου, με έδρα τη Σμύρνη, αλλά διεξήχθη σε διακλαδικό επίπεδο, καθώς περιλάμβανε αρκετές μονάδες της Πολεμικής Αεροπορίας και του Ναυτικού, οι οποίες εθεάθησαν να επιχειρούν στο πεδίο βολής κατά τη διάρκεια της διήμερης άσκησης με πραγματικά πυρά.
Στη Σμύρνη βρίσκεται επίσης το Αρχηγείο Διοίκησης Νότιας Θαλάσσιας Περιοχής του Τουρκικού Ναυτικού, το οποίο έχει υπό τις διαταγές του τη Διοίκηση Ομάδας Εργασίας Αμφίβιων Επιχειρήσεων, η οποία περιλαμβάνει τη Διοίκηση Ταξιαρχίας Αμφίβιων Πεζοναυτών και τη Διοίκηση Αμφίβιων Πλοίων, οι οποίες είναι και οι δύο μεταξύ των κύριων παραγόντων κατά την ενεργό φάση της EFES-2026.
Εκτενής χρήση AI σε θέματα Διοίκησης και ελέγχου
Η άσκηση CPX/CAX διεξήχθη σε ένα περιβάλλον πολλαπλών τομέων, με συστήματα βασισμένα στην τεχνητή νοημοσύνη (AI) να χρησιμοποιούνται στη διαδικασία λήψης στρατιωτικών αποφάσεων (MDMP) για τη σύγκριση τρόπων δράσης μέσω της Κοινής Προσομοίωσης Επιπέδου Θεάτρου - Παγκόσμιας Επιχείρησης.
Τα αποτελέσματα του συστήματος που βασίζεται στην AI επέτρεψαν την προσομοίωση πολλών λύσεων, τη σύγκριση των διαφορετικών τρόπων δράσης σε σύντομο χρονικό διάστημα και επέτρεψαν στους διοικητές να λαμβάνουν αποφάσεις, συντομεύοντας τον κύκλο αποφάσεων.
Σε σύγκριση με προηγούμενες ασκήσεις της ίδιας σειράς, στην έκδοση του 2026 η άσκηση MDMP διεξήχθη σε δύο εβδομάδες αντί για μία, πράγμα που σημαίνει ότι τα ζητήματα διοίκησης και ελέγχου θα έπρεπε να είχαν εξεταστεί εκτενέστερα.
Σκοπός της άσκησης
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα έγγραφα, ο σκοπός της άσκησης EFES 2026 ήταν:
Βελτίωση των αρχών σχεδιασμού και εκτέλεσης της υλικοτεχνικής υποστήριξης για συνδυασμένες και διακλαδικές επιχειρήσεις·
Εκπαίδευση προσωπικού και ενίσχυση της διαλειτουργικότητας·
Δοκιμή και βελτίωση των διαδικασιών διοίκησης και ελέγχου, των ηλεκτρονικών τακτικών και τεχνικών και των διαδικασιών ελέγχου και διαχείρισης του εναέριου χώρου των συνδυασμένων και κοινών επιχειρήσεων και διασφάλιση της αποτελεσματικής χρήσης συστημάτων Τακτικής Σύνδεσης Δεδομένων·
Δοκιμή των τακτικών, των τεχνικών και των διαδικασιών για την κοινή χρήση οπλικών συστημάτων και εξοπλισμού στα αποθέματα των Ξηρών, Ναυτικών και Πολεμικών Αεροπορικών Δυνάμεων των συμμετεχόντων κρατών·
Ενίσχυση της επίγνωσης της κυβερνοάμυνας, δοκιμή των διαδικασιών αντιμετώπισης κυβερνοσυμβάντων και προώθηση κοινής κατανόησης της κυβερνοασφάλειας·
Βελτίωση της ικανότητας των συμμετεχουσών μονάδων να αντιμετωπίζουν ασύμμετρες απειλές και να διεξάγουν υβριδικές επιχειρήσεις σε ένα κοινό επιχειρησιακό περιβάλλον·
Ενίσχυση της συνεργασίας και του συντονισμού με δημόσιους φορείς/υπηρεσίες και μη κυβερνητικές οργανώσεις.
