Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μεταβαίνει σήμερα στο Ελ Αλαμέιν για μία συνάντηση με ιδιαίτερο βάρος στις ελληνοαιγυπτιακές σχέσεις, καθώς στις 12:00 θα βρεθεί τετ α τετ με τον πρόεδρο της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι, ενώ αργότερα θα ακολουθήσει άτυπη τριμερής Ελλάδας, Κύπρου και Αιγύπτου με τη συμμετοχή του Νίκου Χριστοδουλίδη.
Η επίσκεψη πραγματοποιείται σε μια περίοδο έντονης κινητικότητας στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή. Η Αθήνα επιδιώκει τη διατήρηση της στενής συνεργασίας με το Κάιρο σε θαλάσσιες ζώνες, ενέργεια και περιφερειακά ζητήματα, την ίδια ώρα που η Αίγυπτος ενισχύει παράλληλα τους διαύλους επικοινωνίας και συνεργασίας της με την Τουρκία.
Το επίσημο πρόγραμμα προβλέπει τη διμερή συνάντηση Μητσοτάκη–Σίσι στις 12:00, την άτυπη τριμερή στις 13:30 και δηλώσεις των τριών ηγετών στον Τύπο στις 14:30.
Η συμφωνία ΑΟΖ του 2020 παραμένει σημείο αναφοράς
Στον πυρήνα της στρατηγικής σχέσης Αθήνας και Καΐρου βρίσκεται η συμφωνία μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ που υπέγραψαν Ελλάδα και Αίγυπτος τον Αύγουστο του 2020 και η οποία έχει καταχωριστεί στα Ηνωμένα Έθνη.
Η συμφωνία δεν έκλεισε το σύνολο της οριοθέτησης μεταξύ των δύο κρατών. Οι δύο πλευρές είχαν προβλέψει τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων για τα τμήματα που παραμένουν εκτός της υφιστάμενης γραμμής.
Για την Αθήνα, η διατήρηση της συνεργασίας με την Αίγυπτο στις θαλάσσιες ζώνες έχει ιδιαίτερη σημασία σε ένα περιβάλλον όπου η Τουρκία εξακολουθεί να αμφισβητεί την ελληνοαιγυπτιακή συμφωνία και να προβάλλει διαφορετικές θέσεις για τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η τουρκική θέση δεν έχει γίνει αποδεκτή από την ελληνική πλευρά, η οποία στηρίζει τις διεκδικήσεις της στο Διεθνές Δίκαιο και στο Δίκαιο της Θάλασσας.
Η προσέγγιση Καΐρου–Άγκυρας αλλάζει το περιβάλλον, όχι τις συμφωνίες
Η σταδιακή αποκατάσταση των σχέσεων Αιγύπτου και Τουρκίας αποτελεί πλέον δεδομένο της περιφερειακής διπλωματίας.
Αθήνα και Κάιρο εξακολουθούν να διατηρούν στενή στρατηγική συνεργασία, όμως η αιγυπτιακή κυβέρνηση δεν περιορίζει τις επιλογές της σε ένα αποκλειστικό σχήμα συμμαχιών. Τα τελευταία χρόνια έχει ανοίξει εκ νέου διαύλους με την Άγκυρα, μεταξύ άλλων στους τομείς της οικονομίας, της διπλωματίας και της άμυνας.
Στο ίδιο πλαίσιο παρακολουθείται και η Συμφωνία της Μέκκας, το αμυντικό σύμφωνο που υπέγραψαν στις 7 Αυγούστου Τουρκία, Σαουδική Αραβία και Πακιστάν και προβλέπει ότι ένοπλη επίθεση εναντίον ενός μέλους θα θεωρείται επίθεση εναντίον όλων.
Η Αίγυπτος δεν αποτελεί σήμερα μέλος της συμφωνίας. Το Κάιρο έχει γνωστοποιήσει ότι εξετάζει τις νομικές και συνταγματικές παραμέτρους μιας ενδεχόμενης συμμετοχής, την ώρα που η τουρκική πλευρά έχει δηλώσει δημοσίως ότι θα επιθυμούσε την ένταξή του.
