Οι Ηνωμένες Πολιτείες εμφανίζονται έτοιμες να οριστικοποιήσουν εγγυήσεις ασφαλείας για μια ειρηνευτική συμφωνία στην Ουκρανία μόνο εφόσον το Κίεβο αποδεχθεί την παραχώρηση ολόκληρης της ανατολικής περιφέρειας του Ντονμπάς στη Ρωσία, σύμφωνα με όσα δήλωσε ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι σε συνέντευξή του στο Reuters.
Ο Ουκρανός πρόεδρος ανέφερε ότι, ενώ οι ΗΠΑ είναι απασχολημένες με την αντιπαράθεσή τους με το Ιράν, ο Ντόναλντ Τραμπ ασκεί πίεση στο Κίεβο ώστε να επιτευχθεί ταχεία λήξη του πολέμου, ο οποίος έχει ξεπεράσει τα τέσσερα χρόνια μετά τη ρωσική εισβολή του 2022. Όπως δήλωσε, «η Μέση Ανατολή επηρεάζει σαφώς τον πρόεδρο Τραμπ και, κατά τη γνώμη μου, εξακολουθεί να επιλέγει μια στρατηγική μεγαλύτερης πίεσης προς την ουκρανική πλευρά».
Οι ΗΠΑ, η Ρωσία και η Ουκρανία έχουν πραγματοποιήσει φέτος τρεις γύρους τριμερών συνομιλιών υψηλού επιπέδου στο Αμπού Ντάμπι και τη Γενεύη, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας για τον τερματισμό της πιο αιματηρής σύγκρουσης στην Ευρώπη μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο πόλεμος έχει καταστρέψει εκτεταμένες περιοχές της Ουκρανίας και έχει προκαλέσει εκατοντάδες χιλιάδες θανάτους.
Ο Ζελένσκι έχει επανειλημμένα τονίσει ότι απαιτούνται ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας από διεθνείς εταίρους, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η Ρωσία δεν θα επαναλάβει εχθροπραξίες μετά από ενδεχόμενη συμφωνία ειρήνης. Όπως σημείωσε, δύο κρίσιμα ζητήματα παραμένουν ανοιχτά: ποιος θα χρηματοδοτήσει τις αγορές όπλων της Ουκρανίας ώστε να διατηρηθεί η αποτρεπτική της ισχύ και ποια θα είναι η αντίδραση των συμμάχων σε περίπτωση νέας ρωσικής επιθετικότητας.
«Οι Αμερικανοί είναι έτοιμοι να οριστικοποιήσουν αυτές τις εγγυήσεις σε υψηλό επίπεδο μόλις η Ουκρανία δηλώσει έτοιμη να αποσυρθεί από το Ντονμπάς», δήλωσε ο 48χρονος πρόεδρος, διευκρινίζοντας ότι κατανοεί τις «λεπτές ισορροπίες» της αμερικανικής θέσης, παρότι δεν συμμετείχε προσωπικά στις τριμερείς συνομιλίες.
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν επιμένει ότι ο πλήρης έλεγχος του Ντονμπάς αποτελεί βασικό στόχο του πολέμου, τον οποίο η Μόσχα δηλώνει ότι θα επιδιώξει να πετύχει ακόμη και στο πεδίο της μάχης εάν δεν επιτευχθεί μέσω διαπραγματεύσεων. Ωστόσο, στρατιωτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι η προέλαση της Ρωσίας έχει επιβραδυνθεί τα τελευταία δύο χρόνια και ότι η κατάληψη ολόκληρης της περιοχής ενδέχεται να απαιτήσει σημαντικό χρόνο και μεγάλες στρατιωτικές δυνάμεις, καθώς περιλαμβάνει ένα σύστημα ισχυρά οχυρωμένων πόλεων, γνωστό ως «ζώνη φρουρίων».
