Με την πρώτη συνεδρίασή της το απόγευμα της Δευτέρας (15/6) ανοίγει και επίσημα ο κύκλος της Συνταγματικής Αναθεώρησης, καθώς ξεκινά τις εργασίες της η Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος που συγκροτήθηκε μετά από πρόταση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και 154 βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας.
Αποστολή της Επιτροπής είναι να διαπιστώσει την ανάγκη αναθεώρησης συγκεκριμένων διατάξεων του Συντάγματος και να καθορίσει ποιες από αυτές θα κριθούν αναθεωρητέες. Η σχετική έκθεση θα τεθεί προς ψήφιση στην Ολομέλεια της Βουλής στα τέλη Ιουλίου ή στις αρχές Αυγούστου, ενώ έναν μήνα αργότερα θα ακολουθήσει δεύτερη ψηφοφορία, όπως προβλέπει το άρθρο 110 του Συντάγματος.
Η παρούσα Βουλή, ως προτείνουσα ή προαναθεωρητική Βουλή, δεν θα αποφασίσει για το περιεχόμενο των αλλαγών. Θα κρίνει αποκλειστικά ποιες συνταγματικές διατάξεις πρέπει να αναθεωρηθούν. Το τελικό περιεχόμενο των αλλαγών θα καθοριστεί από την επόμενη Βουλή, την αποκαλούμενη Αναθεωρητική Βουλή, η οποία θα προκύψει μετά τις επόμενες εθνικές εκλογές και θα διαθέτει νωπή λαϊκή εντολή.
Πώς λειτουργεί η «χιαστί» πλειοψηφία
Κομβικό στοιχείο της διαδικασίας αποτελεί η λεγόμενη «χιαστί» πλειοψηφία. Εάν μια διάταξη συγκεντρώσει 180 ψήφους στην παρούσα Βουλή, τότε στην επόμενη αρκούν 151 ψήφοι για την οριστική αναθεώρησή της. Αντίθετα, εάν λάβει μόνο την απόλυτη πλειοψηφία των 151 βουλευτών, τότε στην Αναθεωρητική Βουλή θα απαιτηθούν 180 ψήφοι για να ολοκληρωθεί η διαδικασία.
Γι’ αυτό και το πραγματικό βάρος της Συνταγματικής Αναθεώρησης αναμένεται να μεταφερθεί στην επόμενη κοινοβουλευτική περίοδο. Όπως σχολιάζουν κοινοβουλευτικές πηγές, η σημερινή διαδικασία αποτελεί ουσιαστικά το «πρώτο ημίχρονο», ενώ η τελική μάχη θα δοθεί μετά τις εκλογές, όταν θα καθοριστεί το περιεχόμενο των αλλαγών.
Γιατί η αντιπολίτευση κρατά αποστάσεις
Αρκετά κόμματα της αντιπολίτευσης έχουν ήδη διαμηνύσει ότι δεν προτίθενται να δώσουν από τώρα θετική ψήφο σε αναθεωρητέες διατάξεις, ακόμη και σε άρθρα για τα οποία συμφωνούν ότι χρειάζονται αλλαγές.
Η βασική τους θέση είναι ότι δεν θέλουν να δώσουν «λευκή επιταγή» στην επόμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία και επιδιώκουν να διατηρήσουν ισχυρό ρόλο στη διαμόρφωση του τελικού περιεχομένου των αλλαγών στην επόμενη Βουλή.
Από την πλευρά της Νέας Δημοκρατίας, ο εισηγητής της πρότασης Ευριπίδης Στυλιανίδης έχει δηλώσει ότι θα επιμένει μέχρι το τέλος να επιδιώκει την επίτευξη συναίνεσης ώστε να διασωθεί από τώρα, κατά το δυνατόν, το αναθεωρητικό εγχείρημα, Για την στάση αυτή που θα τηρήσει στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος, η κοινοβουλευτική πλειοψηφία επαναλαμβάνει εμφατικά ότι ο στόχος της προτείνουσας βουλής είναι να αποφασίσει ποια άρθρα θα αλλάξουν αλλά όχι πώς θα αλλάξουν. Είναι δε σημαντικό, όπως υπογραμμίζει, για θέματα επαρκώς ώριμα, οι πολιτικές δυνάμεις και οι βουλευτές που θα μετέχουν στην κορυφαία κοινοβουλευτική διαδικασία να μην εγκλωβιστούν σε μικροκομματικές αντιπαραθέσεις αλλά το βλέμμα τους να είναι στραμμένο «όχι στις επόμενες εκλογές αλλά στις επόμενες γενιές», αν θέλουν να είναι υπεύθυνοι.
«Ώριμα» άλλωστε προς αναθεώρηση κρίνονται από Νέα Δημοκρατία και ΠΑΣΟΚ αρκετά άρθρα που περιλαμβάνονται και στις δύο προτάσεις. Την ανάγκη αναθεώρησης διατάξεων του Συντάγματος έχει αναγνωρίσει και ο ΣΥΡΙΖΑ και άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης που δηλώνουν ότι είναι έτοιμα να παρουσιάσουν το δικό τους σχέδιο για το Σύνταγμα κατά τη συζήτηση στην επιτροπή. Ενδεικτικά και όπως διαφαίνεται από τις τοποθετήσεις των κομμάτων στη συζήτηση που έγινε στην ολομέλεια την 10η Ιουνίου:
Συνταγματική Αναθεώρηση: Τα άρθρα που συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο ενδιαφέρον
Άρθρο 5Α (δικαίωμα στην πληροφόρηση)
Η Νέα Δημοκρατία προτείνει να υπάρξει πρόβλεψη σύμφωνα με την οποία η τεχνητή νοημοσύνη οφείλει να υπηρετεί την ελευθερία του ατόμου και την ευημερία της κοινωνίας ώστε να μετριάζονται οι κίνδυνοι και να αξιοποιούνται τα πλεονεκτήματα που προσφέρει.
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει συνταγματική κατοχύρωση του προγράμματος «ΔΙΑΥΓΕΙΑ», που δέχεται ποικίλες επιθέσεις σε μια εποχή αδιαφάνειας σε σχέση με τη διάθεση των χρημάτων του δημοσίου
Άρθρο 16 (Παιδεία, Τέχνη, Επιστήμη)
Η Νέα Δημοκρατία προτείνει κρατική μέριμνα για την προστασία και την προαγωγή της ελληνικής γλώσσας. Προστασία της ελληνικής σημαίας ως συμβόλου του ελληνικού έθνους. Δυνατότητα παροχής ανώτατης εκπαίδευσης από νομικά πρόσωπα πανεπιστημιακής εκπαίδευσης που μπορεί να έχουν δημόσιο ή ιδιωτικό χαρακτήρα με πλήρη αυτοδιοίκηση, υπό την εποπτεία του Κράτους και υπό τον όρο διασφάλισης υψηλού επιπέδου των παρεχομένων σπουδών.
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει ρητή κατοχύρωση του μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα των μη κρατικών πανεπιστημίων και παράλληλη ενίσχυση του δημοσίου Πανεπιστημίου.
Άρθρο 17 (προστασία ιδιοκτησίας, απαλλοτρίωση)
Η Νέα Δημοκρατία προτείνει προστασία όχι μόνο της ιδιοκτησίας, αλλά της περιουσίας. Αποζημίωση για περιορισμό χρήσης χωρίς απαλλοτρίωση. Δυνατότητα μεταφοράς συντελεστή δόμησης (δυναμική πολεοδομία). Αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων κτηρίων για κοινωνικούς σκοπούς.
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει τη θέσπιση της υποχρέωσης του Κράτους να μεριμνά για την προστασία των παραμεθόριων και ευαίσθητων περιοχών της Χώρας. Να εισαχθεί η δυνατότητα ειδικών περιορισμών στην άμεση ή έμμεση κτήση και μεταβίβαση δικαιωμάτων στις περιοχές αυτές.
Άρθρο 21(Προστασία οικογένειας, γάμου, μητρότητας και παιδικής ηλικίας, δικαιώματα ατόμων με αναπηρίες)
Η Νέα Δημοκρατία προτείνει Κρατική μέριμνα για προσιτή στέγη. Λήψη υπόψη διαγενεακής δικαιοσύνης και αλληλεγγύης κατά τον σχεδιασμό των δημοσίων πολιτικών.
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει κατοχύρωση του Εθνικού Συστήματος Υγείας ως συνταγματικού θεσμού. Θέσπιση υποχρέωσης του Κράτους να μεριμνά για τη διασφάλιση της πρόσβασης των πολιτών σε επαρκή και προσιτή κατοικία, ιδίως μέσω της ανάπτυξης προγραμμάτων κοινωνικής κατοικίας.
Ο ΣΥΡΙΖΑ ζητάει Προστασία οικογένειας και μητρότητας, παιδικής ηλικίας, και την προστασία σε ανάπηρους και ευάλωτους. Υποχρέωση του κράτους για τη διασφάλιση αξιοπρεπούς επιπέδου διαβίωσης, Συνταγματική κατοχύρωση του ΕΣΥ, Υποχρέωση του κράτους για δημόσια πολιτική στέγης, και δικαίωμα στην εξασφάλιση στέγης.
Άρθρο 86 (Δίωξη κατά μελών της κυβέρνησης, Ειδικό Δικαστήριο)
Η Νέα Δημοκρατία προτείνει διενέργεια ανάκρισης, προανάκρισης ή προκαταρκτικής εξέτασης από Εισαγγελέα Εφετών και πρόταση άσκησης δίωξης από ανώτατο δικαστικό όργανο. Κατάργηση της διαβίβασης των οποιωνδήποτε στοιχείων «αμελλητί» στη Βουλή, καθώς και της αρμοδιότητας της Βουλής για τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης.
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει αποσύνδεση της Βουλής από τη διαδικασία δίωξης των υπουργών. Τη σχετική αρμοδιότητα αναλαμβάνει ειδικό συμβούλιο που αποτελείται από τρεις δικαστές της τακτικής δικαιοσύνης.
Ο ΣΥΡΙΖΑ δηλώνει ότι πρέπει να καταργηθεί το δικαίωμα της Πλειοψηφίας να ορίζει το πλαίσιο των ποινικών αδικημάτων.
Άρθρο 90 (ανώτατο δικαστικό συμβούλιο)
Η Νέα Δημοκρατία προτείνει προαγωγές στις θέσεις των ανωτάτων δικαστών από ειδική κοινοβουλευτική επιτροπή, χωρίς κυβερνητική παρέμβαση, από κατάλογο τριών δικαστών για κάθε θέση που προτείνονται από τις οικείες ολομέλειες.
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει για δικαιοσύνη χωρίς κηδεμονία, μεταφορά της αρμοδιότητας επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης σε ειδική μεικτή επιτροπή με 19 μέλη, αποτελούμενη από μέλη της εθνικής αντιπροσωπείας, δικαστές και μέλη της νομικής κοινότητας (δικηγόρους και καθηγητές νομικών σχολών ΑΕΙ)
Ο ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζει την ύπαρξη ενός ευρύτερου εκλεκτορικού Σώματος
Άρθρο 101 Α (Ανεξάρτητες Αρχές)
Η Νέα Δημοκρατία προτείνει επιλογή Προέδρων και Μελών ανεξαρτήτων αρχών από κοινοβουλευτική επιτροπή από κατάλογο τριών υποψηφίων που προτείνονται από Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων μετά από δημόσια πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος. Στο Συμβούλιο συμμετέχουν ex officio ο Διοικητής της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας, ο Πρόεδρος του Ανωτάτου Συμβουλίου Επιλογής Προσωπικού, ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας, ο Πρόεδρος του συλλογικού οργάνου των δημοσίων πανεπιστημίων της χώρας και ο επικεφαλής του συλλογικού οργάνου που εκπροσωπεί τους ΟΤΑ α’ ή β’ βαθμού.
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει αναμόρφωση της διαδικασίας επιλογής των μελών των ανεξάρτητων αρχών και ενίσχυση των εχεγγύων ανεξαρτησίας και αμεροληψίας τους.
Ο ΣΥΡΙΖΑ δηλώνει ότι πρέπει να υπάρχουν συνταγματικά κατοχυρωμένες ανεξάρτητες αρχές, να θωρακιστεί η ανεξαρτησία τους και να κατοχυρωθεί το δικαίωμα των Προέδρων των ανεξάρτητων αρχών να ενημερώνουν τη Βουλή.
Άρθρο 101 (Διοικητική Αποκέντρωση)
Η Νέα Δημοκρατία προτείνει κατάργηση τεκμηρίου αρμοδιότητας υπέρ αποκεντρωμένων διοικήσεων. Η εφαρμογή του αποκεντρωτικού συστήματος μπορεί να γίνει με ύπαρξη αποκεντρωμένης κρατικής δομής και/ή με ύπαρξη αποκεντρωμένων υπηρεσιών των υπουργείων και των λοιπών φορέων του δημοσίου τομέα. Κρατική μέριμνα για τη στήριξη του πρωτογενούς τομέα και την ανάπτυξη της ελληνικής περιφέρειας, ώστε να εξασφαλίζεται ίση πρόσβαση σε δημόσια αγαθά σε όλη την επικράτεια. Αρχές της χρηστής διοίκησης, της διαφάνειας, της λογοδοσίας και της αξιοκρατίας. Συνταγματική κατοχύρωση Εθνικής Αρχής Διαφάνειας.
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει συνταγματική κατοχύρωση της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας ως ανεξάρτητης συνταγματικής αρχής, η οποία θα επιφορτιστεί με τον έλεγχο των οικονομικών των κομμάτων, των εκλογικών δαπανών και των δηλώσεων περιουσιακής κατάστασης των βουλευτών.
Η ανθρωπογεωγραφία της Επιτροπής Αναθεώρησης
Το Προεδρείο
Μάκης Βορίδης (ΝΔ): πρόεδρος της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος, δικηγόρος με ειδίκευση σε θέματα Διεθνούς Εμπορικού Δικαίου και Φιλοσοφίας του Δικαίου και πολιτικός που χαρακτηρίζεται «ειδικών αποστολών» για κρίσιμες κοινοβουλευτικές «αντιμαχίες». Έχει προαναγγείλει ότι θα δοθεί επαρκής χρόνος για να συζητηθούν κατά ενότητες τα άρθρα που προτείνονται αναθεωρητέα και έχει δηλώσει ότι η δίμηνη προθεσμία, προκειμένου η επιτροπή να παραδώσει την έκθεση της, είναι χρόνος επαρκής. Ο ίδιος, ως βουλευτής της αξιωματικής αντιπολίτευσης, το 2018 είχε συμμετάσχει στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος, η οποία συγκροτήθηκε επί κυβέρνησης Τσίπρα. Τότε η Νέα Δημοκρατία είχε παραπονεθεί για τη δίμηνη προθεσμία που είχε δοθεί σε εκείνην την Επιτροπή, του 2018. Συνεπώς ο Μάκης Βορίδης θα μπορέσει να μπει στα «παπούτσια» της αντιπολίτευσης και θα εισηγηθεί σε πρώτη φάση τουλάχιστον, οι συνεδριάσεις της Επιτροπής Αναθεώρησης να είναι τρεις φορές την εβδομάδα, με 6ωρη διάρκεια. Με έναν τέτοιο προγραμματισμό η σημερινή Επιτροπή Αναθεώρησης μάλλον θα ξεπεράσει σε αριθμό τις συνεδριάσεις της επιτροπής του 2018. Στη συζήτηση που έγινε στην ολομέλεια την προηγούμενη εβδομάδα, δήλωσε ότι θα είναι βαθιά περιφρόνηση της κοινοβουλευτικής διαδικασίας, κόμματα της αντιπολίτευσης που έχουν δημόσια τοποθετηθεί για την ανάγκη αναθεώρησης διατάξεων του Συντάγματος, όπως οι διατάξεις του άρθρου 86 για την ευθύνη υπουργών, τελικά να μην ψηφίσουν «ναι» για να γίνουν αναθεωρητέες.
Ευαγγελία Λιακούλη (ΠΑΣΟΚ): Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος, δικηγόρος (Ποινικολόγος), η οποία έχει διατελέσει χρόνια και δημοσιογράφος και ήταν επίσης για χρόνια αιρετή στη δευτεροβάθμια αυτοδιοίκηση. Τομεάρχης Δικαιοσύνης και Θεσμών και Διαφάνειας του ΠΑΣΟΚ. Έχει βρεθεί στην πρώτη γραμμή, εκπροσωπώντας το ΠΑΣΟΚ, σε κρίσιμες επιτροπές που συγκροτήθηκαν για την διερεύνηση ποινικών ευθυνών πολιτικών προσώπων. Από το βήμα της Βουλής την περασμένη Τετάρτη, είχε δηλώσει ότι η κυβερνητική πλειοψηφία επικαλείται την ανάγκη συναινέσεων για συνταγματικές τομές, αν και είναι η ίδια που έχει «ξυλοκοπήσει άγρια μέχρι θανάτου το κράτος δικαίου».
Θεόφιλος Ξανθόπουλος (ΣΥΡΙΖΑ): Γραμματέας της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος, δικηγόρος. Αν και χιονοδρόμος σκιέρ που έχει κατεβεί δύσκολες πλαγιές και ορειβάτης που ξέρει από…κακοτράχαλα μονοπάτια, έχει καταγραφεί ως πολιτικός ήπιων τόνων. Στην τελευταία συζήτηση για το Σύνταγμα ωστόσο ξεκαθάρισε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ δεν θα δώσει συναίνεση γιατί δεν εμπιστεύεται την κυβέρνηση. Ο ΣΥΡΙΖΑ, είπε, στην επιτροπή για την Αναθεώρηση του Συντάγματος θα σταθεί κριτικά και επικριτικά απέναντι στην κυβέρνηση αλλά ταυτόχρονα θα αναδείξει και το δικό του σχέδιο για το Σύνταγμα, που για την Αριστερά είναι κείμενο συμπύκνωσης ταξικών και κοινωνικών αγώνων.
Τα μέλη της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος
Χαράλαμπος Αθανασίου (ΝΔ): πρώην Πρόεδρος της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων και πρώην υπουργός Δικαιοσύνης Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Έχει συμμετάσχει σε πολλές νομοπαρασκευαστικές επιτροπές και ήταν κύριος εισηγητής στην κατάρτιση πολλών νομοθετημάτων.
Γιώργος Βλάχος (ΝΔ): Γεωπόνος, πρώην υφυπουργός Ανάπτυξης. Είναι βουλευτής που υπερασπίζεται τις θέσεις του ακόμα και αν αυτές κινούνται σε άλλη κατεύθυνση από πολιτικές επιλογές σε επιμέρους τομείς του κυβερνητικού έργου.
Δημήτρης Καιρίδης (ΝΔ): Καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, πρώην υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου και σήμερα κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας. Στην τελευταία συζήτηση για την Αναθεώρηση του Συντάγματος, σχολίασε με δηκτικό ύφος το ενδεχόμενο κόμματα της αντιπολίτευσης, που δηλώνουν ότι πρέπει να αλλάξει το άρθρο για την ευθύνη υπουργών, να μην ψηφίσουν να αναθεωρηθεί: «Εδώ, δεν είμαστε για να παίξουμε τις κουμπάρες, ούτε είμαστε κλαμπ συζήτησης, να συζητάμε επειδή δεν έχουμε τίποτα καλύτερο να κάνουμε. Είμαστε πολιτίκοι, εκπροσωπούμε τον ελληνικό λαό, μάς παρακολουθεί, σεβόμαστε τον χρόνο και την αγωνία του».
Παναγής Καππάτος (ΝΔ): Δικηγόρος, Διαπιστευμένος Μεσολαβητής. Διετέλεσε πρόεδρος της ειδικής κοινοβουλευτικής επιτροπής προκαταρκτικής εξέτασης για τον Χρήστο Τριαντόπουλο. Μετείχε στην εξεταστική επιτροπή για τον ΟΠΕΚΕΠΕ.
Θεόδωρος Καράογλου (ΝΔ): Οικονομολόγος-εφοριακός. Έχει διατελέσει υπουργός Μακεδονίας – Θράκης. Γνωρίζει καλά τα θέματα της αυτοδιοίκησης «έχοντας περάσει από όλες σχεδόν τις βαθμίδες του χώρου» αλλά και του απόδημου ελληνισμού έχοντας, πολλές φορές θητεύσει στην επιτροπή απόδημου ελληνισμού.
Ιωάννης Κεφαλογιάννης (ΝΔ): έχει σπουδάσει νομικά στο ΕΚΠΑ και έχει μεταπτυχιακό στην Πολιτική και τις Διεθνείς Σχέσεις, στο Πανεπιστήμιο Columbia, έχοντας μάλιστα λάβει την τιμητική υποτροφία του ιδρύματος John Nichoplas, η οποία απονέμεται στον Έλληνα με τις καλύτερες επιδόσεις στο Πανεπιστήμιο Columbia. Έχει διατελέσει υπουργός Κλιματικής Κρίσης, υφυπουργός Εθνικής Άμυνας, υφυπουργός Υποδομών και Μεταφορών.
Λευτέρης Κτιστάκης (ΝΔ): δικηγόρος με μεταπτυχιακά στην Αγγλία στον τομέα του δικαίου επιχειρήσεων και όπως ο ίδιος έχει δηλώσει, από την ημέρα που έγινε μέλος του δικηγορικού συλλόγου της Θήβας, άσκησε αδιάλειπτα τη δικηγορία μέχρι και στα ανώτατα δικαστήρια της χώρας (Άρειο Πάγο και Συμβούλιο της Επικρατείας), καθώς επίσης και στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου στο Στρασβούργο.
Ευστάθιος Κωνσταντινίδης (ΝΔ): Δικηγόρος με διδακτορικό Νομικής του Τομέα Ποινικών και Εγκληματολογικών Επιστημών του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης. Η διδακτορική διατριβή του είχε τον τίτλο «Η συνάφεια στην ποινική δίκη». Ήταν μέλος της ειδικής επιτροπής προκαταρκτικής εξέτασης για τον Δημήτρη Παπαγγελόπουλο.
Γιώργος Κωτσός (ΝΔ): Καθηγητής φυσικής αγωγής, πτυχιούχος ΤΕΦΑΑ (1986), του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με ειδικότητες Αθλητική Δημοσιογραφία και Ποδόσφαιρο. Κατέχει μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών «Χωρικές Δυναμικές και Χωροταξία της Υπαίθρου», από το Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας της Πολυτεχνικής Σχολής του Παν/μίου Θεσσαλίας. Στο βιογραφικό του δηλώνει ότι εργάστηκε για μία δεκαετία ως δημοσιογράφος στον έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο. Έχει διατελέσει δήμαρχος Αργιθέας και δήμαρχος Μουζακίου.
Ζέττα Μακρή (ΝΔ): δικηγόρος με μεταπτυχιακές σπουδές στο ευρωπαϊκό και κοινοτικό δίκαιο στο Πανεπιστήμιο Cambridge. Έχει διατελέσει υφυπουργός Υγείας και υφυπουργός Παιδείας. Ήταν Γενική Γραμματέας Ισότητας των Φύλων από τον Αύγουστο του 2012 έως τον Μάρτιο του 2013. Επίσης έχει διατελέσει Γενική Γραμματέας του ΔΣ του Ιδρύματος Δημοκρατίας «Κωνσταντίνος Καραμανλής».
Άννα Μάνη Παπαδημητρίου (ΝΔ): δικηγόρος. Έχει διατελέσει υφυπουργός Ανάπτυξης. Μετείχε στην εξεταστική επιτροπή για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, στην προανακριτική επιτροπή κατά του πρώην υπουργού Ψηφιακής Πολιτικής, Νίκου Παππά (ΣΥΡΙΖΑ) σχετικά με τις καταγγελίες Καλογρίτσα την περίοδο των τηλεοπτικών αδειών, στην προανακριτική επιτροπή για τον Δημήτρη Παπαγγελόπουλο.
Νότης Μηταράκης (ΝΔ): Οικονομικός αναλυτής που ξεκίνησε την καριέρα του στο Λονδίνο το 1998 ως στέλεχος επενδύσεων με εξειδίκευση στις βιομηχανικές επενδύσεις στην Ανατολική Ευρώπη. Tο 2003 συνέχισε την καριέρα του στη Fidelity International ως Οικονομικός Αναλυτής και μετέπειτα ως Διευθυντής Επενδυτικής Έρευνας. Βραβεύτηκε το 2005 ως ο καλύτερος αναλυτής στον τομέα του Λιανικού Εμπορίου στην Ευρώπη (Thomson Extel Survey). Έχει διατελέσει υπουργός Προστασίας του Πολίτη, υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, υφυπουργός Εργασίας & Κοινωνικών Υποθέσεων, αρμόδιος για θέματα Κοινωνικής Ασφάλισης.
Ντόρα Μπακογιάννη (ΝΔ): Πολιτικός επιστήμων. Σπούδασε Πολιτικές Επιστήμες και Επικοινωνία στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου. Συνέχισε τις ακαδημαϊκές της σπουδές στη Νομική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών, από την οποία αποφοίτησε από το τμήμα Δημοσίου Δικαίου. Έχει διατελέσει υφυπουργός στον πρωθυπουργό, υπουργός Πολιτισμού, υπουργός Εξωτερικών. Έχει διατελέσει πρόεδρος της επιτροπής Πολιτικών Υποθέσεων του Συμβουλίου της Ευρώπης. Έγινε η πρώτη γυναίκα δήμαρχος Αθηναίων την περίοδο 2003-2006.
Ανδρέας Νικολακόπουλος (ΝΔ): δικηγόρος με μεταπτυχιακές σπουδές στο Διεθνές Εμπορικό Δίκαιο στο Πανεπιστήμιο Essex στη Μεγάλη Βρετανία. Ήταν μέλος στην εξεταστική επιτροπή για τα Τέμπη, στην προανακριτική επιτροπή για τον Δημήτρη Παπαγγελόπουλο, στην προανακριτική για τον Νίκο Παππά και στην εξεταστική για τυχόν χειραγώγηση της κοινής γνώμης. Έχει διατελέσει υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη.
Γιάννης Οικονόμου (ΝΔ): Γεωπόνος με μεταπτυχιακές σπουδές στη Παγκόσμια Πολιτική Οικονομία, στο τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Διεθνών Σχέσεων του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Διετέλεσε υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, αρμόδιος για θέματα Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ και Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, αναπληρωτής υπουργός με αρμοδιότητα τον Αθλητισμό. Είναι πρόεδρος της διακομματικής επιτροπής για την ανασυγκρότηση του Πρωτογενούς Τομέα. Έχει διατελέσει Γραμματέας Πολιτικού Σχεδιασμού και Επικοινωνίας της Νέας Δημοκρατίας, Πρόεδρος της ΟΝΝΕΔ και Γραμματέας της ΔΑΠ-ΝΔΦΚ.
Νίκος Παναγιωτόπουλος (ΝΔ): Αποφοίτησε από το Κολλέγιο Αθηνών και σπούδασε στην Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Συνέχισε τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια με μεταπτυχιακές σπουδές στα Οικονομικά και τις Διεθνείς Σχέσεις. Παρακολούθησε μαθήματα Πολιτικής Οικονομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Πανεπιστήμιο Κομπιέν της Γαλλίας, ενώ η Διπλωματική του Εργασία αφορούσε στην Κοινή Αγροτική Πολιτική της ΕΕ. Έχει διατελέσει υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, υπουργός Εθνικής Άμυνας and υφυπουργός Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλειας και Πρόνοιας. Υπήρξε μέλος των Εξεταστικών Επιτροπών για τη διερεύνηση των υποθέσεων των ομολόγων (2010) και των υποβρυχίων (2011), της υπόθεσης NOVARTIS (2018), των σκανδάλων στον τομέα της υγείας, καθώς και μέλος της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος (2018). Έχει αναδειχθεί πρωταθλητής κολύμβησης Βορείου Ελλάδος σε ηλικία 13 ετών.
Ζωή Ράπτη (ΝΔ): πτυχιούχος της Νομικής του ΕