«Το τρίπτυχο για την πραγματική αλλαγή του ελληνικού σιδηροδρόμου είναι: Νέες υποδομές, νέα τρένα, νέοι σταθμοί και η σημερινή σύμβαση συμβάλλει για να υπάρξει πραγματική πρόοδος και στα τρία αυτά και όχι υποσχέσεις» τόνισε ο αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Κωνσταντίνος Κυρανάκης, κατά την έναρξη της επεξεργασίας του σχεδίου νόμου για την τροποποίηση της σύμβασης της Hellenic Train με το ελληνικό Δημόσιο.
Ενώπιον της επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής όπου συζητείται το νομοσχέδιο, ο κ. Κυρανάκης ανέφερε ότι είναι δεκτή η οποιαδήποτε καχυποψία που μπορεί να υπάρχει, αλλά σήμερα «δεν ερχόμαστε με υποσχέσεις, αλλά με υπογραμμένη σύμβαση για ολοκαίνουρια τρένα, με συγκεκριμένες δεσμεύσεις και σε ορισμένα χρονικά όρια παράδοσης».
Η γραμμή Αθήνας - Θεσσαλονίκης
Το χρονοδιάγραμμα για την γραμμή Αθήνα - Θεσσαλονίκης, τηρείται, είναι 15 μηνών και δεν θα δοθεί καμία παράταση, ανέφερε ο υπουργός. Το καλοκαίρι του 2026, το δίκτυο αυτό θα έχει 100% σημαδότηση, 100% τηλεδιοίκηση και 100% σύστημα αυτόματης πέδησης που δεν προβλέπονταν στην σύμβαση 717.
Η υπόσχεση προς την ελληνική κοινωνία και στον ελληνικό σιδηρόδρομο που δίνουμε, είπε ο κ. Κυρανάκης, είναι ότι θα εκτελέσουμε τα έργα υποδομής, προκειμένου το σύνολο της γραμμής Αθήνα - Θεσσαλονίκη να έχει τα ευρωπαϊκά πιστοποιημένα συστήματα ασφαλείας.
Η αμφισβήτηση για τις επενδύσεις από τον ιταλικό όμιλο που είχε δεσμευτεί μέσα από δηλώσεις προθέσεων ή μνημόνια - ανέφερε ο αναπληρωτής υπουργός - γίνεται αποδεκτή με βάση την μέχρι τώρα εμπειρία, αλλά για αυτό «εμείς ερχόμαστε σήμερα, μέσα από την διαπραγμάτευση που κάναμε, και τροποποιούμε την σύμβαση, βάζοντας ως ρήτρα ότι εάν η εταιρεία δεν εκτελέσει τα όσα αναφέρονται στις συμβάσεις και τις επενδύσεις (23 ολοκαίνουρια τρένα, ύψους 308 εκατ. ευρώ, έως το τέλος 2027) σύμφωνα με τα χρονοδιαγράμματα, τότε το ελληνικό Δημόσιο θα μπορεί να την ενεργοποιήσει και να καταγγείλει την σύμβαση - όρος που μέχρι σήμερα δεν υπήρχε.
Τι θα γίνει με το ενοίκιο
Για τα Τέλη Υποδομής (δηλαδή το «ενοίκιο» της χρήσης των γραμμών) που θα καταβάλει η Hellenic Train, ο κ. Κυρανάκης αποσαφήνισε ότι, όχι μόνο δεν καταργούνται, αλλά όπως αναγράφεται στο Παράρτημα Δ της Σύμβασης από το 2025 έως το 2035, τα τέλη αυτά τριπλασιάζονται από την αναλογική αύξηση των δρομολογίων εξ αιτίας της αύξησης των δυνατοτήτων χρήσης του δικτύου, αλλά και της βελτίωσης των υποδομών. Διευκρίνισε ότι τα Τέλη Υποδομής αναδιαμορφώνονται «θα έλεγα ανισομερώς προς όφελος του ελληνικού Δημοσίου και αυτό αποδεικνύεται και από τον Πίνακα Αποσβέσεων της τροποποίησης, καθώς μετά από σκληρή διαπραγμάτευση η Hellenic Train αποδέχθηκε έως και το 2036 να μην αποσβέσει την επένδυσή της και να έχει σε 11 χρόνια από σήμερα ζημίες 76%. Τα Τέλη Μίσθωσης Υποδομής από τον Αύγουστο που έγινε η συνένωση του τροχαίου υλικού της ΓΕΟΣΕ και της ΕΡΓΟΣΕ, πηγαίνουν όλα στον ΟΣΕ, δηλαδή στο ελληνικό Δημόσιο και όχι στο ΤΑΙΠΕΔ. Ο κ. Κυρανάκης επίσης σημείωσε, ότι έχουμε προβεί και σε νομικές ενέργειες για την διεκδίκηση των 130 εκατ. οφειλόμενων από την ιταλική εταιρεία στον ΟΣΕ.
