Στην καταβολή ποσού ύψους 2.123.773,07 ευρώ προς τη βουλγαρική πλευρά θα προχωρήσει η Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (ΠΑΜΘ), προκειμένου να εκπληρώσει τις οικονομικές της υποχρεώσεις που απορρέουν από την Προσωρινή Συμφωνία του 2026 για την υπηρεσία συγκέντρωσης, αποθήκευσης και παροχής ρυθμιζόμενων ποσοτήτων νερού μέσω του υδροσυστήματος του Άρδα.
Η ροή και η διαχείριση του νερού του ποταμού Άρδα από τη Βουλγαρία για το 2026 καλύπτεται από προσωρινή συμφωνία που υπεγράφη για την άρδευση του Νομού Έβρου.
Για φέτος υπήρξε καθυστέρηση στην εκταμίευση της σχετικής επιχορήγησης από το Υπουργείο Εσωτερικών. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Xronos.gr, κρίθηκε αναγκαία η επείγουσα τροποποίηση του προϋπολογισμού μόλις εισήλθαν τα χρήματα στα ταμεία της Περιφέρειας, ώστε να προχωρήσει άμεσα η πληρωμή.
Σε δηλώσεις του που μεταδίδει το Evros-news.gr, ο Περιφερειάρχης Χριστόδουλος Τοψίδης ανέφερε χαρακτηριστικά ότι η ελληνική πλευρά στάθηκε τυχερή που η βουλγαρική πλευρά δεν επέβαλε τόκους υπερημερίας λόγω της καθυστέρησης στην εξόφληση.
Υπενθυμίζεται ότι υπεγράφη τον Φεβρουάριο του 2026 μεταξύ της ελληνικής πλευράς και της βουλγαρικής κρατικής εταιρείας ενέργειας (NEK EAD) για τη συγκέντρωση, αποθήκευση και παροχή ρυθμιζόμενων ποσοτήτων αρδευτικού νερού.
Τον Νοέμβριο του 2026 εγκρίθηκε από την Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (με επιχορήγηση από το Υπουργείο Εσωτερικών) η εκταμίευση ποσού 2.123.773,07 ευρώ προς τη βουλγαρική πλευρά, ώστε να εξοφληθεί η υπηρεσία παροχής νερού για το 2026 και να αποφευχθούν τόκοι υπερημερίας.
Μετά τη λήξη της παλαιάς 60ετούς διακρατικής συμφωνίας (το 2024), η διαχείριση ρυθμίζεται πλέον μέσω προσωρινών ετήσιων συμφωνιών (με ορίζοντα έως το 2030) υπό την ευθύνη της Περιφέρειας ΑΜΘ, γεγονός που προκάλεσε κατά τη διάρκεια της χρονιάς έντονες συζητήσεις και ανησυχίες στους αγρότες του Έβρου σχετικά με το κόστος και τις εγγυήσεις της ροής.
Η συμφωνία και οι σχετικές δαπάνες κυρώθηκαν αναδρομικά ως νόμιμες με το Άρθρο 108 του Νόμου 5331/2026 (ΦΕΚ Α' 142/18-09-2026).
Η βουλγαρική εταιρεία, σύμφωνα με το επίσημο προφίλ της στην ιστοσελίδα NEK EAD, διαχειρίζεται τα μεγάλα υδροηλεκτρικά φράγματα του ποταμού Άρδα στη Βουλγαρία (καταρράκτης Άρδα). Επειδή το νερό αποδεσμεύεται από τα δικά της ταμιευτήρια κατά τους θερινούς μήνες αντί να χρησιμοποιείται για παραγωγή ρεύματος, η σύμβαση τιμολογεί αυτή την παροχή ως υπηρεσία ρύθμισης και αποθήκευσης υδάτων.
Αντιδράσεις που συνεχίζονται από την συμφωνία Ελλάδος-Βουλγαρίας
Κόμματα της αντιπολίτευσης, όπως ο ΣΥΡΙΖΑ και η ΝΙΚΗ, κατηγόρησαν την κυβέρνηση ότι παρουσιάζει ως «σταθερή διακρατική συμφωνία» μια απλή εμπορική σύμβαση ή δήλωση προθέσεων. Υποστήριξαν ότι η χώρα μετατρέπεται σε «αγοραστή νερού» χωρίς νομικά δεσμευτικό πλαίσιο για τα επόμενα χρόνια.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Agroekfrasi.gr, ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ Σάκης Αρναούτογλου έφερε το ζήτημα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καταγγέλλοντας αδιαφάνεια και αδράνεια. Στην απάντησή της, η Κομισιόν υπενθύμισε την υποχρέωση των κρατών-μελών για κοινή διαχείριση των διασυνοριακών λεκανών απορροής βάσει της ευρωπαϊκής οδηγίας για τα ύδατα.
Κατά την πρόσφατη συζήτηση στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (ΠΑΜΘ) για την έκτακτη αναμόρφωση του προϋπολογισμού, παρατάξεις της περιφερειακής αντιπολίτευσης άσκησαν κριτική για τους κυβερνητικούς χειρισμούς και την καθυστέρηση εκταμίευσης των κονδυλίων από το Υπουργείο Εσωτερικών, η οποία έφερε την Περιφέρεια προ του κινδύνου καταβολής τόκων υπερημερίας.
Τοπικές Αντιδράσεις (Αγρότες και ΤΟΕΒ Έβρου)
Όπως καταγράφουν τοπικά μέσα ενημέρωσης, οι αγροτικοί σύλλογοι του Βορείου Έβρου (Ορεστιάδας, Τριγώνου) και οι Τοπικοί Οργανισμοί Εγγείων Βελτιώσεων (ΤΟΕΒ) εξέφρασαν έντονη ανησυχία για το γεγονός ότι η συμφωνία έχει ετήσιο και προσωρινό χαρακτήρα.
Οι παραγωγοί επισήμαναν ότι η πληρωμή εκατομμυρίων ευρώ για τη ρύθμιση των υδάτων δημιουργεί προηγούμενο, εκφράζοντας φόβους ότι στο μέλλον το κόστος αυτό μπορεί να μετακυλιστεί στα αρδευτικά τέλη των αγροτών, επιβαρύνοντας περαιτέρω το ήδη αυξημένο κόστος παραγωγής.
Οι τοπικοί φορείς του Έβρου τονίζουν ότι η εξαγορά νερού σε ετήσια βάση δεν λύνει το πρόβλημα, ζητώντας αφενός μια μόνιμη διακρατική συνθήκη αντίστοιχη με εκείνη του 1964, και αφετέρου την κατασκευή ταμιευτήρων και φραγμάτων εντός ελληνικού εδάφους ώστε να συγκρατούνται τα χειμερινά νερά του Άρδα που καταλήγουν στη θάλασσα.