ruanda
Πολιτική

Αντιπαράθεση για το σχέδιο «Ρουάντα» - Δεν κάνουν πίσω Αθήνα και 4 ευρωπαϊκές πρωτεύουσες

Google Logo Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google.

Πέντε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανακοίνωσαν τη Δευτέρα ένα σχέδιο για τη λειτουργία κέντρου επιστροφής μεταναστών στη Ρουάντα για όσους απορρίπτεται το αίτημα ασύλου τους. 

«Εάν άτομα χωρίς δικαίωμα παραμονής στην ΕΕ δεν μπορούν να απομακρυνθούν, ολόκληρο το σύστημα ασύλου μας καταντά περίγελος. Και αυτό δεν πρόκειται να το επιτρέψουμε», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Αυστριακός καγκελάριος Κρίστιαν Στόκερ σύμφωνα με το Politico.

Ο Στόκερ, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν και αρμόδιοι υπουργοί των δύο χωρών καθώς και της Ολλανδίας, της Γερμανίας και της Ελλάδας Θάνος Πλεύρης ανακοίνωσαν το σχέδιο σε συνέντευξη Τύπου. Οι υπουργοί απέφυγαν να επιβεβαιώσουν ότι έχει οριστικοποιηθεί η συμφωνία, δήλωσαν ωστόσο ότι το κέντρο θα τεθεί σε λειτουργία εντός του 2027. 

Υπάρχουν ακόμη ορισμένα «τεχνικά ζητήματα» που πρέπει να «διευθετηθούν», ανέφερε η Φρεντέρικσεν. «Όμως το πλαίσιο, η ιδέα και η συνεργασία έχουν πλέον διαμορφωθεί».

Η ζωή στη Ρουάντα

Οι πέντε χώρες θέλουν να δημιουργήσουν ένα κέντρο επιστροφών με δυνατότητα εγγραφής και επεξεργασίας 100 ατόμων τη φορά. Οι απορριφθέντες αιτούντες άσυλο που αποφασίζουν να μείνουν στη Ρουάντα αντί να επιστρέψουν στη χώρα καταγωγής τους θα λάβουν άδεια παραμονής και υποστήριξη για να βρουν δουλειά και να μάθουν τη γλώσσα.

Ο υπουργός Εσωτερικών της Ρουάντα Βίνσεντ Μπιρούτα δήλωσε ότι περίμενε ότι λίγοι θα επέλεγαν να μείνουν, αλλά επέμεινε ότι όσοι το κάνουν «δεν πρόκειται να κρατηθούν σε στρατόπεδο… θα ενσωματωθούν στην κοινωνία μας».

«Όσοι μεταφέρονται στη Ρουάντα θα έχουν την ευκαιρία να εγκατασταθούν, να ενσωματωθούν στην κοινωνία της Ρουάντα και να οικοδομήσουν ένα νέο μέλλον», δήλωσε ο Ολλανδός υπουργός Εξωτερικών Τομ Μπέρεντσεν.

Κατά την αποστολή μεταναστών στη Ρουάντα, η προστασία τους θα παραμείνει «βασική προτεραιότητα», είπε. Η εταιρική σχέση θα πρέπει επίσης να πληροί την αρχή της μη επαναπροώθησης, η οποία απαγορεύει στις χώρες να εξαναγκάζουν τους ανθρώπους σε χώρες όπου ενδέχεται να απειλούνται, καθώς και άλλες αρχές του διεθνούς και ευρωπαϊκού δικαίου, διευκρίνισε ο Μπέρεντσεν. 

Η Ρουάντα έχει «σημαντική εμπειρία στη φιλοξενία προσφύγων» και «ισχυρό ιστορικό συνεργασίας με διεθνείς οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένου του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης (ΔΟΜ) και της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (UNHCR), είπε ο Ολλανδός υπουργός, προσθέτοντας ότι οι πέντε χώρες θέλουν να συνεχίσουν να εργάζονται με αυτούς τους οργανισμούς.

Δεν είναι ακόμη σαφές εάν ο ΔΟΜ θα εμπλακεί. Σε δήλωση τη Δευτέρα, ο οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών επιβεβαίωσε ότι έλαβε αίτημα από τη Ρουάντα για υποστήριξη των διευθετήσεων κόμβων επιστροφής της ΕΕ. «Ο ΔΟΜ έχει δηλώσει ότι μπορεί να υποστηρίξει κατ' αρχήν, υπό την προϋπόθεση ότι η εντολή του και τα διεθνή πρότυπα μπορούν να τηρηθούν», ανέφερε ο οργανισμός.

Οι ΜΚΟ δεν πείθονται αναφέρει το Politico

Σε κοινή αντίδραση, 47 ομάδες ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της κοινωνίας των πολιτών και των συνδικαλιστικών οργανώσεων προειδοποίησαν ότι οι ευρωπαϊκές αρχές είχαν προηγουμένως αναφέρει «βασανιστήρια κατά την κράτηση, αυθαίρετες συλλήψεις και ατιμωρησία εντός των υπηρεσιών ασφαλείας» στη Ρουάντα, καθώς και «πραγματικό κίνδυνο» επαναπροώθησης.

