Βρετανός παίκτης σε τηλεοπτικό παιχνίδι στην χώρα του, δέχθηκε από τον παρουσιαστή μια ερώτηση για το πως ονόμαζαν οι Αρχαίοι Έλληνες οποιονδήποτε δεν μιλούσε ελληνικά;
Η απάντηση του ήταν “ Μ@Λ@Κ@Σ”, αφήνοντας τον παρουσιαστή και τους θεατές σύξυλους.
Προφανώς ο Βρετανός έχει επισκεφθεί την χώρα μας πολλές φορές και έμαθε την εθνική μας φράση απ´’ ‘εξω και ανακατωτά.
Η φράση «πας μη Έλλην βάρβαρος» αποτελεί ένα από τα πιο γνωστά ρητά του αρχαίου ελληνικού κόσμου. Συνοψίζει τη διάκριση που έκαναν οι αρχαίοι Έλληνες ανάμεσα στον δικό τους πολιτισμό και τους υπόλοιπους λαούς.
Η έννοια του «βάρβαρου»: Στην αρχή, η λέξη δεν είχε απαραίτητα υποτιμητική χροιά. Σήμαινε απλώς όποιον δεν μιλούσε ελληνικά, η γλώσσα τους ακουγόταν στους Έλληνες σαν ακατάληπτο «βαρ-βαρ». Μετέπειτα, πήρε την έννοια του αγροίκου ή του απολίτιστου.
Η ακριβής διατύπωση «πας μη Έλλην βάρβαρος» δεν καταγράφεται αυτούσια ως απόφθεγμα σε κάποιο αρχαίο κείμενο. Αποτελεί μια παροιμιώδη φράση που αποτυπώνει την κοσμοθεωρία της εποχής.
Η πιο κοντινή έκφραση αυτού του πνεύματος ανήκει στον τραγικό ποιητή Ευριπίδη, στο έργο του «Ιφιγένεια εν Αυλίδι» (στ. 1400), όπου αναφέρει: «Βαρβάρων δ' Ἕλληνας ἄρχειν εἰκός, ἀλλ' οὐ βαρβάρους, μῆτερ, Ἑλλήνων· τὸ μὲν γὰρ δοῦλον, οἱ δ' ἐλεύθεροι» (Είναι φυσικό οι Έλληνες να εξουσιάζουν τους βαρβάρους και όχι οι βάρβαροι τους Έλληνες, γιατί οι πρώτοι είναι δούλοι, ενώ οι Έλληνες ελεύθεροι).
