Νέα και δυναμικά δεδομένα καταγράφονται τις τελευταίες ώρες ανάμεσα στον ΣΥΡΙΖΑ Προοδευτική Συμμαχία και την Νέα Αριστερά, καθώς αμφότεροι φαίνεται να αλλάζουν σελίδα, αφήνοντας εν μέρει πίσω την περίοδο που μεσολάβησε με αποκορύφωμα τη διάσπαση του κόμματος επί ημερών Στέφανου Κασσελάκη.
Την νέα φάση, στην οποία φαίνεται να βρίσκονται η Κουμουνδούρου με την Νέα Αριστερά σηματοδοτεί η κίνησή τους να καταθέσουν κοινό πόρισμα για την Εξεταστική Επιτροπή διερεύνησης ζητημάτων σχετικά με τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Κίνηση, η οποία μοιάζει να αποτελεί μιας πρώτης τάξεως ευκαιρία για αρκετά στελέχη των δύο κομμάτων, ώστε να εκκινήσουν ένα διάλογο για την επόμενη ημέρα της Κεντροαριστεράς, εν αναμονή του Αλέξη Τσίπρα και παράλληλα στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα προς το ΠΑΣΟΚ.
Το παρασκήνιο
Στο λιώσιμο των… πάγων έχουν συμβάλλει καθοριστικά, κατά πληροφορίες, τα δημοσκοπικά δεδομένα για τους δύο πολιτικούς χώρους, αλλά και η … αύρα του πρώην Πρωθυπουργού, Αλέξη Τσίπρα που πλανάται πάνω από την πολιτική ατμόσφαιρα.
Κυρίως, όμως, το γεγονός ότι τα αλλεπάλληλα -και συντεταγμένα- προσκλητήρια της Κουμουνδούρου προς το ΠΑΣΟΚ για συνεργασία έπεσαν στο κενό, με τον ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ να έχει «σκληρύνει» τον τελευταίο μήνα την στάση του απέναντι στη Χαριλάου Τρικούπη, εξαιτίας της απόφασής της να διατηρεί την αυτονομία της προεκλογικά και μη τείνοντας χείρα φιλίας προς τις υπόλοιπες προοδευτικές δυνάμεις.
Και αυτό, γιατί μπορεί σε επίπεδο διακηρύξεων το ΠΑΣΟΚ να προτίθεται να προσκαλέσει όμορα κόμματα και προσωπικότητες του χώρου στο συνέδριό του τον επόμενο μήνα σε τραπέζια διαλόγου, ωστόσο, το γεγονός ότι τα σενάρια μεταγραφών βουλευτών της Κουμουνδούρου στη Χαριλάου Τρικούπη και άλλων συναφών μετακινήσεων, έχουν βάλει φωτιά στη σχέση των δύο κομμάτων.
Την ίδια στιγμή, η κινητικότητα του Αλέξη Τσίπρα είναι κάτι περισσότερο από δεδομένη, δημιουργώντας σε αρκετά στελέχη των δύο κομμάτων την ανάγκη να πέσουν οι τόνοι, ώστε να μπορούν να παρακολουθήσουν τις όποιες πολιτικές πρωτοβουλίες λάβει ο πρώην Πρωθυπουργός, οι οποίες εξελίσσονται παράλληλα με την παρουσίαση του βιβλίου του, «Ιθάκη», ανά την Ελλάδα.
Αναλυτικά, η ανακοίνωση:
Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν αποτελεί μια απλή διοικητική αστοχία. Είναι μια βαθιά πολιτική υπόθεση, με σαφές αποτύπωμα εξουσίας και ευθύνη, που εκτείνεται πέρα από τα επιμέρους πρόσωπα και αφορά στο σύνολο της κυβερνητικής περιόδου της Νέας Δημοκρατίας. Αποκαλύπτεται ένα σύστημα τεχνητής δημιουργίας «επιλεξιμότητας», παράκαμψης ελέγχων και διανομής κοινοτικών ενισχύσεων σε εικονικούς ή μη δικαιούχους αποδέκτες, με πιθανή ζημία εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των πραγματικών αγροτών.
Οι μαρτυρίες, οι νόμιμες συνακροάσεις και το διαβιβαστικό της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας δεν περιγράφουν μια μεμονωμένη απόκλιση. Περιγράφουν μια συστηματική πρακτική με διοικητική συνέχεια και πολιτική ανοχή. Δημόσια γη εμφανίζεται να αξιοποιείται ως μηχανισμός κατανομής ενισχύσεων, οι ελεγκτικοί μηχανισμοί αποδυναμώνονται και οι προειδοποιήσεις δεν οδηγούν σε θεσμική θωράκιση.
Οι πολιτικές ευθύνες των αρμόδιων υπουργών είναι σαφείς.
Ο Μάκης Βορίδης, κατά τη θητεία του, δεν διασφάλισε ουσιαστική εποπτεία, δεν επέβαλε αποτελεσματικούς ελέγχους και –σύμφωνα με τα στοιχεία– δεν ανέκοψε ένα σύστημα που δημιουργούσε τεχνητές προϋποθέσεις λήψης ενισχύσεων.
