Με μία εκτενή και εφ' όλης της ύλης τοποθέτηση, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έδωσε σήμερα, το στίγμα της κυβέρνησης απέναντι στην κρίση που προκάλεσε η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Επιχειρώντας να μετατρέψει την πολιτική πίεση σε ευκαιρία για θεσμικές αλλαγές, κατέθεσε μια ριζοσπαστική πρόταση για τη λειτουργία του πολιτικού συστήματος και έστειλε αυστηρό μήνυμα στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.
Η πρόταση για το ασυμβίβαστο: Το «γαλλικό μοντέλο»
Ο πυρήνας της θεσμικής ρελάνς του πρωθυπουργού βρίσκεται στην πρόταση για την καθιέρωση ασυμβίβαστου μεταξύ των ιδιοτήτων του υπουργού και του βουλευτή. Όπως εξήγησε, η εισήγησή του προβλέπει την «αντικατάσταση του υπουργού στη Βουλή από τον πρώτο επιλαχόντα για όσο συμμετέχει στο υπουργικό συμβούλιο».
Ουσιαστικά πρόκειται για την υιοθέτηση ενός συστήματος παρόμοιου με το γαλλικό μοντέλο. Εφόσον ένας εκλεγμένος βουλευτής αναλάβει χαρτοφυλάκιο, θα παραιτείται προσωρινά από την κοινοβουλευτική του έδρα, η οποία θα καταλαμβάνεται από τον πρώτο επιλαχόντα. Αν αποχωρήσει από το υπουργικό συμβούλιο, η έδρα θα του επιστρέφεται αυτοδικαίως. Δεδομένου ότι η υλοποίηση αυτού του μοντέλου απαιτεί αναθεώρηση του Συντάγματος, ο κ. Μητσοτάκης ξεκαθάρισε πως η συζήτηση ανοίγει τώρα, αλλά η εφαρμογή μετατίθεται για την επόμενη κυβερνητική θητεία, μετά τις εκλογές του 2027.
Τελεσίγραφο στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία
Αναφερόμενος στη δικογραφία που έχει σταλεί στη Βουλή, ο πρωθυπουργός υπεραμύνθηκε του τεκμηρίου αθωότητας των 11 βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας. Παράλληλα, έκανε μια σαφή διάκριση, υπογραμμίζοντας ότι «δεν έχουν όλες οι υποθέσεις την ίδια βαρύτητα» και πως «κανείς από τους βουλευτές δεν κατηγορείται ότι αποκόμισε οικονομικό όφελος».
Στο πλαίσιο αυτό, ζήτησε επιτακτικά από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία να μην επιτρέψει την παρατεταμένη πολιτική ομηρία των βουλευτών. Απαίτησε από την εισαγγελική αρχή «να προχωρήσει ταχύτατα σε όλες τις ανακριτικές ενέργειες και να αποφανθεί αν, σε πόσους και σε ποιους προτίθεται να ασκήσει διώξεις», προσθέτοντας ότι οι βουλευτές έχουν υποστεί πλήγμα και οφείλουν να έχουν το δικαίωμα να υπερασπιστούν τους εαυτούς τους.
Αυτοκριτική, «παρθενογένεση» και ψηφιακός εκσυγχρονισμός
Σε μια προσπάθεια να απαντήσει στις επικρίσεις περί συγκάλυψης πελατειακών δικτύων, ο Κυριάκος Μητσοτάκης προχώρησε σε ασυνήθιστα ανοιχτή παραδοχή των διαχρονικών παθογενειών. «Όποιος βουλευτής εκλέγεται με σταυρό, διατηρεί πολιτικό γραφείο και ισχυρίζεται πως δεν έχει κάνει ποτέ κάποια εξυπηρέτηση, είναι απλώς ψεύτης», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπενθυμίζοντας ότι τέτοιες νοοτροπίες συνοδεύουν το κράτος από τη σύστασή του και πως ο ίδιος δεν προέκυψε από «πολιτική παρθενογένεση».
Απέναντι σε αυτό, ωστόσο, αντέταξε ως αντίδοτο τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό της δημόσιας διοίκησης. Φέρνοντας ως παραδείγματα την ταχύτατη έκδοση συντάξεων, την ψηφιακή επίδοση κλήσεων από την Τροχαία και την ηλεκτρονική σήμανση ζώων, τόνισε ότι μόνο όταν ο ανθρώπινος παράγοντας εξαλείφεται από τις διαδικασίες, στερείται και το ρουσφέτι από το «πολιτικό του οξυγόνο». Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι η κυβέρνηση ήδη έσπασε το απόστημα του ΟΠΕΚΕΠΕ, μεταφέροντας τον έλεγχο και τις πληρωμές των ενισχύσεων στην ΑΑΔΕ.