Μέχρι πριν από λίγα χρόνια, όταν μιλούσαμε για πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς στην περιοχή μας, σχεδόν πάντα η συζήτηση περιστρεφόταν γύρω από την Τουρκία. Οι βαλλιστικοί πύραυλοι Bora, οι ανακοινώσεις για τον Tayfun και γενικότερα η προσπάθεια της Άγκυρας να αποκτήσει δυνατότητα πλήγματος σε μεγάλες αποστάσεις δημιουργούσαν την εικόνα ότι η Ελλάδα υστερεί σε αυτόν τον τομέα.
Τα δεδομένα όμως φαίνεται πως αλλάζουν.
Σύμφωνα με πολύ πρόσφατες πληροφορίες, η Ελλάδα έχει ξεκινήσει επίσημες διαβουλεύσεις με τη Lockheed Martin για την πιθανή απόκτηση του αμερικανικού Precision Strike Missile, γνωστού ως PrSM, ενός από τους πιο προηγμένους τακτικούς βαλλιστικούς πυραύλους που υπάρχουν σήμερα. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι οι επαφές έχουν ήδη ξεκινήσει και ότι προετοιμάζεται η διαδικασία για την αποστολή επίσημου αιτήματος προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ στόχος είναι το όπλο να ενταχθεί σε υπηρεσία πριν από το 2030.
Αν τελικά ολοκληρωθεί αυτή η αγορά, δεν θα μιλάμε απλώς για έναν νέο πύραυλο. Θα μιλάμε για μια αλλαγή φιλοσοφίας στον τρόπο που επιχειρεί το ελληνικό πυροβολικό. Για πρώτη φορά η Ελλάδα θα μπορεί να πλήττει με ακρίβεια στόχους εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά, χρησιμοποιώντας τα ήδη υπάρχοντα συστήματα M270 MLRS.
Και το πιο ενδιαφέρον είναι ότι ο PrSM δεν σχεδιάστηκε για να αντικαταστήσει απλώς τον γνωστό ATACMS. Σχεδιάστηκε για να τον ξεπεράσει σε κάθε τομέα.
Ποιος Είναι ο PrSM
Ο Precision Strike Missile αποτελεί τη νέα γενιά τακτικών βαλλιστικών πυραύλων του Αμερικανικού Στρατού και αναπτύχθηκε από τη Lockheed Martin ως αντικαταστάτης του ιστορικού ATACMS.
Ο ATACMS βρίσκεται σε υπηρεσία εδώ και δεκαετίες και έχει αποδείξει την αποτελεσματικότητά του σε αρκετές συγκρούσεις. Ωστόσο, η τεχνολογία προχώρησε και ο αμερικανικός στρατός ήθελε ένα όπλο με μεγαλύτερη εμβέλεια, καλύτερη ακρίβεια, μικρότερο κόστος υποστήριξης και μεγαλύτερη ευελιξία.
Έτσι γεννήθηκε ο PrSM.
Το πρώτο μεγάλο πλεονέκτημά του είναι το βεληνεκές.
Επισήμως αναφέρεται ότι ξεπερνά τα 500 χιλιόμετρα, όμως αρκετές εκτιμήσεις κάνουν λόγο για σημαντικά μεγαλύτερες πραγματικές δυνατότητες στις επόμενες εκδόσεις του πυραύλου. Η έκδοση Increment 1 μπορεί να προσβάλει σταθερούς στόχους σε αποστάσεις άνω των 500 χιλιομέτρων, ενώ οι επόμενες εκδόσεις αναμένεται να αποκτήσουν ακόμη μεγαλύτερη εμβέλεια και δυνατότητα προσβολής κινούμενων στόχων, ακόμη και πλοίων.
Η ακρίβεια του πυραύλου είναι επίσης εντυπωσιακή.
Χρησιμοποιεί σύγχρονο σύστημα καθοδήγησης με GPS και αδρανειακή πλοήγηση, επιτρέποντας να χτυπά στόχους με εξαιρετικά μικρή απόκλιση ακόμη και σε πολύ μεγάλες αποστάσεις.
Αυτό σημαίνει ότι δεν χρειάζεται να εκτοξευτούν δεκάδες πύραυλοι για να καταστραφεί ένας στόχος. Σε πολλές περιπτώσεις αρκεί ένας μόνο πύραυλος.
