Οκτώ χρόνια συμπληρώνονται την 1η Ιουνίου από την ημέρα που ο Πέδρο Σάντσεθ ανέλαβε την πρωθυπουργία της Ισπανίας. Ωστόσο, αντί για εορτασμούς, ο Ισπανός πρωθυπουργός βρίσκεται αντιμέτωπος με μια σειρά υποθέσεων που απειλούν την πολιτική του επιβίωση.
Το κυβερνών Σοσιαλιστικό Κόμμα βρίσκεται στο επίκεντρο πολλαπλών ερευνών για διαφθορά, ενώ η αντιπολίτευση εντείνει τις πιέσεις ζητώντας την παραίτησή του και την προκήρυξη πρόωρων εκλογών.
Στο στόχαστρο κορυφαία στελέχη και στενοί συνεργάτες
Ανάμεσα στις υποθέσεις που προκαλούν πολιτικούς τριγμούς βρίσκεται η δίκη του αδελφού του πρωθυπουργού, Νταβίντ Σάντσεθ, ο οποίος κατηγορείται για κατάχρηση επιρροής.
Παράλληλα, στο μικροσκόπιο των αρχών έχει βρεθεί και ο πρώην πρωθυπουργός της Ισπανίας, Χοσέ Λουίς Ροδρίγκεθ Θαπατέρο, στενός πολιτικός σύμμαχος του Σάντσεθ. Οι εισαγγελικές αρχές ερευνούν καταγγελίες σύμφωνα με τις οποίες χρησιμοποίησε την επιρροή του για να εξασφαλίσει κρατική ενίσχυση ύψους 53 εκατ. ευρώ στην αεροπορική εταιρεία Plus Ultra το 2021, λαμβάνοντας ως αντάλλαγμα προμήθεια.
Η υπόθεση θεωρείται ιδιαίτερα σοβαρή για τους Σοσιαλιστές, καθώς ο Θαπατέρο εξακολουθεί να αποτελεί εμβληματική προσωπικότητα για τον χώρο της κεντροαριστεράς, χάρη στις μεταρρυθμίσεις που υλοποίησε κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησής του.
Την ίδια στιγμή, αστυνομικές δυνάμεις πραγματοποίησαν έφοδο στα κεντρικά γραφεία του Σοσιαλιστικού Κόμματος στη Μαδρίτη στο πλαίσιο έρευνας για φερόμενη επιχείρηση δυσφήμισης δικαστών, εισαγγελέων και αστυνομικών που χειρίζονταν υποθέσεις διαφθοράς.
Οι παλιές υποθέσεις που συνεχίζουν να βαραίνουν το κόμμα
Οι έρευνες εις βάρος του Σοσιαλιστικού Κόμματος ξεκίνησαν ήδη από το 2023, όταν ο πρώην υπουργός Μεταφορών και αναπληρωτής πρόεδρος του κόμματος, Χοσέ Λουίς Άμπαλος, ενεπλάκη σε υπόθεση παράνομων προμηθειών κατά τη διάρκεια της πανδημίας.
Αργότερα, το όνομά του συνδέθηκε και με ξεχωριστή υπόθεση που αφορά φερόμενες μίζες για δημόσιες συμβάσεις, στην οποία εμπλέκεται και ο μέχρι πρότινος ισχυρός κομματικός παράγοντας Σάντος Θερδάν.
Ο Σάντσεθ είχε υπερασπιστεί δημόσια τον Θερδάν πριν δημοσιοποιηθούν τα στοιχεία της έρευνας, αναγνωρίζοντας αργότερα ότι τόσο ο ίδιος όσο και το κόμμα του έκαναν λάθος που τον εμπιστεύτηκαν.
Οι δύο πολιτικοί αρνούνται κάθε κατηγορία.
Στο επίκεντρο και η οικογένεια του πρωθυπουργού
Αν και ο ίδιος ο Πέδρο Σάντσεθ δεν έχει κατηγορηθεί προσωπικά σε καμία από τις έρευνες, συγγενικά του πρόσωπα έχουν βρεθεί στο επίκεντρο.
Πέρα από τη δίκη του αδελφού του, δικαστική έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη και για τη σύζυγό του, Μπεγκόνια Γκόμεθ. Δικαστής έχει εισηγηθεί να παραπεμφθεί σε δίκη για κατάχρηση κονδυλίων και άσκηση επιρροής.
Ο Σάντσεθ έχει απορρίψει τις κατηγορίες, υποστηρίζοντας ότι οι υποθέσεις προήλθαν από καταγγελίες οργανώσεων της άκρας δεξιάς.
Η αντιπολίτευση ζητά εκλογές, αλλά ο Σάντσεθ επιμένει
Ο ηγέτης του συντηρητικού Λαϊκού Κόμματος (PP), Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχόο, χαρακτήρισε την κατάσταση «καρουζέλ σκανδάλων» και κάλεσε τον πρωθυπουργό να παραιτηθεί και να οδηγήσει τη χώρα σε πρόωρες κάλπες.
Παρά τις πιέσεις, ο Σάντσεθ δηλώνει αποφασισμένος να εξαντλήσει τη συνταγματική θητεία της κυβέρνησής του.
Η μειοψηφική κυβερνητική συμμαχία του, πάντως, αντιμετωπίζει σοβαρές δυσκολίες στη διατήρηση της κοινοβουλευτικής στήριξης. Κόμματα που μέχρι σήμερα τον στηρίζουν, όπως το Βασκικό Εθνικιστικό Κόμμα (PNV), αφήνουν πλέον ανοιχτό το ενδεχόμενο αλλαγής στάσης.
Η πολιτική επιβίωση θα κριθεί από τις έρευνες
Παρά τη φθορά, δεν φαίνεται προς το παρόν να υπάρχουν οι απαραίτητοι συσχετισμοί για την ανατροπή της κυβέρνησης μέσω πρότασης δυσπιστίας.
Πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι τα περιφερειακά και εθνικιστικά κόμματα εξακολουθούν να θεωρούν προτιμότερη την παραμονή του Σάντσεθ στην εξουσία από το ενδεχόμενο μιας κυβέρνησης του Λαϊκού Κόμματος με τη στήριξη του ακροδεξιού Vox.
Ωστόσο, το πολιτικό μέλλον του Ισπανού πρωθυπουργού θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την εξέλιξη των δικαστικών υποθέσεων. Τυχόν νέες αποκαλύψεις ή στοιχεία που θα συνδέουν το Σοσιαλιστικό Κόμμα με παράνομη χρηματοδότηση θα μπορούσαν να προκαλέσουν μαζικές αποχωρήσεις συμμάχων και να καταστήσουν ασφυκτική την πίεση προς την κυβέρνηση.
Όπως επισημαίνουν πολιτικοί αναλυτές στην Ισπανία, η κυβέρνηση Σάντσεθ βρίσκεται εδώ και καιρό σε εύθραυστη ισορροπία και κανείς δεν μπορεί πλέον να αποκλείσει το ενδεχόμενο να ξεμείνει σύντομα από πολιτικό «οξυγόνο».