Ο Λευτέρης Αυγενάκης, αντί να προχωρήσει σε εξυγίανση, φέρεται να διατήρησε ένα πλαίσιο διοικητικής αστάθειας, με πιέσεις για αποδεσμεύσεις μπλοκαρισμένων ΑΦΜ και πληρωμές, ενώ εκκρεμούσαν έλεγχοι.
Ωστόσο, σε ένα μοντέλο διακυβέρνησης που αυτοχαρακτηρίζεται «Επιτελικό Κράτος», η ευθύνη δεν σταματά στους υπουργούς. Η συγκέντρωση αρμοδιοτήτων και ο κεντρικός έλεγχος από το πρωθυπουργικό γραφείο σημαίνουν και συγκεντρωμένη πολιτική ευθύνη. Ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει επενδύσει πολιτικά στο αφήγημα της απόλυτης κεντρικής εποπτείας και του στενού συντονισμού.
Επομένως, τα ερωτήματα είναι αμείλικτα:
Ή γνώριζε για τις σοβαρές αδυναμίες, τις καταγγελίες και τον κίνδυνο δημοσιονομικών διορθώσεων και δεν παρενέβη — άρα φέρει πολιτική ευθύνη ανοχής.
Ή δεν γνώριζε — άρα καταρρέει το ίδιο το αφήγημα του επιτελικού, αποτελεσματικού κράτους.
Σε κάθε περίπτωση, η ευθύνη δεν μπορεί να διαχέεται. Όταν η εξουσία συγκεντρώνεται, συγκεντρώνεται και η λογοδοσία.
Για τον λόγο αυτό, η σύσταση Ειδικής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής (Προανακριτικής Επιτροπής), σύμφωνα με το άρθρο 86 του Συντάγματος και το ισχύον πλαίσιο περί ευθύνης υπουργών, αποτελεί θεσμική αναγκαιότητα. Όχι για πολιτική εκμετάλλευση, αλλά για πλήρη και σε βάθος διερεύνηση των ενδείξεων.
Συγκεκριμένα, ο ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ εμμένει στην άποψή του για σύσταση Προανακριτικής Επιτροπής για τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης κατά των:
i) Βορίδη Μαυρουδή (Μάκη), Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων από 09/07/2019 έως 05/01/2021 και
ii) Αυγενάκη Ελευθέριου, Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων από 27/06/2023 έως 14/06/2024
για τα αδικήματα της:
(i) συνέργειας σε κατάχρηση κατά των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και
(ii) ηθικής αυτουργίας στην τέλεση κατάχρησης κατά των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα οποία υπάγονται στο εθνικό δίκαιο τυποποιούνται και τιμωρούνται ως:
(α) Συνέργεια σε κακουργηματική απιστία κατά των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τελεσθείσα από κοινού και κατ’ επανάληψη, με ζημία άνω των 120.000 ευρώ (άρθρο. 390 παρ.1 και 2 σε συνδ. με άρθρο. 47 ΠΚ).
(β) Ηθική αυτουργία σε κακουργηματική απιστία κατά των οικονομικών συμφερόντων της Ε.Ε., τελεσθείσα από κοινού και κατ’ επανάληψη, με ζημία άνω των 120.000 ευρώ. (άρθρο. 390 παρ.1 και 2 σε συνδ. με άρθρο. 46 παρ. 1 ΠΚ), καθώς και για οποιοδήποτε άλλο έγκλημα προκύψει, κατά την διενεργηθησόμενη Προκαταρκτική Εξέταση.
Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και η Νέα Αριστερά στάθηκαν με συνέπεια και τεκμηρίωση σε όλη τη διάρκεια των εργασιών της Εξεταστικής Επιτροπής. Ανέδειξαν τα στοιχεία της δικογραφίας, επέμειναν στις συγκεκριμένες πολιτικές ευθύνες και κατέδειξαν ότι το ζήτημα δεν είναι μια «τεχνική δυσλειτουργία», αλλά ένα γαλάζιο σκάνδαλο με θεσμικό βάρος.
Και αυτή η στάση δεν ολοκληρώνεται με ένα πόρισμα. Θα συνεχίσουμε να αναδεικνύουμε το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ σε όλες του τις διαστάσεις — πολιτικές, θεσμικές και ενδεχόμενα ποινικές.
Θα συνεχίσουμε να επιμένουμε στη διαφάνεια, στη λογοδοσία και στην προστασία του δημόσιου και ευρωπαϊκού χρήματος. Θα συνεχίσουμε να υπερασπιζόμαστε τα συμφέροντα των πραγματικών αγροτών και την αξιοπιστία της χώρας.
Γιατί η Δημοκρατία δεν συμβιβάζεται με σκιές.
Και η κοινωνία απαιτεί απαντήσεις — όχι σιωπή.
