Κόσμος

Βερολίνο–Μόσχα: Τι αλλάζει μετά την υπόθεση του drone στη Λειψία

Google Logo Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google.

Η απόφαση της Γερμανίας να προχωρήσει σε νέα μέτρα εναντίον της Ρωσίας μετά την απόπειρα επίθεσης με drone στο αεροδρόμιο Λειψίας/Χάλε δεν αποτελεί απλώς ακόμη ένα επεισόδιο στις ήδη επιβαρυμένες σχέσεις Βερολίνου και Μόσχας.

Το κρίσιμο στοιχείο βρίσκεται στην αλλαγή του τρόπου με τον οποίο η γερμανική κυβέρνηση αντιμετωπίζει πλέον τις αποκαλούμενες υβριδικές επιχειρήσεις. Από τις γενικές προειδοποιήσεις για κατασκοπεία, κυβερνοεπιθέσεις και σαμποτάζ, το Βερολίνο περνά στην επίσημη απόδοση ευθύνης και, κυρίως, στη σύνδεσή της με συγκεκριμένο πολιτικό και διπλωματικό κόστος.

Η γερμανική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θεωρεί τη Ρωσία υπεύθυνη για την απόπειρα επίθεσης της 4ης Αυγούστου στο αεροδρόμιο Λειψίας/Χάλε. Η Μόσχα απορρίπτει κατηγορηματικά την κατηγορία και χαρακτηρίζει τα γερμανικά συμπεράσματα αβάσιμα.

Γιατί η Λειψία έχει ιδιαίτερη στρατηγική σημασία

Η επιλογή του αεροδρομίου Λειψίας/Χάλε δεν αντιμετωπίζεται από τις γερμανικές αρχές ως ένα τυχαίο περιστατικό.

Πρόκειται για έναν από τους σημαντικότερους ευρωπαϊκούς κόμβους εμπορευματικών μεταφορών, ο οποίος παράλληλα χρησιμοποιείται για επιχειρήσεις που συνδέονται με τη μεταφορά υλικού προς την Ουκρανία και με ανάγκες κρατών του ΝΑΤΟ.

Στις αρχές Αυγούστου εντοπίστηκε στην περιοχή drone που έφερε εκρηκτικό μηχανισμό κοντά σε ουκρανικό μεταγωγικό αεροσκάφος. Ο μηχανισμός δεν εξερράγη και οι γερμανικές υπηρεσίες άρχισαν έρευνα για την προέλευση και τον πιθανό επιχειρησιακό στόχο της συσκευής.

Για το Βερολίνο, επομένως, η υπόθεση δεν αφορά απλώς την παραβίαση της ασφάλειας ενός πολιτικού αεροδρομίου. Ακουμπά υποδομή που έχει ταυτόχρονα οικονομική, στρατιωτική και εφοδιαστική αξία.

Αυτή ακριβώς η διάσταση αυξάνει το πολιτικό βάρος της υπόθεσης.

Από τον «υβριδικό πόλεμο» στην επίσημη απόδοση ευθύνης

Η κυβέρνηση του Φρίντριχ Μερτς είχε ανεβάσει σταδιακά τους τόνους ήδη πριν από τις επίσημες ανακοινώσεις.

Ο υπουργός Εσωτερικών Αλεξάντερ Ντόμπριντ είχε μιλήσει για καθημερινή έκθεση της Γερμανίας σε υβριδικές επιχειρήσεις, ενώ ο Μερτς είχε προειδοποιήσει ότι όσοι βρίσκονται πίσω από ανάλογες ενέργειες θα κληθούν να «πληρώσουν το τίμημα».

Η σημασία της νέας κίνησης είναι ότι το Βερολίνο δεν περιορίζεται πλέον σε μία γενική περιγραφή της απειλής.

Κατονομάζει τη Ρωσία ως υπεύθυνη για τη συγκεκριμένη υπόθεση και συνδέει αυτή την εκτίμηση με σειρά μέτρων.

Μεταξύ αυτών βρίσκονται το κλείσιμο του ρωσικού Γενικού Προξενείου στη Βόννη, ο τερματισμός της λειτουργίας του Russian House στο Βερολίνο στο υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο και η αυστηροποίηση των ελέγχων για την είσοδο Ρώσων πολιτών στη χώρα.

Παράλληλα, η Γερμανία προωθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο πρόσθετες πιέσεις και κυρώσεις.

Γιατί τώρα

Το timing δεν είναι τυχαίο ως προς τη διαδικασία που ακολούθησε το Βερολίνο.

Η γερμανική κυβέρνηση απέφυγε τις πρώτες ημέρες μετά το περιστατικό να προχωρήσει σε επίσημη απόδοση ευθύνης. Στις 5 Αυγούστου, το γερμανικό υπουργείο Εσωτερικών επιβεβαίωνε μόνο την ανεύρεση του drone και παρέπεμπε στις εν εξελίξει έρευνες.

