Ένα αυτοκόλλητο στο παρμπρίζ μπορεί να μοιάζει με ακόμη μία ειδοποίηση του Δήμου. Στην πραγματικότητα, όμως, μπορεί να σημαίνει ότι έχει αρχίσει η διαδικασία που οδηγεί στην απομάκρυνση του αυτοκινήτου, στην παράδοσή του για ανακύκλωση και, εφόσον ο ιδιοκτήτης εξακολουθήσει να μην εμφανίζεται, στην οριστική διαγραφή του.
Οι δήμοι έχουν εντείνει το τελευταίο διάστημα τις επιχειρήσεις απομάκρυνσης οχημάτων που παραμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα στους δρόμους, καταλαμβάνοντας θέσεις στάθμευσης ή δημιουργώντας προβλήματα ασφάλειας και καθαριότητας. Το σημαντικό για τους ιδιοκτήτες είναι ότι ένα όχημα δεν χρειάζεται να είναι διαλυμένο, σκουριασμένο ή χωρίς τροχούς για να χαρακτηριστεί εγκαταλελειμμένο.
Η νομοθεσία προβλέπει συγκεκριμένες προθεσμίες. Και από τη στιγμή που ο Δήμος τοποθετήσει το ειδικό σήμα στο αυτοκίνητο, ο χρόνος αρχίζει να μετρά διαφορετικά.
Πότε θεωρείται ένα αυτοκίνητο εγκαταλελειμμένο
Το βασικό πλαίσιο καθορίζεται από το Π.Δ. 116/2004 και κάνει σαφή διάκριση ανάλογα με το σημείο στο οποίο έχει αφεθεί το όχημα.
Εάν ένα αυτοκίνητο παραμένει σε δημόσιο ή δημοτικό δρόμο όπου απαγορεύεται η στάθμευση για περισσότερες από 30 ημέρες, μπορεί να χαρακτηριστεί εγκαταλελειμμένο.
Σε άλλους δημόσιους, δημοτικούς ή κοινόχρηστους χώρους, όπου δεν υπάρχει αντίστοιχη απαγόρευση, το όριο ανεβαίνει στις 90 ημέρες, εφόσον το όχημα βρίσκεται εκεί χωρίς άδεια της αρμόδιας υπηρεσίας.
Εγκαταλελειμμένο μπορεί επίσης να θεωρηθεί αυτοκίνητο που βρίσκεται σε ιδιωτικό χώρο χωρίς τη συγκατάθεση του ιδιοκτήτη του χώρου ή όχημα του οποίου η κατάσταση δημιουργεί κίνδυνο για το περιβάλλον, τη δημόσια υγεία, την ασφάλεια ή ξένη περιουσία.
Το κρίσιμο, επομένως, δεν είναι μόνο η εξωτερική εικόνα του αυτοκινήτου. Μετρά πού βρίσκεται, πόσο καιρό παραμένει εκεί και σε ποια κατάσταση βρίσκεται.
Το αυτοκόλλητο και η αντίστροφη μέτρηση των 45 ημερών
Όταν οι υπηρεσίες του Δήμου εντοπίσουν ένα όχημα που πληροί τις προϋποθέσεις, πραγματοποιούν αυτοψία και τοποθετούν σε εμφανές σημείο το ειδικό αυτοκόλλητο με το οποίο χαρακτηρίζεται εγκαταλελειμμένο.
Από εκείνη τη στιγμή αρχίζει μία νέα προθεσμία.
Ο ιδιοκτήτης έχει 45 ημέρες από την επικόλληση του ειδικού σήματος για να απομακρύνει το όχημα. Παράλληλα, οι υπηρεσίες προχωρούν στους απαραίτητους ελέγχους ώστε να εξακριβωθεί αν το αυτοκίνητο έχει δηλωθεί κλεμμένο, έχει υπεξαιρεθεί ή συνδέεται με κάποια άλλη παράνομη ενέργεια.
Εάν περάσουν οι 45 ημέρες και το αυτοκίνητο εξακολουθεί να βρίσκεται στο ίδιο σημείο, περιέρχεται στην κατοχή του οικείου Δήμου και μπορεί να μεταφερθεί σε εγκεκριμένο σύστημα συλλογής Οχημάτων Τέλους Κύκλου Ζωής.
Η προθεσμία, επομένως, δεν σημαίνει ότι κάθε αυτοκίνητο που βρίσκεται 45 ημέρες στον ίδιο δρόμο θα απομακρυνθεί αυτομάτως. Οι 45 ημέρες αρχίζουν αφού ολοκληρωθεί ο χαρακτηρισμός του ως εγκαταλελειμμένου και τοποθετηθεί το ειδικό αυτοκόλλητο.
