Πληθαίνουν οι πληροφορίες ότι οι ΗΠΑ πιθανόν εγκαταλείπουν τον Κάθετο Διάδρομο υπέρ της Τουρκίας, και η απομάκρυνση της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ έχει αναζωπυρώσει τον παρασκηνιακό ανταγωνισμό των ενεργειακών διαδρομών στην περιοχή.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα ελληνικών και διεθνών μέσων ενημέρωσης, κλιμάκιο του αμερικανικού FBI βρίσκεται στην Αθήνα για να διερευνήσει καταγγελίες σχετικά με τη θητεία της πρώην πρέσβειρας των ΗΠΑ στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ.
Οι Αμερικανοί πράκτορες εξετάζουν καταγγελίες για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων, αμφιλεγόμενες οικονομικές συναλλαγές και αθέμιτη αξιοποίηση της διπλωματικής της θέσης («pay-to-play») υπέρ ιδιωτικών επιχειρηματικών συμφερόντων, τόσο Ελλήνων επιχειρηματιών όσο και προσώπων στις ΗΠΑ.
Παράλληλα με την παρουσία του FBI στην Αθήνα, ο Δημοκρατικός βουλευτής Ρόμπερτ Γκαρσία απέστειλε επιστολή στην κ. Γκίλφοϊλ εκ μέρους της Επιτροπής Εποπτείας της Βουλής των Αντιπροσώπων, ζητώντας της να διατηρήσει όλα τα έγγραφα και τις επικοινωνίες που σχετίζονται με τη θητεία της.
Στο μικροσκόπιο βρίσκονται αναφορές για εμβάσματα (όπως ποσό 100.000 δολαρίων για κάλυψη προσωπικών οφειλών πριν την επικύρωση του διορισμού της), καθώς και ισχυρισμοί ότι υποσχέθηκε κυβερνητικές εξυπηρετήσεις και πρόσβαση σε Αμερικανούς αξιωματούχους έναντι χρηματικών ανταλλαγμάτων.
Με αφορμή το σκάνδαλο Γκίλφοϊλ οι ΗΠΑ αναθεωρούν τον κάθετο άξονα υπερ της Τουρκίας
Λίγες ημέρες μετά την αποχώρηση της Γκίλφοϊλ, ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Άγκυρα, Τομ Μπάρακ, πρότεινε την ελληνοτουρκική ενεργειακή συνεργασία μέσω δύο παράλληλων διαδρόμων. Η τοποθέτηση αυτή ερμηνεύτηκε από αναλυτές ως προσπάθεια αναβάθμισης του ρόλου της Άγκυρας στη μεταφορά αερίου προς την Ευρώπη.
Η αντίδραση της ελληνικής πλευράς και των επενδυτών ήταν μεγάλη. Ο διευθύνων σύμβουλος της AKTOR και της Atlantic SEE LNG Trade, Αλέξανδρος Εξάρχου, κατήγγειλε ότι αμερικανικά συμφέροντα που προωθούν την Τουρκία επιχειρούν να υπονομεύσουν το έργο.
Τόνισε, ωστόσο, ότι ο σχεδιασμός προϋπήρχε της Γκίλφοϊλ και στηρίζεται σε δεσμευτικές εμπορικές συμφωνίες αμερικανικού LNG.
Παρά το διπλωματικό κενό στην Αθήνα, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ εξακολουθεί να στηρίζει δημόσια τον Κάθετο Διάδρομο. Το έργο αποτελεί βασικό πυλώνα της στρατηγικής για πλήρη απεξάρτηση της Ευρώπης από το ρωσικό αέριο έως το 2027, αξιοποιώντας τις ελληνικές υποδομές (Ρεβυθούσα, FSRU Αλεξανδρούπολης) για την τροφοδοσία των Βαλκανίων και της Ουκρανίας.
Συνοψίζοντας, αν και εντός της Ουάσινγκτον συγκρούονται διαφορετικά λόμπι για τις ενεργειακές οδεύσεις (ελληνικός Κάθετος Διάδρομος έναντι τουρκικών εναλλακτικών), η εμπορική και γεωπολιτική πορεία του έργου παραμένει μέχρι στιγμής ενεργή.
Ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας, Κρις Ράιτ, προωθεί ενεργά την επέκταση του Κάθετου Διαδρόμου ως βασικό εργαλείο για τη διοχέτευση έως και 12 δισ. κυβικών μέτρων αμερικανικού LNG στην Ευρώπη.
Η Ουάσινγκτον τοποθετεί πλέον την Ελλάδα, μαζί με την Πολωνία και τη Βαλτική, στις τρεις κεντρικές πύλες εισόδου του αμερικανικού LNG για την τροφοδοσία της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.
Στόχος είναι το 2027 και η απεξάρτηση από τη Ρωσία. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το Υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ στηρίζουν σταθερά τις ελληνικές υποδομές (Ρεβυθούσα και FSRU Αλεξανδρούπολης), καθώς αποτελούν τον μοναδικό έτοιμο μηχανισμό για την πλήρη αντικατάσταση του ρωσικού αερίου έως το 2027 και την αποτροπή εισόδου ρωσικού καυσίμου μέσω τουρκικών αγωγών (Turkish Blend).