Ένα ακόμη τεράστιο πλεονέκτημα είναι ότι κάθε εκτοξευτής M270 μπορεί πλέον να μεταφέρει διπλάσιο αριθμό πυραύλων σε σχέση με τον ATACMS.
Ενώ μέχρι σήμερα κάθε κάλαθος χωρούσε έναν ATACMS, με τον PrSM χωράνε δύο.
Αυτό σημαίνει ότι ένας ελληνικός M270 μπορεί να εκτοξεύσει συνολικά τέσσερις PrSM αντί για δύο ATACMS.
Με άλλα λόγια, η ισχύς πυρός σχεδόν διπλασιάζεται χωρίς να χρειάζεται αγορά νέου εκτοξευτή.
Αυτός είναι και ο λόγος που ο αμερικανικός στρατός επενδύει τεράστια ποσά στην παραγωγή του συγκεκριμένου όπλου. Η παραγωγή αυξάνεται συνεχώς ώστε να καλυφθούν τόσο οι αμερικανικές ανάγκες όσο και οι μελλοντικές εξαγωγές.
Για την Ελλάδα, όμως, υπάρχει ακόμη ένας σημαντικός λόγος.
Δεν χρειάζεται να ξεκινήσει από το μηδέν.
Ο Ελληνικός Στρατός διαθέτει ήδη 36 εκτοξευτές M270 MLRS.
Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι εξετάζεται η αναβάθμιση των 15 από αυτούς στην έκδοση Α2 ώστε να μπορούν να χρησιμοποιούν τον νέο πύραυλο, ενώ παράλληλα υπάρχει και σκέψη για την απόκτηση νέων HIMARS στο μέλλον.
Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα αξιοποιεί μια υπάρχουσα υποδομή αντί να δημιουργήσει ένα εντελώς νέο οπλικό σύστημα.
Από οικονομικής πλευράς αυτό μειώνει σημαντικά το συνολικό κόστος του προγράμματος.
Κόστος και Χρονοδιάγραμμα
Βέβαια, εδώ υπάρχει και το μεγάλο ερώτημα.
Πόσο μπορεί να κοστίσει ένα τέτοιο πρόγραμμα;
Επίσημος ελληνικός προϋπολογισμός δεν υπάρχει ακόμη.
Ωστόσο, εξετάζοντας αντίστοιχα διεθνή συμβόλαια, αρκετοί αναλυτές εκτιμούν ότι ένας PrSM μπορεί να κοστίζει περίπου 3 έως 4 εκατομμύρια δολάρια ανά πύραυλο, ανάλογα με την παρτίδα παραγωγής και το πακέτο υποστήριξης. Παράλληλα θα πρέπει να υπολογιστεί η αναβάθμιση των εκτοξευτών M270, η εκπαίδευση προσωπικού, ανταλλακτικά, λογισμικό και υποδομές.
Έτσι, ένα ελληνικό πρόγραμμα που θα περιλαμβάνει δεκάδες πυραύλους και την αναβάθμιση μέρους των MLRS θα μπορούσε να κινηθεί ενδεικτικά μεταξύ 300 και 600 εκατομμυρίων ευρώ. Πρόκειται όμως για εκτίμηση και όχι για επίσημο κόστος, καθώς η διαμόρφωση του πακέτου δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί.
Το πιθανότερο χρονοδιάγραμμα επίσης φαίνεται σχετικά ξεκάθαρο.
Αρχικά θα πρέπει να αποσταλεί το Letter of Request προς τις ΗΠΑ, να εγκριθεί μέσω της διαδικασίας Foreign Military Sales, να υπογραφεί η τελική συμφωνία και στη συνέχεια να ξεκινήσει η παραγωγή και η αναβάθμιση των ελληνικών M270.
Εφόσον όλα κυλήσουν ομαλά, οι πρώτες παραδόσεις είναι πιθανό να πραγματοποιηθούν πριν από το τέλος της δεκαετίας, κάτι που συμφωνεί και με τις πληροφορίες ότι το σύστημα θα μπορούσε να βρίσκεται σε ελληνική επιχειρησιακή χρήση πριν από το 2030.