Η εταιρική σχέση των χωρών της ΕΕ «σημαίνει ότι τα κράτη μέλη αποδέχονται τον κίνδυνο σοβαρών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε μια από τις πιο περιθωριοποιημένες ομάδες της κοινωνίας, σε αντάλλαγμα για έναν αποτρεπτικό στόχο που τα στοιχεία δείχνουν ξεκάθαρα ότι δεν θα επιτύχουν», έγραψαν σε μια έκκληση της ΕΕ να προστατεύσει τα ανθρώπινα δικαιώματα.

«Νομίζω ότι πρέπει να προχωρήσουμε πέρα από το υπάρχον κλισέ», σχολίασε ο Μπιρούτα τη Δευτέρα. Η Ρουάντα φιλοξενεί περισσότερους από 150.000 πρόσφυγες «από το Αφγανιστάν, από το Σουδάν, το Κονγκό και το Μπουρούντι, και τα δικαιώματά τους έγιναν σεβαστά» και ζητά ένα σύστημα κόμβου επιστροφής που να πληροί το «διεθνές δίκαιο, το ευρωπαϊκό δίκαιο και τους εθνικούς μας νόμους».

Η χώρα θέλει να ενσωματώσει διεθνείς οργανισμούς και να δημιουργήσει έναν ανεξάρτητο μηχανισμό παρακολούθησης, είπε: «Όλοι θα είναι ευπρόσδεκτοι για να είναι μάρτυρες και να εποπτεύουν τι συμβαίνει».

Ωστόσο, οι ομάδες της κοινωνίας των πολιτών ανησυχούν ότι τα κέντρα επιστροφών θα απομακρύνουν τους ευάλωτους ανθρώπους από την πραγματική εποπτεία.

«Κρίνοντας από όσα γνωρίζουμε από προηγούμενες συμφωνίες με τρίτες χώρες, έχει αποδειχθεί εξαιρετικά δύσκολο να διασφαλιστεί οποιοδήποτε πρότυπο ανθρωπίνων δικαιωμάτων», δήλωσε πριν από την ανακοίνωση η Μερόν Αμέχα Κνίκμαν, ανώτερη σύμβουλος συνηγορίας για θέματα ΕΕ στη Διεθνή Επιτροπή Διάσωσης (International Rescue Committee – IRC). «Δεν έχει σημασία τι βάζεις στο χαρτί — εφόσον δεν βρίσκεται υπό τη δικαιοδοσία σου, είναι εξαιρετικά δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να επιβάλεις... οποιουδήποτε είδους εγγυήσεις».

Ακολουθούν περισσότερα κέντρα επιστροφών

Οι υπουργοί ανέφεραν ότι μια συμφωνία με τη Ρουάντα θα μπορούσε να είναι η πρώτη σε μια σειρά συνεργασιών κέντρων υποδοχής.  «Εξερευνούμε ήδη άλλες χώρες εταίρους και νομίζω ότι θα συμμετάσχουν και άλλες ευρωπαϊκές χώρες», σημείωσε η Μέτε Φρέντρικσεν. 

Τα κέντρα επιστροφών δεν αποσκοπούν μόνο στην αύξηση των απελάσεων, αλλά και στο να σταλεί ένα μήνυμα, υποστήριξε η ίδια, προσθέτοντας ότι εάν οι άνθρωποι δεν θεωρούν δεδομένο πως θα μπορέσουν να παραμείνουν αφού εισέλθουν παράτυπα στην ΕΕ, πολλοί θα επανεξετάσουν την απόφασή τους να το επιχειρήσουν. 

Η Δανή πρωθυπουργός αντέκρουσε επίσης τις ανησυχίες για τα ανθρώπινα δικαιώματα στη συνεργασία με τη Ρουάντα.

«Πρέπει να θυμάστε ότι μιλάμε για ανθρώπους που δεν έχουν νόμιμο λόγο να βρίσκονται στην Ευρώπη. Είναι άνθρωποι που έχουν εισέλθει παράνομα και που δεν έχουν δικαίωμα να προστατεύονται στην Ευρώπη ή να παραμείνουν» επισήμανε η Φρέντερικσεν απαντώντας στο Politico. 

«Ποια είναι η εναλλακτική; Να συνεχίσουμε με το σύστημα που έχουμε σήμερα;» διερωτήθηκε η ίδια. «Διότι αν πιστεύετε στα ανθρώπινα δικαιώματα, εμένα δεν μου αρέσει το σημερινό σύστημα. Δεν λειτουργεί. Έχω επισκεφθεί καταυλισμούς προσφύγων εκτός Ευρώπης και έχω δει με τα ίδια μου τα μάτια ότι ορισμένοι από τους πιο ευάλωτους... δεν θα φτάσουν ποτέ στην Ευρώπη, επειδή το ταξίδι απαιτεί πολλά χρήματα και σωματική αντοχή».

«Εάν η προοπτική να πεθάνουν στην έρημο, να βιαστούν και να βασανιστούν στη Λιβύη ή να πνιγούν στη θάλασσα δεν αποτρέπει τους ανθρώπους, είναι δύσκολο να δει κανείς πώς η πιθανότητα να σταλούν στη Ρουάντα θα τους αποθαρρύνει», ανέφερε από πλευράς της στο Politico η Τζούντιθ Σάντερλαντ, αναπληρώτρια διευθύντρια στον τομέα δικαιωμάτων προσφύγων και μεταναστών του Παρατηρητηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (Human Rights Watch).

Ακολουθήστε το Πενταπόσταγμα στο Google news Google News

ΔΗΜΟΦΙΛΗ