Αν και δεν υπάρχουν δημόσια αποδεικτικά στοιχεία που να επιβεβαιώνουν ότι η Γαλλία έχει εγκαταστήσει μηχανισμό απομακρυσμένης απενεργοποίησης (remote kill switch) στα μαχητικά Rafale ή στους πυραύλους SCALP-EG της Ινδίας, αυτό ακριβώς ισχυρίζονται Ρώσοι ειδικοί.
Η προειδοποίηση έρχεται από το ρωσικό Κέντρο Ανάλυσης του Παγκόσμιου Εμπορίου Όπλων (CAWAT) και εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο γεωπολιτικού ανταγωνισμού και τεχνικών διεκδικήσεων.
Οι Ρώσοι ειδικοί αναφέρθηκαν στην πιθανότητα ύπαρξης κενών ασφαλείας ή «πίσω πορτών» (backdoors) στο υλικό (hardware) ή το λογισμικό (software) των εξαγωγικών εκδόσεων, τα οποία θα μπορούσαν να ενεργοποιηθούν μέσω εξωτερικού ηλεκτρονικού σήματος.
Οι αναλυτές ασφαλείας επισημαίνουν ότι υπάρχει σαφής διαφορά ανάμεσα σε μια ακούσια κυβερνοευπάθεια και σε έναν εσκεμμένα σχεδιασμένο μηχανισμό εξ αποστάσεως εξουδετέρωσης.
Το ζήτημα της κυριαρχίας επί του λογισμικού είναι υπαρκτό. Η Γαλλία (μέσω της Dassault και της Thales) αρνείται σταθερά να παραχωρήσει στην Ινδία τον ευαίσθητο πηγαίο κώδικα για το ραντάρ AESA RBE2 και το σύστημα ηλεκτρονικού πολέμου SPECTRA.
Αυτή η άρνηση σημαίνει ότι το Νέο Δελχί δεν μπορεί να τροποποιήσει αυτόνομα το λογισμικό των αεροσκαφών ή να ενσωματώσει μη γαλλικά όπλα (όπως ινδο-ρωσικούς πυραύλους) χωρίς την έγκριση του Παρισιού. Αυτό έχει προκαλέσει κατά καιρούς καθυστερήσεις στις διαπραγματεύσεις για την αγορά επιπλέον 114 αεροσκαφών Rafale από την Γαλλία.
Κατά τη διάρκεια της κρίσης μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν τον Μάιο του 2025 (Επιχείρηση Sindoor), σημειώθηκαν έντονες αερομαχίες. Το Πακιστάν ισχυρίστηκε ότι κατέρριψε ινδικά Rafale χρησιμοποιώντας μαχητικά J-10C και πυραύλους PL-15 κινεζικής προέλευσης.
Η Ινδία διέψευσε το εύρος αυτών των απωλειών (μάλιστα εμφάνισε συγκεκριμένο αεροσκάφος σε μετέπειτα παρέλαση για να αποδοκιμάσει τους ισχυρισμούς), αν και δυτικές πηγές επιβεβαίωσαν την κατάρριψη τουλάχιστον ενός Rafale.
Η συζήτηση για την απόδοση των Rafale στην Ινδοπακιστανική πολεμική σύγκρουση επικεντρώθηκε τότε κυρίως στην αποτελεσματικότητα των τακτικών και των συστημάτων ηλεκτρονικού πολέμου απέναντι σε σύγχρονες κινεζικές τεχνολογίες και όχι σε αποδεδειγμένο γαλλικό σαμποτάζ.
Η προειδοποίηση του ρωσικού κέντρου CAWAT αντανακλά τη μόνιμη ανησυχία των κρατών που εισάγουν οπλικά συστήματα σχετικά με τον βαθμό ελέγχου που διατηρεί ο κατασκευαστής (OEM).
Παρά την έλλειψη αποδείξεων για «διακόπτη απενεργοποίησης», η εξάρτηση της Ινδίας από τη Γαλλία για τις αναβαθμίσεις λογισμικού των Rafale παραμένει ένα κρίσιμο σημείο της αμυντικής της στρατηγικής.
Τι μπορεί να συμβαίνει στην πραγματικότητα
Η Γαλλία αρνείται κατηγορηματικά να παραχωρήσει στην Ινδία τους ευαίσθητους πηγαίους κώδικες που ελέγχουν τα πιο κρίσιμα συστήματα του αεροσκάφους. Οι περιορισμοί αφορούν το ραντάρ ενεργούς ηλεκτρονικής σάρωσης Thales RBE2 AESA, τον κεντρικό υπολογιστή αποστολής MDPU (τον «εγκέφαλο» του μαχητικού) και τη σουίτα ηλεκτρονικού πολέμου SPECTRA.
Χωρίς αυτούς τους κώδικες, η Ινδική Πολεμική Αεροπορία (IAF) δεν μπορεί να τροποποιήσει αυτόνομα τους αλγόριθμους των ραντάρ ή τις βιβλιοθήκες απειλών του SPECTRA. Παράλληλα, είναι αδύνατη η ενσωμάτωση εγχώριων ινδικών όπλων (όπως οι πύραυλοι Astra και BrahMos) χωρίς την έγκριση και την τεχνική επίβλεψη των γαλλικών εταιρειών.
Η Μόσχα εκμεταλλεύεται επικοινωνιακά και στρατηγικά αυτή τη γαλλική άρνηση, προσφέροντας στην Ινδία μια εκ διαμέτρου αντίθετη συμφωνία για το δικό της μαχητικό 5ης γενιάς, Su-57E.
Η Ρωσία έχει προτείνει την παράδοση του πλήρους πηγαίου κώδικα και των εγγράφων σχεδιασμού του Su-57E, με την πρόταση να περιλαμβάνει την ελεύθερη πρόσβαση στο λογισμικό των κινητήρων, των ραντάρ AESA και των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης, επιτρέποντας στους Ινδούς μηχανικούς να εκτελούν αναβαθμίσεις μόνοι τους.
Η Ινδία έχει ήδη θετική εμπειρία από τη συνεργασία με τη Ρωσία στο πρόγραμμα των Su-30MKI, όπου η Μόσχα επέτρεψε την ενσωμάτωση ινδικών, βρετανικών και ισραηλινών όπλων, προσφέροντας μεγάλη βιομηχανική και επιχειρησιακή ελευθερία.
ίΗ Ινδία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πιεστική πραγματικότητα: η δύναμη της αεροπορίας της έχει υποχωρήσει σε περίπου 31 μοίρες μαχητικών, έναντι των 42 που απαιτούνται επιχειρησιακά για την αποτροπή της Κίνας και του Πακιστάν.
Το Νέο Δελχί πρέπει να ζυγίσει αν θα επιλέξει το Rafale (ένα αεροσκάφος δοκιμασμένο, αλλά με δυτικού τύπου περιορισμούς στους πηγαίους κωδικούς) ή αν θα στραφεί στη ρωσική πρόταση που ευθυγραμμίζεται με την εθνική πολιτική αυτονομίας (Atmanirbhar Bharat), ενέχοντας το ρίσκο των γεωπολιτικών πιέσεων από τη Δύση.