Τομείς εκπαίδευσης
Στη φάση της εκπαίδευσης πεδίου, τουρκικό και διεθνές προσωπικό συμμετείχε σε 28 διαφορετικά θέματα εκπαίδευσης, επιτρέποντας την ανταλλαγή γνώσεων και εμπειριών σε διάφορες συγκεκριμένες δεξιότητες.
Η EFES-2026 φιλοξένησε επίσης τον Διαγωνισμό Έργων Επιστήμης και Τεχνολογίας Άμυνας, μια πρόκληση που βασίστηκε σε πρωτόκολλο που υπογράφηκε με το Πανεπιστήμιο Dokuz Eylül, ένα δημόσιο ερευνητικό πανεπιστήμιο με έδρα τη Σμύρνη.
Στον διαγωνισμό συμμετείχαν 69 πανεπιστήμια που υπέβαλαν 292 αιτήσεις.
Στην άσκηση με πραγματικά πυρά συμμετείχαν μονάδες του Στρατού Ξηράς, του Ναυτικού και της Πολεμικής Αεροπορίας. Αρκετά οπλικά συστήματα χρησιμοποιήθηκαν για πρώτη φορά σε άσκηση σειράς EFES, όλα σε υπηρεσία με το TSK.
Συστήματα που αναπτύχθηκαν
Το πιο ορατό, με όλα τα στοιχεία του να εκτίθενται ενεργά, ήταν το Çelik Kubbe, ο Ατσάλινος Θόλος, υπό σπειροειδή ανάπτυξη από την Aselsan, στον οποίο μετείχε το Gökberk ενεργειακό όπλο, το σύστημα παρεμβολής UAV İhtar και το σύστημα GBAD δύο 35 mm Korkut, με τη σειρά των 35 φυσιγγίων ιχνηλάτησης που έριξε το τελευταίο σε ρόλο C-UAS να είναι καλά ορατή τη νύχτα.
Πολλά άλλα συστήματα έκαναν την πρώτη τους εμφάνιση στο EFES-2026.
Μεταξύ αυτών, το ελαφρύ οβιδοβόλο Boran 105 χιλιοστών της MKE πουμεταφέρθηκε από ελικόπτερο Blackhawk του Στρατού, το μηχανικό σύστημα εκκαθάρισης ναρκοπεδίων MEMATT (Mekanik Mayın Temizleme Teçhizatının) της ASFAT, το UGV Aslan εξοπλισμένο με το Sarp RCWS, και τα δύο της Aselsan, οι αντιαρματικοί πύραυλοι Karaok και UMTAS/L-UMTAS της Roketsan, δύο άλλα συστήματα της τουρκικής πυραυλικής εταιρείας, τα πυρομαχικά Teber και MAM-T που ρίπτονται από UAV, όπως το Bayraktar Akinci UCAV, επίσης για πρώτη φορά στο EFES, καθώς και το TB-3, το οποίο απογειώθηκε από το TCG Anadolu που έπλεε σε μικρή απόσταση από το πεδίο βολής.
Από ναυτικής πλευράς, άλλα σκάφη που συμμετείχαν για πρώτη φορά στο EFES ήταν το RHIB Karayel της Northstar με έδρα τη Σμύρνη και τα δύο νέα αρματαγωγά μάχης της Anadolu Shipyard, ικανά να μεταφέρουν τρία MBT το καθένα.