Ακόμη και στις 31 Αυγούστου, κυβερνητικός εκπρόσωπος τόνιζε ότι η απόδοση ευθύνης θα γινόταν όταν οι έρευνες είχαν ολοκληρωθεί και τα μέτρα είχαν συμφωνηθεί.

Αυτό δείχνει ότι η δημόσια κατηγορία της 1ης Σεπτεμβρίου σχεδιάστηκε να συνοδευτεί αμέσως από πολιτική απάντηση.

Το Βερολίνο δεν ήθελε απλώς να καταγγείλει τη Μόσχα. Ήθελε να παρουσιάσει ταυτόχρονα το επόμενο βήμα.

Το μήνυμα πίσω από το κλείσιμο του προξενείου

Το κλείσιμο μιας διπλωματικής δομής έχει μεγαλύτερο πολιτικό βάρος από μια ακόμη αυστηρή δήλωση.

Η Γερμανία επιχειρεί με αυτόν τον τρόπο να καταστήσει σαφές ότι θεωρεί τις υβριδικές επιχειρήσεις ζήτημα εθνικής ασφάλειας και όχι απλώς έναν ακόμη παράγοντα έντασης στις σχέσεις της με τη Ρωσία.

Παράλληλα, η κίνηση περιορίζει περαιτέρω ένα διπλωματικό δίκτυο που είχε ήδη συρρικνωθεί αισθητά μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Η Ρωσία από την πλευρά της απορρίπτει πλήρως τη γερμανική εκδοχή, μιλά για πολιτική πρόκληση και προειδοποιεί ότι θα υπάρξει απάντηση.

Επομένως, το επόμενο βήμα της Μόσχας αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς συμμετρικά αντίμετρα σε γερμανικές διπλωματικές ή πολιτιστικές δομές μέσα στη Ρωσία θα βαθύνουν ακόμη περισσότερο τη διμερή ρήξη.

Ένα ευρωπαϊκό «τεστ» για τις υβριδικές απειλές

Η υπόθεση ξεπερνά τα γερμανικά σύνορα.

Η Ευρώπη βρίσκεται τα τελευταία χρόνια αντιμέτωπη με περιστατικά κυβερνοεπιθέσεων, παραβιάσεων εναέριου χώρου, επιχειρήσεων κατασκοπείας και πιθανών πράξεων σαμποτάζ, αρκετές από τις οποίες δυτικές κυβερνήσεις έχουν συνδέσει με τη Ρωσία.

Δεν έχουν όμως όλες οι υποθέσεις την ίδια αποδεικτική βάση και ούτε όλες έχουν αποδοθεί επισήμως στη Μόσχα.

Αυτό κάνει τη γερμανική περίπτωση ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα.

Η απόφαση του Βερολίνου μπορεί να αποτελέσει προηγούμενο για το πώς ευρωπαϊκά κράτη θα επιχειρήσουν στο μέλλον να συνδέουν μια επίσημη απόδοση ευθύνης με συγκεκριμένα αντίμετρα.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ παρακολουθούν στενά το ζήτημα, καθώς η αντιμετώπιση υβριδικών απειλών έχει εξελιχθεί σε ξεχωριστό πυλώνα της ευρωπαϊκής ασφάλειας.

Το δύσκολο στοίχημα του Μερτς

Για τον Φρίντριχ Μερτς υπάρχει και μια δεύτερη διάσταση.

Ο Γερμανός καγκελάριος έχει επενδύσει πολιτικά στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής ετοιμότητας και σε σκληρότερη γραμμή απέναντι στη Μόσχα, χωρίς ωστόσο να έχει υιοθετήσει σε κάθε στρατιωτικό ζήτημα τη μέγιστη δυνατή κλιμάκωση.

Αυτό δημιουργεί μία προσεκτική ισορροπία.

Το Βερολίνο θέλει να δείξει ότι δεν θα αντιμετωπίζει πλέον τις υβριδικές ενέργειες ως «γκρίζα ζώνη» χωρίς συνέπειες, αλλά ταυτόχρονα αποφεύγει να μετατρέψει κάθε περιστατικό σε ευθεία στρατιωτική αντιπαράθεση με τη Ρωσία.

Εδώ βρίσκεται και η πραγματική σημασία του επεισοδίου της Λειψίας.

Δεν αλλάζει μόνο ακόμη περισσότερο τις ήδη ψυχρές σχέσεις Γερμανίας και Ρωσίας. Δοκιμάζει στην πράξη μέχρι πού είναι έτοιμη να φθάσει μια μεγάλη ευρωπαϊκή δύναμη όταν θεωρεί ότι μια υβριδική επιχείρηση έχει περάσει την κόκκινη γραμμή.

Και πλέον η επόμενη κίνηση ανήκει στη Μόσχα.

Ακολουθήστε το Πενταπόσταγμα στο Google news Google News

ΔΗΜΟΦΙΛΗ