Σε οριακό σημείο βρίσκονται πλέον οι διατλαντικές σχέσεις, καθώς η εμμονή του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, για την απόκτηση της Γροιλανδίας μετεξελίσσεται σε ανοιχτό εμπορικό και διπλωματικό πόλεμο. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, αντιμέτωπη με την επιβολή νέων δασμών σε οκτώ συμμαχικές χώρες, δεσμεύεται για «σκληρή» και συντονισμένη απάντηση, καθιστώντας σαφές ότι το αρκτικό νησί αποτελεί απαράβατη «κόκκινη γραμμή».
Το τελεσίγραφο Τραμπ και τα «δύο έλκηθρα»
Κλιμακώνοντας την ένταση, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε μέσω του Truth Social την επιβολή πρόσθετων δασμών 10% από την 1η Φεβρουαρίου σε όλα τα προϊόντα που εισάγονται από τη Δανία, τη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, τη Μεγάλη Βρετανία, την Ολλανδία και τη Φινλανδία. Μάλιστα, απείλησε πως οι δασμοί θα εκτιναχθούν στο 25% την 1η Ιουνίου, παραμένοντας σε ισχύ έως ότου η ΕΕ συμφωνήσει στην πώληση της Γροιλανδίας.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δικαιολόγησε την απόφασή του επικαλούμενος την «άγνωστων σκοπών» στρατιωτική παρουσία των Ευρωπαίων στο νησί, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση «επικίνδυνη για την επιβίωση του πλανήτη». Με προκλητικό ύφος, υποστήριξε πως η Δανία διαθέτει μόλις «δύο έλκηθρα με σκυλιά» για την προστασία του νησιού απέναντι σε Ρωσία και Κίνα, τονίζοντας πως «μόνο οι ΗΠΑ μπορούν να παίξουν σε αυτό το παιχνίδι».
Ενιαίο μέτωπο και ενεργοποίηση του «Μπαζούκα»
Η αντίδραση της Ευρώπης υπήρξε άμεση και οργισμένη. Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, κατήγγειλε την τακτική Τραμπ, τονίζοντας πως συντονίζει κοινή απάντηση των κρατών-μελών. Στο ίδιο μήκος κύματος, η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, προειδοποίησε για τον κίνδυνο μιας «επικίνδυνης καθοδικής δίνης» στις σχέσεις, ξεκαθαρίζοντας πως η άσκηση «Αρκτική Αντοχή» ενισχύει την ασφάλεια και δεν αποτελεί απειλή.
Σκληρή γλώσσα χρησιμοποίησε ο Γάλλος πρόεδρος, Εμανουέλ Μακρόν, κάνοντας λόγο για «εκφοβιστικές πρακτικές» που δεν θα επηρεάσουν την Ευρώπη, συγκρίνοντας την υπεράσπιση της Γροιλανδίας με αυτήν της Ουκρανίας. Από την πλευρά του, ο Βρετανός πρωθυπουργός, Κιρ Στάρμερ, χαρακτήρισε «εντελώς λάθος» την επιβολή δασμών σε συμμάχους του ΝΑΤΟ.
Σε επίπεδο ευρωκοινοβουλίου, η Κάριν Κάρλσμπορο τόνισε πως δεν μπορεί να αποκλειστεί η χρήση του λεγόμενου «μπαζούκα» (Μέσο Καταστολής Καταναγκασμού της ΕΕ), το οποίο προβλέπει αντίποινα όπως περιορισμούς επενδύσεων και αποκλεισμό από δημόσιες συμβάσεις.
Στον «αέρα» η εμπορική συμφωνία και Έκτακτη Σύνοδος
Οι εξελίξεις οδηγούν σε ναυάγιο την εμπορική συμφωνία ΗΠΑ-ΕΕ που είχε υπογραφεί πέρυσι. Ο επικεφαλής του ΕΛΚ, Μάνφρεντ Βέμπερ, δήλωσε πως η έγκρισή της από το Ευρωκοινοβούλιο είναι πλέον αδύνατη, ζητώντας την αναστολή των μηδενικών δασμών στα αμερικανικά προϊόντα.
Μπροστά στην κρίση, η Κυπριακή Προεδρία της ΕΕ συγκάλεσε έκτακτη σύνοδο των πρέσβεων των 27 κρατών-μελών για αύριο Κυριακή, προκειμένου να καθοριστεί η κοινή ευρωπαϊκή στρατηγική απέναντι στην αμερικανική απειλή. Ο Δανός ΥΠΕΞ, Λαρς Λόκε Ράσμουσεν, απέρριψε τους ισχυρισμούς Τραμπ, σημειώνοντας πως η στρατιωτική δραστηριότητα γίνεται με πλήρη διαφάνεια προς τους συμμάχους.