Εξουδετέρωση εχθρικού κέντρου επικοινωνιών-ηλεκτρονικού πολέμου στην αρχή της άσκησης
Πρώτη συμμετοχή στον αέρα για το ελαφρύ ελικόπτερο Gökbey pter από την Turkish Aerospace Industries, και για τα πυρομαχικά Kargu που περιπλανιόντουσαν από την STM, η οποία εξουδετέρωσε ένα εχθρικό κέντρο επικοινωνιών και ηλεκτρονικού πολέμου στην αρχή της επιχείρησης.
Τα πρόσφατα αναπτυγμένα συστήματα αντιμετώπισης αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών ήταν το Yener 100-G της Aselsan, εγκατεστημένο σε πλατφόρμα Otokar Arma 8×8, και το σύστημα μικροκυμάτων υψηλής ισχύος Ejderha, επίσης από την Aselsan, ενσωματωμένο σε Otokar Arma 6×6.
Παραμένοντας στον τομέα του ηλεκτρονικού πολέμου, αναπτύχθηκε επίσης το σύστημα παρεμβολών επικοινωνιών υψηλής συχνότητας Milkar-A της Aselsan.
Η άσκηση EFES-2026 σηματοδότησε επίσης την πρώτη εμφάνιση σε αυτό το σενάριο αρκετών συστημάτων δυνατοτήτων που βασίζονται σε δίκτυο, μεταξύ αυτών το σύστημα πληροφοριών διοίκησης και ελέγχου KKBS (Komuta Kontrol Bilgi Sistemi), το σύστημα διαχείρισης πεδίου μάχης Kocatepe και το σύστημα Aselsan Cenker της Aselsan, και τα οχήματα που αποτελούν μέρος του προγράμματος ÖMTTZA (Özel Maksatli Taktik Tekerlekli Zirhli Arac, ειδικά σχεδιασμένα τακτικά τροχοφόρα τεθωρακισμένα οχήματα), βασισμένα στην οικογένεια FNSS PARS IZCI, με τα οχήματα αναγνώρισης με αισθητήρες 8×8 να είναι εξοπλισμένα με τη σουίτα οπτικών αισθητήρων Dragoneye 2 της Aselsan.
Η Φάση της επίδειξης
Νυχτερινές επιχειρήσεις
Η επίδειξη ξεκίνησε το βράδυ της Τετάρτης 20 Μαΐου, με ειδικές και αμφίβιες δυνάμεις να καταλαμβάνουν την παραλία, ενώ ελικόπτερα διεξήγαγαν επιχειρήσεις αεροπορικής επίθεσης σε βάθος.
Το πυροβολικό και τα ελικόπτερα ήταν απασχολημένα με την καταστολή των εχθρικών αμυντικών δυνάμεων, με τους αντιαρματικούς πυραύλους OMTAS μεσαίου βεληνεκούς της Roketsan να εξουδετερώνουν ορισμένες θωρακισμένες απειλές.
Το πυροβολικό συνέχισε να χτυπά στόχους με βλήματα HE 155 mm, όλμους 120 mm που ενώνονταν με πυρά, ενώ F-16 της Πολεμικής Αεροπορίας έριξαν κατευθυνόμενες βόμβες στους πιο κρίσιμους στόχους.
Το πρώτο "κύμα"
Μετά από μια αναγνώριση στην παραλία και μια επιχείρηση αμφίβιας παραπλάνησης, εκμεταλλευόμενοι τη σκοτεινή νύχτα, το πρώτο κύμα της αμφίβιας δύναμης έφτασε στην ακτογραμμή, ενώ η πτήση τουλάχιστον 20 ελικοπτέρων, συμπεριλαμβανομένων των T129 Atak, Blackhawks, Super Puma και CH-47, έφερε το δεύτερο κύμα της αεροπορικής επίθεσης.
Μια απόπειρα αεροπορικής επίθεσης από τον εχθρό εξουδετερώθηκε από συστήματα αεράμυνας, δηλαδή το Korkut.
