Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google. Αιφνιδιαστική επίσκεψη στο Κάιρο πραγματοποίησε ο Σαντάμ Χαφτάρ, λίγες ημέρες αφότου η Βουλή της ανατολικής Λιβύης ενέκρινε το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Η άφιξή του στην Αίγυπτο έρχεται σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη στιγμή, καθώς το Κάιρο απορρίπτει τη συμφωνία με την Άγκυρα, ενώ Αθήνα και Αίγυπτος εξετάζουν την επέκταση της μεταξύ τους οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών.
Στο Κάιρο έφθασε το βράδυ της Κυριακής (25/10) ο Σαντάμ Χαφτάρ, γιος του στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ και αναπληρωτής διοικητής των δυνάμεων της ανατολικής Λιβύης.
Η επίσκεψη, την οποία μετέδωσαν αιγυπτιακά και λιβυκά μέσα ενημέρωσης, πραγματοποιείται μόλις πέντε ημέρες μετά την απόφαση της λιβυκής Βουλής να επικυρώσει το μνημόνιο θαλάσσιων ζωνών του 2019 μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης.
Το ενδιαφέρον στρέφεται στις επαφές που ενδέχεται να έχει ο Χαφτάρ με την αιγυπτιακή ηγεσία, καθώς το Κάιρο έχει εκφράσει την έντονη αντίθεσή του στην πρόσφατη απόφαση της Βεγγάζης.
Μέχρι στιγμής δεν έχει δημοσιοποιηθεί επίσημη ατζέντα των συναντήσεων ούτε έχει ανακοινωθεί το αποτέλεσμά τους.
Από τη στήριξη στην Άγκυρα, στην επίσκεψη στο Κάιρο
Η χρονική συγκυρία αποκτά ιδιαίτερη σημασία εξαιτίας της στάσης που τήρησε ο Σαντάμ Χαφτάρ απέναντι στο τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Στις 20 Οκτωβρίου, η Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης ενέκρινε τη συμφωνία που είχε υπογραφεί το 2019 από την τότε κυβέρνηση της Τρίπολης με την Τουρκία.
Η απόφαση σηματοδότησε αλλαγή στάσης για τις αρχές της ανατολικής Λιβύης, οι οποίες προηγουμένως είχαν απορρίψει το μνημόνιο.
Ο Σαντάμ Χαφτάρ υποδέχθηκε θετικά την κοινοβουλευτική απόφαση, χαρακτηρίζοντάς την βήμα υπέρβασης προηγούμενων διαφορών.
Την ίδια ημέρα, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν επικοινώνησε τηλεφωνικά μαζί του, ευχαριστώντας τον για τη στάση του απέναντι στην επικύρωση.
Η προσέγγιση της Άγκυρας με την ανατολική Λιβύη δημιουργεί νέα δεδομένα σε μια περιοχή όπου η Τουρκία διατηρούσε επί χρόνια στενότερες σχέσεις με την κυβέρνηση της Τρίπολης.
Η Αίγυπτος απορρίπτει το τουρκολιβυκό
Η αντίδραση του Καΐρου στην επικύρωση υπήρξε σαφής.
Το αιγυπτιακό υπουργείο Εξωτερικών δήλωσε ότι θεωρεί το μνημόνιο νομικά άκυρο και ότι η απόφαση της λιβυκής Βουλής δεν δημιουργεί έννομες συνέπειες για την Αίγυπτο.
Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Νάντερ Ζάκι, υποστήριξε ότι η συμφωνία παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας στην αποκλειστική οικονομική ζώνη και την υφαλοκρηπίδα της.
Παράλληλα, γνωστοποίησε ότι η Αίγυπτος προετοιμάζει νομικό φάκελο, με τη συμμετοχή ειδικών στο διεθνές δίκαιο, για την υπεράσπιση των θαλάσσιων δικαιωμάτων της.
Η αιγυπτιακή πλευρά έχει καταστήσει σαφές ότι δεν αναγνωρίζει την πρόσφατη λιβυκή επικύρωση ως βάση για αλλαγή των θαλάσσιων ορίων της.
Στο επίκεντρο Ελλάδα, Κύπρος και Ανατολική Μεσόγειος
Η επίσκεψη Χαφτάρ πραγματοποιείται ενώ η Αίγυπτος διατηρεί ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας με την Ελλάδα και την Κύπρο για το ζήτημα των θαλάσσιων ζωνών.
Η Αθήνα και το Κάιρο έχουν ήδη συμφωνήσει να συνεχίσουν τις διαβουλεύσεις για την επέκταση της μερικής συμφωνίας οριοθέτησης που υπέγραψαν τον Αύγουστο του 2020.
Το ενδεχόμενο επέκτασης προς ανατολάς βρίσκεται πλέον στην ατζέντα των δύο κυβερνήσεων, ενώ η Ελλάδα έχει απορρίψει την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου ως αντίθετη στο διεθνές δίκαιο της θάλασσας.
Το Κάιρο, από την πλευρά του, βρίσκεται σε επαφή και με διαφορετικούς παράγοντες της Λιβύης, επιδιώκοντας να προστατεύσει τα συμφέροντα του χωρίς να διακόψει τη διπλωματική επικοινωνία.
Το επόμενο βήμα του Σαντάμ Χαφτάρ
Προς το παρόν, η άφιξη του Σαντάμ Χαφτάρ στο Κάιρο αποτελεί τη νέα επιβεβαιωμένη εξέλιξη.
Δεν έχει ανακοινωθεί εάν θα συναντηθεί με τον πρόεδρο Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι, ενώ δεν υπάρχουν δημόσια στοιχεία για ενδεχόμενες δεσμεύσεις της λιβυκής πλευράς σχετικά με το μνημόνιο.
Η διπλωματική σημασία της επίσκεψης θα αποσαφηνιστεί εφόσον γίνουν γνωστές οι συναντήσεις και τα αποτελέσματα τους.
Για την Αθήνα, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η στάση που θα διατηρήσει η ανατολική Λιβύη απέναντι στην Τουρκία, την ώρα που Ελλάδα και Αίγυπτος επιδιώκουν να προχωρήσουν τις δικές τους διαβουλεύσεις για τις θαλάσσιες ζώνες.