Ο αναπληρωτής υπουργός υπογράμμισε ότι «μονοπώλιο στον ελληνικό σιδηρόδρομο δεν υπάρχει» και οποιαδήποτε «ελληνική ή ξένη σιδηροδρομική επιχείρηση επιθυμεί, μπορεί να πάρει άδεια από την ΡΑΣ και ο ελληνικός σιδηρόδρομος είναι ανοικτός για να γίνουν επενδύσεις από παρόχους για επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές». Μάλιστα, πρόσθεσε πως «ήδη μια ελληνική επιχείρηση, η Levantes Fairy, έχει δημιουργήσει μια εταιρεία την Levantes Trains, που από το καλοκαίρι του 2026 ξεκινάει δρομολόγια στην Δυτική Ελλάδα». Εμείς, είπε, θέλουμε να υπάρχει ανταγωνισμός και να έχουμε πολλές εταιρείες που να θέλουν να δραστηριοποιηθούν.
Απάντηση στην αντιπολίτευση
Ο κ. Κυρανάκης, εστιάζοντας στις επικρίσεις και τις αιτιάσεις των αγορητών, κυρίως του ΣΥΡΙΖΑ και της Νέας Αριστεράς, επισήμανε πως η πώληση στον ιταλικό όμιλο που έχει ως θυγατρική την Hellenic Train, ως καθολική διάδοχο και χωρίς καμία αλλαγή ή προσπάθεια διασφάλισης του Δημοσίου, έγινε επί της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ και μάλιστα με το ευτελές τίμημα των 45 εκατ. ευρώ. Χαρακτήρισε υποκριτικές τις επικρίσεις για τις λεγόμενες αμαξοστοιχίες «Λευκά Βέλη» υπενθυμίζοντας ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ έφερε και παρουσίασε πέντε «Ασημένια Βέλη» ως καινούρια ενώ ήταν μεταχειρισμένα, 30 ετών, που σήμερα είναι παροπλισμένα, πληρώντας 50 εκατ. ευρώ (κατ' αναλογία 11 εκατ. ευρώ ανά τρένο) όταν η συμφωνία που κάναμε σήμερα για 23 ολοκαίνουρια και όχι μεταχειρισμένα προαστιακά και υπεραστικά τρένα, ανέρχεται σε 13 εκατ. ευρώ ανά τρένο. Παράλληλα, με ρήτρες και όρους υποχρεώνουμε την Hellenic Train να προχωρήσει με δικά της έξοδα στην επισκευή και ανακαίνιση αυτών των παροπλισμένων πέντε τρένων του ΣΥΡΙΖΑ, μπας και μπορέσουν να λειτουργήσουν. Για το σύστημα τιμολόγησης των εισιτηρίων, είπε ότι είναι αυτό που ακολουθούν όλες οι χώρες της Ευρώπης σήμερα. Οι άγονες γραμμές αφορούν τα δρομολόγια που υπήρχαν και στην αρχική σύμβαση που είχε υπογράψει η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ.
Η επιδότηση αφορά το εισιτήριο του επιβάτη και όχι την εταιρεία για να εκτελέσει το δρομολόγιο. Με τα νέα συστήματα γαιοεντοπισμού της κίνησης των τρένων, διασφαλίζεται σε άμεσο χρόνο για το εάν πραγματοποιείται σωστά ένα δρομολόγιο (και να επιβάλλονται πρόστιμα σε αντίθετη περίπτωση) και όχι μετά από ένα χρόνο με βάση αναφορές και δηλώσεις εκτέλεσης δρομολογίων.