Επιχειρήσεις την ημέρα
Η απογείωση από το κατάστρωμα πτήσης Anadolu του UCAV TB-3 σηματοδότησε την έναρξη των επιχειρήσεων κατά τη διάρκεια της ημέρας την 2η ημέρα.
Τα πρώτα πυροβολικά που άνοιξαν πυρ ήταν τα ναυτικά, υποστηρίζοντας τη διεξαγωγή της αμφίβιας επιχείρησης, ενώ ένα τρίτο κύμα αεροπορικής επίθεσης εντάχθηκε στη ζώνη προσγείωσης που δημιουργήθηκε κατά τη διάρκεια της νύχτας.
Στη θάλασσα, τα υποβρύχια και οι νάρκες αποτελούσαν απειλή. Για να μπορέσουν οι επισκέπτες να δουν τη δράση, αυτό έλαβε χώρα πολύ κοντά στην ακτή, ενώ στην πραγματικότητα τα περισσότερα πλοία θα βρίσκονταν μακριά από την ακτή.
Το δεύτερο "κύμα"
Το δεύτερο κύμα της αμφίβιας επιχείρησης προσγειώθηκε, πρώτα με αμφίβια ερπυστριοφόρα οχήματα Zaha της FNSS, στη συνέχεια με LCVP και LCT, μηχανικούς που καθάριζαν το μονοπάτι μέσα από ένα ναρκοπέδιο χρησιμοποιώντας το πυραυλικό σύστημα γραμμικής επίθεσης Alpay της MKE.
Τα LCT μετέφεραν από δύο M60T το καθένα, με τον εχθρό σε βάθος να διαλύεται από επιθετικά ελικόπτερα, το AH-1W Super Cobra του Ναυτικού να ενώνεται με τους συναδέλφους του από τον Στρατό, ενώ το τρίτο κύμα της αμφίβιας επίθεσης έφτασε στην παραλία.
Η Τρίτη Φάση της άσκησης παρουσία του Ερντογάν
Μετά την άφιξη του Προέδρου Ερντογάν, ξεκίνησε η τρίτη φάση της άσκησης με πραγματικά πυρά.
Καλά εγκατεστημένες αμφίβιες μονάδες στην ξηρά έκαναν ελιγμούς υποστηριζόμενες από τα πυρά που προέρχονταν από τον αέρα και από την ξηρά, με F-16 να εμφανίζονται για να εξασφαλίσουν εγγύς αεροπορική υποστήριξη.
Τα Blackhawks της Πολεμικής Αεροπορίας δημιούργησαν ένα αεροκινητό σημείο ελέγχου με πεζικό να κάνει καταρρίχηση από τα ελικόπτερα για να μπλοκάρει δύο οχήματα που μετέφεραν έναν στόχο υψηλής αξίας, ενώ ελεύθεροι σκοπευτές εξουδετέρωσαν ευαίσθητους στόχους.
Ένα CUAV Bayraktar Akinci εξουδετέρωσε στόχους με τους πυραύλους του, ακολουθούμενο από το TB-3. Οι μηχανικοί εξουδετέρωσαν ορισμένους αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς και τελικά το 4ο κύμα της αεροκινητικής επιχείρησης σηματοδότησε το τέλος της EFES-2026.
Η τελευταία φάση
Η τελευταία φάση ήταν στον ουρανό, με επίδειξη του εκπαιδευτικού αεροσκάφους Hürkuş από την TAI, ακολουθούμενη από το NF-5 των Turkish Stars και τέλος από αλεξιπτωτιστές ελεύθερης πτώσης που έφεραν τις σημαίες των 50 συμμετεχόντων εθνών, με τελευταία σημαία αυτή με τα χρώματα της EFES-2026.
«Είμαστε δυνατοί, είμαστε γενναίοι, είμαστε έτοιμοι» ήταν το σύνθημα ορατό σε έναν λόφο στο σκοπευτήριο, κάτω από μια τεράστια τουρκική σημαία.