Τι αλλάζει στις διατροφικές επιλογές και στις συνήθειες αναλόγως με το αν ο ασθενής εργάζεται μέρα ή νύχτα. Σε μελέτη που πραγματοποίησαν διαπίστωσαν πως το σάκχαρο παρουσιάζει πολύ μεγαλύτερες διακυμάνσεις όταν έχουν νυχτερινές βάρδιες. Και αυτό διότι αλλάζουν οι ώρες που μένουν ξύπνιοι, καθώς και η διατροφή τους.
Τα νέα ευρήματα δημοσιεύονται στην ιατρική επιθεώρηση Diabetic Medicine. Όπως γράφουν οι ερευνητές, πολλές μελέτες κατά το παρελθόν έχουν συσχετίσει την εργασία «εκτός των συμβατικών ωραρίων» με χειρότερες καρδιομεταβολικές εκβάσεις. Τα συμβατικά ωράρια είναι τα οκτάωρα μεταξύ των ωρών 7 π.μ. και 7 μ.μ.
Μεταξύ των καρδιομεταβολικών κινδύνων που απειλούν τους εργαζομένους αυτούς είναι και ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2. Ωστόσο λίγες μελέτες έχουν εξετάσει τις επιπτώσεις των μη συμβατικών ωραρίων στο σάκχαρο των ασθενών που ήδη πάσχουν από διαβήτη τύπου 2.
Για να καλύψουν αυτό το κενό αποφάσισαν να μελετήσουν υγειονομικούς (κυρίως νοσηλευτές και μαίες) που εργάζονται και νύχτα.
Η μελέτη
Η μελέτη τους διεξήχθη σε 37 υγειονομικούς, το 89% εκ των οποίων ήταν γυναίκες. Η μέση ηλικία τους ήταν τα 48 έτη. Το σχεδόν 68% είχαν κυλιόμενο ωράριο εργασίας. Κατά μέσον όρο εργάζονταν σε βάρδιες επί 15,6 χρόνια. Έκαναν επίσης τον μήνα 7 νυχτερινές βάρδιες κατά μέσον όρο.
Οι ερευνητές παρακολούθησαν τους εθελοντές τους επί 10 ημέρες. Άλλες από αυτές δούλευαν νύχτα, άλλες μέρες και άλλες είχαν ρεπό.
Οι επιστήμονες εφοδίασαν τους εθελοντές με συσκευές συνεχούς μέτρησης γλυκόζης (σάκχαρο αίματος) και καταγραφείς δραστηριότητας. Τους ζήτησαν επίσης να συμπληρώνουν λεπτομερή ημερολόγια διατροφής και ύπνου.
Όπως διαπίστωσαν, η διατροφή των εθελοντών τους άλλαζε ριζικά αναλόγως με τη βάρδια. Όταν είχαν βάρδια μέρα, κατανάλωναν στη διάρκειά της το 53% των ημερήσιων θερμίδων τους. Όταν εργάζονταν νύχτα, κατανάλωναν το 33% των θερμίδων τους.
Ωστόσο τις μέρες που είχαν νυχτερινή βάρδια έτειναν να καταναλώνουν πολύ περισσότερες θερμίδες απ’ ό,τι όταν εργάζονταν μέρα. Η αυξημένη πρόσληψη ενέργειας (θερμίδων) προερχόταν πρωτίστως από γλυκά που τσιμπολογούσαν όλο το βράδυ στη βάρδιά τους. Στην πραγματικότητα, το 13,4% των ημερήσιων θερμίδων τους προερχόταν από γλυκά που έτρωγαν στη νυχτερινή βάρδια.
Μοιραία λοιπόν παρουσίαζαν και σοβαρή διακύμανση στο σάκχαρο στο αίμα τους τις νύχτες αυτές.
Οι επιστήμονες θεωρούν τα ευρήματά τους αναμενόμενα. Οι αυτόματοι πωλητές και τα 24ωρα κυλικεία είθισται να σερβίρουν πλούσια σε λιπαρά, ζάχαρη και θερμίδες τρόφιμα και όχι φρούτα. Πολλοί εργαζόμενοι, εξ άλλου, που εργάζονται σε βάρδιες, δεν έχουν χρόνο για να ετοιμάσουν μόνοι το φαγητό τους. Έτσι τρώνε συνεχώς φαγητό απ’ έξω.
Και ελάχιστος ύπνος
Ένας επιπλέον επιβαρυντικός παράγοντας ήταν η έλλειψη ύπνου. Η μελέτη έδειξε ότι τις μέρες που οι εθελοντές τους δούλευαν νύχτα, ήταν ξύπνιοι έως και 22 ώρες το 24ωρο. Όταν όμως είχαν βάρδια την ημέρα, ήταν ξύπνιοι επί 17 ώρες το 24ωρο. Και όταν είχαν ρεπό, ήταν ξύπνιοι για 16 ώρες.
Η έλλειψη ύπνου και η διακύμανση στον κύκλο ύπνου-αφύπνισης επίσης επιβαρύνει το σάκχαρο αίματος.
Τα ευρήματα αυτά υποδηλώνουν πως όταν οι γιατροί χορηγούν θεραπεία για τον διαβήτη τύπου 2 στους ασθενείς τους, πρέπει να συνυπολογίζουν το ωράριο εργασίας τους, λένε οι ερευνητές. Μπορεί να έχει σημαντικό αντίκτυπο στη συμπεριφορά και τις διατροφικές επιλογές τους.
