Η Ισπανία άνοιξε πρώτη την κούρσα διαδοχής στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, καθώς οι πληροφορίες για ενδεχόμενη πρόωρη αποχώρηση της Κριστίν Λαγκάρντ επιταχύνουν τις διεργασίες για την επόμενη ηγεσία της ΕΚΤ, με Βερολίνο και Παρίσι να σταθμίζουν τις κινήσεις τους.
Η τέταρτη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης «θα εργαστεί ενεργά ώστε να διασφαλίσει ότι θα έχει μια ισχυρή και ουσιαστική θέση» στην ΕΚΤ, ανέφερε το υπουργείο Οικονομίας της χώρας το πρωί της Τετάρτης, προσθέτοντας ότι η Μαδρίτη επιδιώκει «ηγετικό ρόλο στα κύρια οικονομικά θεσμικά όργανα της Ευρώπης».
Η δήλωση ήρθε λίγες ώρες αφότου οι Financial Times μετέδωσαν ότι είναι πιθανό η Λαγκάρντ να αποχωρήσει πριν από τη λήξη της οκταετούς θητείας της στην προεδρία, τον Οκτώβριο του 2027.
«Η κούρσα ξεκίνησε», δήλωσε αξιωματούχος κυβέρνησης της ΕΕ.
Σύμφωνα με πρόσωπο που γνωρίζει τις προθέσεις της Λαγκάρτν και που επικαλούνται οι FT, η πρόεδρος της ΕΚΤ επιθυμεί να δώσει τη δυνατότητα στον απερχόμενο πρόεδρο της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν και στον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς να επιλέξουν νέο επικεφαλής για ένα από τα σημαντικότερα θεσμικά όργανα της ΕΕ πριν από τις γαλλικές προεδρικές εκλογές τον Απρίλιο του επόμενου έτους. Όπως σημειώνει το δημοσίευμα, δεν είναι σαφές πότε θα αποχωρήσει.
Άλλος αξιωματούχος δήλωσε στο ίδιο ειδησεογραφικό μέσο ότι η αποχώρηση είναι πιθανό να γίνει αυτό το καλοκαίρι, καθώς η πρόωρη έξοδος της Λαγκάρντ έχει πλέον καταστεί «ημιεπίσημη».
Το ενδεχόμενο πρόωρης αποχώρησης από την ηγεσία της ΕΚΤ επιταχύνει τον επικείμενο ανασχηματισμό ηγεσίας σε ένα από τα σημαντικότερα οικονομικά θεσμικά όργανα της Ευρώπης. Τρεις από τις έξι κορυφαίες θέσεις αλλάζουν χέρια έως τα τέλη του 2027, με τις θητείες του επικεφαλής οικονομολόγου Φίλιπ Λέιν και της Ιζαμπέλ Σνάμπελ να λήγουν τον Μάιο και τον Δεκέμβριο του επόμενου έτους.
Στα 28 χρόνια ιστορίας της ΕΚΤ, η Ισπανία δεν έχει αναλάβει ποτέ την κορυφαία θέση.
Ο πρώην διοικητής της κεντρικής τράπεζας της χώρας, Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος, σήμερα γενικός διευθυντής της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών στη Βασιλεία, είναι ένας από τους ισχυρότερους διεκδικητές για την προεδρία της ΕΚΤ και βγήκε οριακά πρώτος σε δημοσκόπηση των FT τον Δεκέμβριο
«Η Ισπανία είναι έτοιμη να παρουσιάσει τον πιο ισχυρό και τον πιο κατάλληλο υποψήφιο, εφόσον η διαδικασία επισπευσθεί», ανέφερε η κυβέρνηση την Τετάρτη χωρίς να αναφερθεί σε πρόσωπα.
Ένας επιπλέον παράγοντας που ευνοεί τη Μαδρίτη είναι ότι δεν θα εκπροσωπείται πλέον στο εξαμελές Εκτελεστικό Συμβούλιο της ΕΚΤ από τον Ιούνιο του 2026, όταν λήξει η θητεία του Λουίς ντε Γκίντος ως αντιπροέδρου. Τον πρώην Ισπανό υπουργό Οικονομίας θα διαδεχθεί ο διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Κροατίας, Μπόρις Βούιτσιτς.
Οποιοδήποτε νέο μέλος του εκτελεστικού συμβουλίου της ΕΚΤ θα χρειαστεί την υποστήριξη τουλάχιστον 16 από τα 21 κράτη μέλη που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 65% του πληθυσμού.
Πρώην ακαδημαϊκός οικονομολόγος με ισχυρό ερευνητικό υπόβαθρο, ο Ερνάντεθ ντε Κος περιγράφεται ως «πολύ καλός άνθρωπος» με καλές κοινωνικές δεξιότητες και μη δογματική προσέγγιση στη νομισματική πολιτική, σύμφωνα με άτομα που συνεργάστηκαν στενά μαζί του. «Αυτό που μετρά για τη θέση είναι ο χαρακτήρας, η ικανότητα και η προϊστορία, και ο Πάμπλο είναι εξαιρετικός υποψήφιος από κάθε άποψη», δήλωσε στους FT βετεράνος της κεντρικής τραπεζικής.