Υπάρχουν ακόμη 10 ημέρες πριν από την επεξεργασία
Ακόμη και μετά την περισυλλογή υπάρχει ένα τελευταίο περιθώριο.
Το όχημα παραμένει στο εγκεκριμένο σημείο συλλογής για 10 ημέρες από την ημέρα απομάκρυνσής του. Εάν μέσα σε αυτό το διάστημα εμφανιστεί ο ιδιοκτήτης, μπορεί να ζητήσει την επιστροφή του, αφού προηγουμένως καταβάλει τα έξοδα απομάκρυνσης και φύλαξης.
Εάν δεν αναζητηθεί, προωθείται για περαιτέρω επεξεργασία, αξιοποίηση, τεμαχισμό και ανακύκλωση ως Όχημα Τέλους Κύκλου Ζωής.
Η οριστική διαγραφή ολοκληρώνεται μέσω της προβλεπόμενης διαδικασίας και της έκδοσης του σχετικού πιστοποιητικού καταστροφής.
Η μεγάλη παγίδα με την ψηφιακή ακινησία
Ξεχωριστό κεφάλαιο είναι τα αυτοκίνητα που έχουν δηλωθεί σε ψηφιακή ακινησία μέσω myCAR.
Εδώ υπάρχει μία παρεξήγηση που μπορεί να κοστίσει πολύ ακριβά: ψηφιακή ακινησία δεν σημαίνει ότι το αυτοκίνητο μπορεί να αφεθεί σε δημόσιο δρόμο επειδή απλώς δεν χρησιμοποιείται.
Όχημα που έχει δηλωθεί σε ακινησία πρέπει να βρίσκεται στον χώρο που έχει δηλωθεί στην ΑΑΔΕ, σύμφωνα με τους όρους της σχετικής διαδικασίας.
Εάν σε έλεγχο διαπιστωθεί ότι βρίσκεται σε ψηφιακή ακινησία αλλά κυκλοφορεί ή είναι σταθμευμένο σε δημόσιο χώρο κατά παράβαση των όρων, η ακινησία αίρεται και επιβάλλονται τα τέλη κυκλοφορίας που αντιστοιχούν, μαζί με τις προβλεπόμενες προσαυξήσεις.
Και εκεί έρχεται το μεγάλο πρόστιμο.
Πρόστιμο 10.000 ευρώ – Και 30.000 σε υποτροπή
Η ΑΑΔΕ προβλέπει διοικητικό πρόστιμο 10.000 ευρώ για όχημα που εντοπίζεται να παραβιάζει τους όρους της ψηφιακής ακινησίας.
Σε περίπτωση επανάληψης της παράβασης, το πρόστιμο ανεβαίνει στις 30.000 ευρώ, ενώ προβλέπεται και αφαίρεση της άδειας οδήγησης του ιδιοκτήτη ή κατόχου.
Πρόκειται για διαφορετική διαδικασία από εκείνη των εγκαταλελειμμένων οχημάτων, αλλά οι δύο μπορούν να συναντηθούν. Ένα αυτοκίνητο μπορεί αφενός να παραβιάζει τους όρους της ψηφιακής ακινησίας επειδή βρίσκεται σε δημόσιο χώρο και αφετέρου, εάν παραμείνει επί μακρόν στο ίδιο σημείο, να ξεκινήσει και η διαδικασία χαρακτηρισμού του ως εγκαταλελειμμένου.
Τι πρέπει να κάνει ο ιδιοκτήτης
Το βασικό είναι απλό: το ειδικό αυτοκόλλητο του Δήμου δεν πρέπει να αγνοηθεί. Από τη στιγμή που τοποθετηθεί, ο ιδιοκτήτης έχει συγκεκριμένο χρονικό περιθώριο για να απομακρύνει το όχημα ή να επικοινωνήσει με την αρμόδια υπηρεσία.
Αντίστοιχα, όσοι έχουν θέσει το αυτοκίνητο τους σε ψηφιακή ακινησία πρέπει να ελέγχουν ότι φυλάσσεται πράγματι στον χώρο που έχει δηλωθεί και όχι σε δημόσιο δρόμο.
Ένα αυτοκίνητο που για μήνες μοιάζει απλώς «παρκαρισμένο» μπορεί, από τη στιγμή που θα χαρακτηριστεί επίσημα εγκαταλελειμμένο, να περάσει γρήγορα από το αυτοκόλλητο στο γερανό και από εκεί στην ανακύκλωση. Και στην περίπτωση της ψηφιακής ακινησίας, ένα λάθος σημείο στάθμευσης μπορεί να μετατραπεί σε πρόστιμο πέντε ψηφίων.