Ο Ζελένσκι προειδοποίησε ότι η αποχώρηση από την περιοχή θα υπονόμευε την ασφάλεια τόσο της Ουκρανίας όσο και της Ευρώπης, καθώς θα παρέδιδε στη Ρωσία ισχυρές αμυντικές θέσεις. «Θα ήθελα πολύ η αμερικανική πλευρά να κατανοήσει ότι το ανατολικό τμήμα της χώρας μας αποτελεί μέρος των εγγυήσεων ασφαλείας μας», υπογράμμισε.
Ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε άμεσα σε αίτημα για σχόλιο. Ο Ζελένσκι είχε δηλώσει ήδη από τον Ιανουάριο ότι το έγγραφο εγγυήσεων ασφαλείας μεταξύ Ουκρανίας και ΗΠΑ ήταν «100% έτοιμο» προς υπογραφή, ωστόσο την Τρίτη, μετά από συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν το προηγούμενο Σαββατοκύριακο στο Μαϊάμι, σημείωσε ότι απομένει ακόμη δουλειά.
Παράλληλα, εξέφρασε την εκτίμηση ότι η Ρωσία υπολογίζει πως η Ουάσινγκτον θα χάσει το ενδιαφέρον της εάν οι διαπραγματεύσεις καθυστερήσουν. Αναγνώρισε ότι υπάρχει τέτοιος κίνδυνος, ενώ ο τέταρτος γύρος συνομιλιών που είχε προγραμματιστεί για τον τρέχοντα μήνα αναβλήθηκε λόγω της σύγκρουσης με το Ιράν.
Ο Ουκρανός πρόεδρος διερωτήθηκε εάν η Ρωσία είναι διατεθειμένη να θυσιάσει εκατοντάδες χιλιάδες ακόμη στρατιώτες για να καταλάβει περίπου 6.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα του Ντονμπάς που δεν ελέγχει σήμερα. Τόνισε ότι μια σύνοδος κορυφής με τη συμμετοχή του ίδιου, του Ντόναλντ Τραμπ και του Βλαντίμιρ Πούτιν θα μπορούσε να επιλύσει τα ανοιχτά ζητήματα σχετικά με το έδαφος και τις εγγυήσεις ασφαλείας, ώστε να επιτευχθεί συμφωνία ειρήνης.
Αναφερόμενος στις προσωπικές του σχέσεις με τον Τραμπ, υπογράμμισε ότι οι προηγούμενες εντάσεις δεν επηρεάζουν τη στάση του. «Δεν είμαι κουτί σοκολατάκια ή αυτοκίνητο για να αρέσω ή να μην αρέσω σε κάποιον», δήλωσε, προσθέτοντας ότι ο Αμερικανός πρόεδρος αντιμετωπίζει το ζήτημα με πραγματισμό και επιδιώκει γρήγορο τερματισμό του πολέμου.
Μετά από έντονους ρωσικούς βομβαρδισμούς ουκρανικών πόλεων την Τετάρτη, ο Ζελένσκι ευχαρίστησε την κυβέρνηση Τραμπ για τη συνέχιση της αποστολής συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας Patriot, παρά την αυξημένη ζήτηση λόγω της κρίσης στον Κόλπο. Ουκρανοί αξιωματούχοι είχαν εκφράσει ανησυχίες ότι οι παραδόσεις των αμερικανικών πυραύλων Patriot, που αποτελούν το μοναδικό σύστημα ικανό να αναχαιτίζει ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους, θα μειώνονταν λόγω της έντασης με το Ιράν.
«Οι παραδόσεις δεν σταμάτησαν. Είμαι πολύ ευγνώμων στον πρόεδρο Τραμπ και στην ομάδα του», δήλωσε, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι οι ποσότητες παραμένουν μικρότερες από τις ανάγκες της Ουκρανίας.
Τέλος, ανέφερε ότι η Ουκρανία σημειώνει πρόοδο στην παραγωγή δικών της πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς και drones, γεγονός που της επιτρέπει να πλήττει στόχους βαθιά στο ρωσικό έδαφος ως απάντηση στους συνεχιζόμενους βομβαρδισμούς ουκρανικών πόλεων.