Ο ισχυρότερος αντίπαλός του είναι ο πρώην διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Ολλανδίας, Κλάας Κνοτ, ο οποίος θεωρείται ευρέως ισχυρός διεκδικητής λόγω του ακαδημαϊκού του υπόβαθρου και της μακρόχρονης εμπειρίας του στη νομισματική πολιτική. Στη δημοσκόπηση των FT κατετάγη οριακά δεύτερος. Ξεκινώντας ως «γεράκι» κατά την περίοδο της κρίσης του ευρώ, ο Κνοτ αργότερα στήριξε τα αμφιλεγόμενα προγράμματα αγοράς ομολόγων της ΕΚΤ.
Πέρυσι, η Λαγκάρντ είχε εκφράσει δημόσια τη στήριξή της στον Κνοτ ως πιθανό επόμενο πρόεδρο της ΕΚΤ. «Διαθέτει το πνευματικό βάθος, την αντοχή και είναι ικανός να συμπεριλαμβάνει τους ανθρώπους και αυτό είναι μια δεξιότητα σπάνια και απολύτως αναγκαία», δήλωσε στο ολλανδικό podcast College - Leaders in Finance, προσθέτοντας ότι «δεν είναι ο μόνος» που θα μπορούσε να αναλάβει τη θέση.
Ένας άλλος πρώην κεντρικός τραπεζίτης δήλωσε ότι ο Ερνάντεθ ντε Κος είναι «πιο διπλωματικός» από τον Κνοτ.
Τόσο ο πρόεδρος της Bundesbank, Γιοάχιμ Νάγκελ, όσο και η Ιζαμπέλ Σνάμπελ έχουν ασκήσει πιέσεις για την έγκριση της γερμανικής κυβέρνησης για τη θέση της προεδρίας της ΕΚΤ. Ωστόσο, πολλοί παρατηρητές εμφανίζονται επιφυλακτικοί ως προς το κατά πόσο το Βερολίνο θα μπορούσε να εξασφαλίσει επαρκή υποστήριξη, δεδομένου ότι επικεφαλής της προεδρίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής βρίσκεται επίσης Γερμανίδα, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Η Σνάμπελ αντιμετωπίζει το πρόσθετο εμπόδιο ότι ήδη κατέχει μη ανανεώσιμη θητεία στο Εκτελεστικό Συμβούλιο της ΕΚΤ.
Αξιωματούχος της γερμανικής κυβέρνησης δήλωσε ότι η χώρα είναι έτοιμη να στηρίξει έναν υποψήφιο για την προεδρία της ΕΚΤ και υπογράμμισε ότι για το Βερολίνο βασική προτεραιότητα είναι να διατηρηθεί η σταθερότητα.
Πηγή στο Βερολίνο εκτιμά ότι ο Κνοτ κινείται κοντά στις γερμανικές δημοσιονομικές θέσεις, αν και είναι νωρίς για οριστικές εκτιμήσεις.
Κατά τις ίδιες πληροφορίες, η Γερμανία ίσως στραφεί στη θέση του επικεφαλής οικονομολόγου της ΕΚΤ, με φαβορί τον καθηγητή του Πρίνστον Μάρκους Μπρούννεμαϊερ.
Ωστόσο, αυτό θα μπορούσε να συγκρουστεί με τις φιλοδοξίες του Παρισιού για τη διαδοχή του Φίλιπ Λέιν, καθώς αρκετά πρόσωπα εκτιμούν ότι η Γαλλία θα μπορούσε να στηρίξει μια ισχυρή γυναίκα υποψήφια, όπως η Ελέν Ρεΐ, η Ανιές Μπενάσι-Κερέ ή η Λοράνς Μπουν.
Ανώτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος που συμμετέχει σε συζητήσεις με το Παρίσι ανέφερε ότι ο διορισμός του απερχόμενου διοικητή της Banque de France, Φρανσουά Βιλερουά ντε Γκαλό, θα ήταν ο μόνος τρόπος για να αποφευχθεί ένας ευρύτερος ανασχηματισμός των κορυφαίων θέσεων της ΕΕ.
Ο Βιλερουά ντε Γκαλό δήλωσε την Τετάρτη στο γαλλικό κοινοβούλιο ότι έχει ακούσει τις «φήμες» για αποχώρηση της Λαγκάρντ, αλλά επέμεινε ότι η απόφασή του να αποχωρήσει πριν από τη λήξη της θητείας του είναι προσωπική και δεν επηρεάζεται από πολιτικούς λόγους.
Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ δήλωσε στους FT ότι η Λαγκάρντ δεν έχει ακόμη ενημερώσει το σώμα για ενδεχόμενη πρόωρη αποχώρηση.
Η ΕΚΤ δήλωσε στους FT το πρωί της Τετάρτης ότι η Λαγκάρντ «δεν έχει λάβει καμία απόφαση σχετικά με τη λήξη της θητείας της», προσθέτοντας ότι η πρόεδρος είναι «απολύτως προσηλωμένη στην αποστολή της».
