Μυκήνες
Ιστορία

Μυκήνες: Φθορές αλλά όχι καταστροφή το πρώτο συμπέρασμα

Κανείς δεν θέλει να φανταστεί τι θα είχε συμβεί αν όντως καταστρέφονταν μνημεία που είναι συνώνυμα με την πιο αγαστή και παλιά περίοδο του ελληνικού πολιτισμού, με μια από τις πιο σπουδαίες περιοχές, την “πολύχρυσο Μυκήνη” όπως την αποκαλούσε ο Όμηρος. Γιατί ναι μεν η φωτιά πέρασε μέσα από τον αρχαιολογικό χώρο αλλά, σύμφωνα με τις ανακοινώσεις του Υπουργείου και την αυτοψία της κ. Λίνας Μενδώνη, που ακολούθησε, δεν κατέστρεψε τα μεγάλης σπουδαιότητες μνημεία όπως την Ακρόπολη των Μυκηνών-Πύλη των Λεόντων ή τα περίφημα κυκλώπεια τείχη, παρότι άλλα φαίνεται να τα απείλησε σοβαρά προκαλώντας φθορές.

Έντονα είναι, επίσης, τα ερωτήματα που παραμένουν για το κατά πόσο λειτούργησαν αποτελεσματικά τα συστήματα πυρόσβεσης-κάτι που ισχυρίζεται ότι συνέβη το Υπουργείο Πολιτισμού και γι'αυτό αποσοβήθηκε η πυρκαγιά στο Μουσείο-ή για το κατά πόσο οι φθορές που έχουν προκληθεί σε ένα τόσο τεράστιας σπουδαιότητας χώρο είναι σοβαρές ή όχι. Επιπλέον ενώ τα ξένα μέσα διέκοψαν το πρόγραμμά τους για να μεταδώσουν τα δυσάρεστα νέα, εδώ άργησε αρκετά να γίνει αντιληπτό το μέγεθος και το εύρος της πυρκαγιάς.

Το γεγονός, βέβαια, ότι το Μουσείο του αρχαιολογικού χώρου των Μυκηνών, όπως υποστηρίζουν πηγές του Υπουργείου, λειτουργεί από σήμερα κανονικά, είναι η απτή απόδειξη ότι η πυρκαγιά δεν είχε την καταστροφική επίδραση που υποστηρίζουν τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Χάρη στην αποψίλωση δεν φαίνεται να καταστράφηκαν σοβαρά οι αρχαιότητες αλλά ωστόσο φάνηκαν να πλήττονται κάποια μέρη όπως η Ανατολική Πτέρυγα του Ανακτόρου, οι Βόρειες Αποθήκες, η περιοχή του αρχαικού ναού στην κορυφή του λόφου και η άνω δυτική κλιτύς της Ακρόπολης.

Οι φθορές είναι πραγματικές και αυτό είναι κάτι που δεν μπορεί να μην σημειωθεί ως δυσάρεστο γεγονός, όπως και να έχει, αλλά σίγουρα πόρρω απέχει από τα διάφορα σενάρια που ακολούθησαν. Όσο για τις διάφορες φωτογραφίες που κυκλοφόρησαν δείχνοντας τα τείχη των λεόντων μαυρισμένα από τη φωτιά είναι προφανώς ψευδείς καθώς όλοι γνωρίζουν τη φυσική φθορά που προκαλεί στα μάρμαρα ο χρόνος δίνοντας την αίσθηση της απώλειας του αρχικού χρώματος-κάτι που έσπευσαν να τονίσουν και στον δικό τους λογαριασμό στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κορυφαίοι αρχαιολόγοι όπως η κ. Αγγελική Κοτταρίδη ή ο υπεύθυνος για την Αναστήλωση των Μνημείων της Ακρόπολης κ. Σωκράτης Μαυρομάτης ο οποίος ανήρτησε σχετική φωτογραφία από το 2015.

