Μέση Ανατολή

ΗΠΑ–Ιράν: Αδιέξοδο στις συνομιλίες με μεσολάβηση Κατάρ

Google Logo Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google.

Οι καταριανές προσπάθειες συνεχίζονται, όμως Ουάσιγκτον και Τεχεράνη παραμένουν μακριά στα βασικά ζητήματα – Στο επίκεντρο ο ναυτικός αποκλεισμός, οι κυρώσεις και το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν

Σε κρίσιμο σημείο παραμένουν οι έμμεσες συνομιλίες ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν, καθώς οι τελευταίες επαφές με τη μεσολάβηση του Κατάρ δεν έχουν οδηγήσει σε ουσιαστική πρόοδο.

Σύμφωνα με το Axios, που επικαλείται τρεις πηγές με γνώση των συνομιλιών, οι δύο πλευρές εξακολουθούν να βρίσκονται σε μεγάλη απόσταση, γεγονός που ενισχύει την ανησυχία ότι η διπλωματική διαδικασία μπορεί να οδηγηθεί σε νέο αδιέξοδο.

Οι Καταριανοί μεσολαβητές συνεχίζουν τις επαφές τόσο με την Τεχεράνη όσο και με την Ουάσιγκτον, όμως, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, αυξάνεται η απογοήτευσή τους από τη στάση και των δύο πλευρών.

Η πρόταση του Κατάρ και οι «κόκκινες γραμμές»

Ο Καταριανός μεσολαβητής Αλί αλ-Θαουάντι συναντήθηκε στη Νέα Υόρκη με τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί και την ομάδα του, σε συζητήσεις που διήρκεσαν αρκετές ώρες.

Στο τραπέζι βρέθηκε πρόταση συμβιβασμού δύο σελίδων, την οποία είχε καταρτίσει η καταριανή πλευρά με στόχο να γεφυρώσει τις βασικές διαφορές.

Το σχέδιο επιχειρούσε να συνδυάσει δύο βασικά αιτήματα: από τη μία πλευρά, την ιρανική απαίτηση για άρση ή χαλάρωση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού και, από την άλλη, την αμερικανική απαίτηση για παραχωρήσεις στο πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.

Η δυσκολία βρίσκεται ακριβώς στο γεγονός ότι καμία από τις δύο πλευρές δεν δείχνει διατεθειμένη να εγκαταλείψει τις βασικές της θέσεις.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Από τη Νέα Υόρκη στην Ουάσιγκτον

Μετά τις επαφές του με την ιρανική πλευρά, ο αλ-Θαουάντι μετέβη στην Ουάσιγκτον, όπου συνομίλησε με τον Τζάρεντ Κούσνερ και άλλους Αμερικανούς αξιωματούχους.

Σύμφωνα με το Axios, στη συνάντηση εμφανίστηκε για μικρό χρονικό διάστημα και ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς.

Η αμερικανική πλευρά είχε αρχικά παρουσιάσει εικόνα μεγαλύτερης αισιοδοξίας, με αξιωματούχους να μιλούν για «θετικές και εποικοδομητικές» επαφές και να υποστηρίζουν ότι το Ιράν είχε δείξει κάποια ευελιξία στο πυρηνικό ζήτημα.

Ωστόσο, η εικόνα αυτή δεν κράτησε πολύ.

Η διάψευση Τραμπ και η σύγχυση για τις κυρώσεις

Αμερικανοί αξιωματούχοι είχαν μεταφέρει σε μέσα ενημέρωσης την εκτίμηση ότι ο Ντόναλντ Τραμπ ήταν διατεθειμένος να εξετάσει οικονομική ελάφρυνση προς το Ιράν, εφόσον η Τεχεράνη έκανε συγκεκριμένες κινήσεις στο πυρηνικό της πρόγραμμα.

Ο ίδιος ο Τραμπ διέψευσε δημόσια το συγκεκριμένο σενάριο, γράφοντας ότι δεν προσέφερε «τίποτα» στο Ιράν.

Η δημόσια αυτή τοποθέτηση δημιούργησε πρόσθετη αβεβαιότητα γύρω από το ποιο ακριβώς είναι το διαπραγματευτικό περιθώριο της Ουάσιγκτον.

Το Πενταπόσταγμα είχε ήδη καλύψει τη συγκεκριμένη διάψευση στις 29 Σεπτεμβρίου.

«Υπάρχει αδιέξοδο»

Πηγή που μίλησε στο Axios περιέγραψε τις συνομιλίες ως αδιέξοδες.