Για την Αθήνα, συνεπώς, το ζητούμενο δεν είναι να εμφανίσει την Αίγυπτο ως μέρος ενός αντιτουρκικού μετώπου, αλλά να διατηρήσει ισχυρή και λειτουργική τη στρατηγική σχέση που έχει οικοδομηθεί με το Κάιρο.
Το ανοιχτό ζήτημα της Μονής Αγίας Αικατερίνης
Ιδιαίτερη σημασία έχει και το θέμα της Ιεράς Μονής Αγίας Αικατερίνης του Σινά, όπου οι διαπραγματεύσεις για το νέο νομικό πλαίσιο βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο, χωρίς όμως να έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία.
Μετά τη δικαστική απόφαση του 2025, το ιδιοκτησιακό καθεστώς, η νομική υπόσταση και οι επιμέρους εκτάσεις που συνδέονται με τη Μονή αποτέλεσαν αντικείμενο συνεχών διαβουλεύσεων μεταξύ της μοναστικής κοινότητας και των αιγυπτιακών αρχών, με ενεργή διπλωματική εμπλοκή της Αθήνας.
Βασικός στόχος της ελληνικής πλευράς παραμένει η πλήρης διασφάλιση του ελληνορθόδοξου, θρησκευτικού και λατρευτικού χαρακτήρα της ιστορικής Μονής και η απρόσκοπτη συνέχιση της μοναστικής ζωής.
Το ιδιοκτησιακό, ωστόσο, δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως λυμένο πριν υπάρξει τελική συμφωνία. Στο τραπέζι βρίσκεται σύνθετη νομική φόρμουλα για το καθεστώς της Μονής και των συνδεδεμένων περιουσιακών στοιχείων.
GREGY: Το καλώδιο των 3.000 MW που συνδέει Αίγυπτο και Ευρώπη
Σημαντικό κεφάλαιο της ελληνοαιγυπτιακής συνεργασίας αποτελεί και το GREGY, η σχεδιαζόμενη ηλεκτρική διασύνδεση Αιγύπτου–Ελλάδας.
Το έργο προβλέπει υποθαλάσσια σύνδεση μήκους περίπου 954 χιλιομέτρων, με δυνατότητα μεταφοράς έως 3.000 MW, και έχει ενταχθεί στα έργα αμοιβαίου ενδιαφέροντος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο σχεδιασμός προβλέπει τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας, κυρίως από ανανεώσιμες πηγές, από την Αίγυπτο προς την Ελλάδα και μέσω αυτής προς την ευρωπαϊκή αγορά.
Η πρόοδος του GREGY προσδίδει στις σχέσεις Αθήνας–Καΐρου μία χειροπιαστή ενεργειακή διάσταση, πέρα από τις πολιτικές δηλώσεις περί στρατηγικής συνεργασίας.
Στις 13:30 η τριμερής με την Κύπρο
Μετά τη διμερή συνάντηση Μητσοτάκη–Σίσι θα ακολουθήσει στις 13:30 άτυπη τριμερής με τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη.
Το τριμερές σχήμα Ελλάδας–Κύπρου–Αιγύπτου λειτουργεί εδώ και χρόνια ως σταθερός δίαυλος συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο, με αντικείμενο την ενέργεια, την περιφερειακή ασφάλεια και τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Το πραγματικό πολιτικό αποτέλεσμα της σημερινής επίσκεψης θα φανεί, πάντως, μετά τις κοινές δηλώσεις των τριών ηγετών στις 14:30. Εκεί θα διαπιστωθεί εάν η συνάντηση θα περιοριστεί στην επιβεβαίωση της υφιστάμενης συνεργασίας ή εάν θα προκύψει συγκεκριμένη εξέλιξη σε κάποιο από τα ανοιχτά ζητήματα.
