Την αναβολή της εφαρμογής του νέου ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών ETS2 τουλάχιστον έως το 2030 σχεδιάζουν να ζητήσουν έξι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, σύμφωνα με δημοσίευμα του Politico. Η πρωτοβουλία εκδηλώνεται εν μέσω των πιέσεων για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας, με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να ζητά μεγαλύτερη ευελιξία από την ΕΕ για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Ελλάδα, η Ιταλία, η Πολωνία, η Τσεχία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία προετοιμάζουν κοινή παρέμβαση προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, ζητώντας η εφαρμογή του ETS2 να μετατεθεί «τουλάχιστον έως το 2030».
Πέντε Ευρωπαίοι διπλωμάτες, τους οποίους επικαλείται το Politico, αναφέρουν ότι οι έξι χώρες συνδέουν το αίτημά τους με την εκτίναξη των τιμών ενέργειας και τις σημαντικές αποκλίσεις που εξακολουθούν να καταγράφονται στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των κρατών-μελών.
Το κείμενο της κοινής παρέμβασης δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, σύμφωνα με έναν από τους διπλωμάτες, ενώ αναμένεται επικαιροποιημένη διατύπωση, ενδεχομένως με πρόσθετες παρατηρήσεις από την Ιταλία.
Τι αλλάζει με το ETS2 και γιατί ζητείται αναβολή έως το 2030
Το ETS2 αποτελεί τη νέα φάση του ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών και αφορά κυρίως τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από την καύση καυσίμων στους τομείς των κτιρίων και των οδικών μεταφορών, καθώς και σε ορισμένους πρόσθετους τομείς.
Σε αντίθεση με το υφιστάμενο σύστημα ETS, το οποίο καλύπτει κυρίως τη βιομηχανία και την ηλεκτροπαραγωγή, το νέο πλαίσιο προβλέπει την τιμολόγηση των εκπομπών από καύσιμα που χρησιμοποιούνται, μεταξύ άλλων, για τη θέρμανση κτιρίων και τις οδικές μεταφορές.
Η εφαρμογή του ETS2 έχει προγραμματιστεί να ξεκινήσει το 2027, ωστόσο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει προτείνει τη μετάθεσή της για το 2028. Οι έξι χώρες επιδιώκουν τώρα ακόμη μεγαλύτερη αναβολή, τουλάχιστον έως το 2030, εκφράζοντας ανησυχία για τις επιπτώσεις που θα μπορούσε να έχει το νέο σύστημα στο ενεργειακό κόστος.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, καθώς η επιβολή τιμής στις εκπομπές από τα καύσιμα μπορεί να επηρεάσει το κόστος θέρμανσης και μετακίνησης, ανάλογα με τις συνθήκες της αγοράς και τον τρόπο με τον οποίο θα μετακυλιστεί το σχετικό κόστος.
Μητσοτάκης στη Σύνοδο Κορυφής: Μεγαλύτερη ευελιξία για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων
Την ανάγκη να υπάρξει ευρωπαϊκή αντίδραση στις αυξήσεις των τιμών ενέργειας έθεσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη Σύνοδο Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που πραγματοποιείται στις Βρυξέλλες την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου.
Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου δεν ανταποκρίνονται στον επείγοντα χαρακτήρα της κατάστασης που διαμορφώνεται από την αύξηση του ενεργειακού κόστους, ζητώντας μεγαλύτερα περιθώρια για την εφαρμογή μέτρων στήριξης.
«Χρειαζόμαστε μεγαλύτερη ευελιξία εντός του υφιστάμενου δημοσιονομικού πλαισίου, προκειμένου να προσφέρουμε στοχευμένα, προσαρμοσμένα και προσωρινά μέτρα στήριξης σε ευάλωτα νοικοκυριά και επιχειρήσεις», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Όπως εξήγησε, η χρηματοδότηση των παρεμβάσεων θα μπορούσε να προέλθει από το μέρος της αύξησης των δημόσιων εσόδων που συνδέεται με τον υψηλότερο πληθωρισμό, υπό την προϋπόθεση ότι θα διασφαλίζεται η δημοσιονομική βιωσιμότητα.
«Πρέπει να γεφυρώσουμε το χάσμα ανάμεσα στην ανάγκη να δράσουμε και στη δυνατότητά μας να το πράξουμε», σημείωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, περιγράφοντας την ανάγκη εξισορρόπησης ανάμεσα στην άμεση στήριξη της οικονομίας και στους δημοσιονομικούς περιορισμούς.
Η συζήτηση για το ETS2 και οι πιέσεις για μέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής ακρίβειας αναμένεται να αποτελέσουν βασικά ζητήματα της ευρωπαϊκής ατζέντας, καθώς τα κράτη-μέλη αναζητούν τρόπους περιορισμού των επιπτώσεων του ενεργειακού κόστους στην ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και στην καθημερινότητα των πολιτών.