Σύμφωνα με την ίδια πηγή, οι Ιρανοί ζητούν όρους που η Ουάσιγκτον δεν θεωρεί αποδεκτούς, ενώ η αμερικανική πλευρά εκτιμά ότι η πίεση που ασκείται σήμερα στην Τεχεράνη της δίνει μεγαλύτερο διαπραγματευτικό πλεονέκτημα.

Η προσέγγιση αυτή περιορίζει τα περιθώρια αμοιβαίων παραχωρήσεων και καθιστά δυσκολότερη την επίτευξη συμβιβασμού.

Παράλληλα, και άλλες περιφερειακές χώρες, όπως το Πακιστάν και η Αίγυπτος, έχουν ενθαρρύνει την Τεχεράνη να προχωρήσει σε πυρηνικές παραχωρήσεις.

Τι ζητά το Ιράν

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν γίνει γνωστές, η ιρανική πλευρά εμφανίζεται διατεθειμένη να συζητήσει επιπλέον περιορισμούς στο πυρηνικό της πρόγραμμα μόνο εφόσον οι ΗΠΑ επιστρέψουν σε προηγούμενο πλαίσιο συνεννόησης.

Η Τεχεράνη ζητά επίσης αλλαγές στο καθεστώς του ναυτικού αποκλεισμού και ευρύτερη αποκατάσταση των οικονομικών και εμπορικών ροών.

Ο γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν, Μοχσέν Ρεζαΐ, υποστήριξε ότι η Τεχεράνη έχει ήδη γνωστοποιήσει τους όρους της στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Παράλληλα εξαπέλυσε επίθεση κατά του Αμερικανού προέδρου, υποστηρίζοντας ότι ο Τραμπ βρίσκεται σε αδιέξοδο ανάμεσα στη διαπραγμάτευση και τη στρατιωτική επιλογή.

Η τοποθέτηση αυτή αποτελεί θέση της ιρανικής πλευράς και όχι ανεξάρτητη αποτίμηση της πορείας των συνομιλιών.

Τραμπ: Το Ιράν δεν θα αποκτήσει πυρηνικό όπλο

Από την πλευρά του, ο Ντόναλντ Τραμπ επανέλαβε ότι ο βασικός αμερικανικός στόχος παραμένει η αποτροπή της απόκτησης πυρηνικού όπλου από το Ιράν.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους, υποστήριξε ότι η ιρανική πλευρά «τα πάει πολύ άσχημα» και εκτίμησε ότι κάποια στιγμή θα αναγκαστεί να υποχωρήσει.

Η Τεχεράνη απορρίπτει την αμερικανική πίεση και επιμένει ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα πρέπει να περιλαμβάνει ουσιαστικά ανταλλάγματα από την Ουάσιγκτον.

Αυξάνεται ο φόβος νέας στρατιωτικής κλιμάκωσης

Η έλλειψη προόδου στις συνομιλίες έχει επαναφέρει στο προσκήνιο το ενδεχόμενο νέας στρατιωτικής κλιμάκωσης.

Το Axios αναφέρει ότι Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν πως ο Τραμπ θα μπορούσε να εξετάσει επιστροφή σε επιχειρήσεις μεγαλύτερης κλίμακας εάν η διπλωματική προσπάθεια αποτύχει.

Πρόκειται, ωστόσο, για εκτίμηση αξιωματούχων που μεταφέρεται από το αμερικανικό μέσο και όχι για ειλημμένη ή ανακοινωμένη απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης.

Η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη έχουν ήδη περάσει μέσα από αλλεπάλληλους κύκλους στρατιωτικής έντασης και προσωρινής αποκλιμάκωσης, με τις διαπραγματεύσεις να επηρεάζουν άμεσα και την κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ.

Το Κατάρ συνεχίζει, αλλά χωρίς εγγυήσεις

Παρά το αδιέξοδο, το Κατάρ δεν εγκαταλείπει τη μεσολαβητική προσπάθεια.

Οι Καταριανοί αξιωματούχοι αναμένεται να συνεχίσουν τις επαφές και με τις δύο πλευρές, επιχειρώντας να βρουν σημεία σύγκλισης που θα μπορούσαν να αποτρέψουν νέα στρατιωτική κλιμάκωση.

Μέχρι στιγμής, όμως, δεν έχει υπάρξει συμφωνία ούτε σαφές χρονοδιάγραμμα για επόμενο γύρο ουσιαστικών διαπραγματεύσεων.

Η εικόνα της 30ής Σεπτεμβρίου είναι επομένως μία: η διπλωματία παραμένει ενεργή, αλλά το χάσμα ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν εξακολουθεί να είναι μεγάλο και ο κίνδυνος νέας κλιμάκωσης δεν έχει απομακρυνθεί.

Ακολουθήστε το Πενταπόσταγμα στο Google news Google News

ΔΗΜΟΦΙΛΗ