Βέβαια οι έντονες πολιτικές αντιδράσεις δικαιολογούνται και λόγω μεγέθους και συμβολικής σπουδαιότητας του αρχαιολογικού χώρου- ενός από τους πιο σημαντικούς στον κόσμο. Τεράστιας σημασίας τόσο σε αίγλη, όσο και σε μέγεθος, χτισμένη σε στρατηγικό σημείο στο βάθος του Αργολικού κόλπου, η αρχαία πόλη των Μυκηνών αναφέρονταν σε όλα τα σημαντικά κείμενα: από τις επικές περιγραφές του Ομήρου στην Οδύσσεια και στην Γ' ραψωδία, όπου η επίσκεψη του Τηλέμαχου στο ανάκτορο του Νέστορα είναι απλώς η αφορμή για να υπερτονιστεί ο τεράστιος πλούτος και η δύναμη που συγκεντρώνονταν τότε στην περιοχή μέχρι τις τραγωδίες του Σοφοκλή, όπου το δράμα του γένους των Ατρειδών είναι αντίστοιχο με τη τεράστια τους φήμη και την αξία των Μυκηνών. Με άλλα λόγια η μυθολογική αξία της ιστορίας του Αγαμέμνονα συνάδει με την πραγματική αξία της ίδιας της περιοχής, αυτής που δεν έχει πάψει να προξενεί το ενδιαφέρον όλου του πλανήτη και των ξένων μέσων που έπαιξαν την είδηση της πυρκαγιάς ως κεντρική τους είδηση.

 «Οι εικόνες από την πρωτοφανή καταστροφή στον αρχαιολογικό χώρο των Μυκηνών που κάνουν το γύρο του κόσμου, προκαλούν θλίψη σε κάθε Ελληνίδα και κάθε Έλληνα. Η στάση της κυβέρνησης όμως, προκαλεί οργή» υποστήριξε σχετικά, στον προσωπικό του λογαριασμό στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο Αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης κ. Αλέξης Τσίπρας για να λάβει την απάντηση από την ίδια την Υπουργό Πολιτισμού ότι «το κράτος αντέδρασε και δεν προκλήθηκε ζημία στις αρχαιότητες του αρχαιολογικού χώρου των Μυκηνών. Φωτιές σε αρχαιολογικούς χώρους έχουμε και τα προηγούμενα χρόνια».

Επίσης η Υπουργός Πολιτισμού κ. Λίνα Μενδώνη, η οποία έσπευσε να κάνει αυτοψία στον χώρο τόνισε πως ήταν πολύ σημαντικό πως “καθώς δεν υπήρχε καύσιμη ύλη, δεν αναπτύχθηκαν θερμικά φορτία τέτοια τα οποία θα δημιουργούσαν πρόβλημα στο δομικό υλικό των μνημείων” και ότι είναι απολυτως αναληθές ότι “καταστράφηκαν οι Μυκήνες. Αυτό το οποίο συνέβη είναι να δημιουργηθούν νησίδες καμένων χόρτων -χιλιοστών πάνω από το έδαφος- και εδάφους και φυσικά ο καπνός να έχει μαυρίσει ορισμένους τοίχους από τα μνημεία, ακριβώς επειδή από εκεί πέρασε η φωτιά. Είναι αισθητικό το πρόβλημα και όχι ουσιαστικό. Οι αρχαιότητες δεν έπαθαν την παραμικρή μη αναστρέψιμη απώλεια ή ζημία. Το αισθητικό μέρος το έχει ήδη αναλάβει η αρμόδια ΕΦΑ Αργολίδας από σήμερα”.

Αυτό που απομένει είναι να μεταβεί στο χώρο και ειδικό κλιμάκιο της Εφορείας Αρχαιοτήτων το οποίο θα προβεί σε εκτίμηση των συνεπειών της πυρκαγιάς και φυσικά να υπάρξει επαναξιολόγηση των συστημάτων πυρασφάλειας ώστε να μην υπάρξουν αντίστοιχα δυσάρεστες εκπλήξεις στο μέλλον.

 

Ακολουθήστε το Πενταπόσταγμα στο Google news

ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΑΡΘΡΑ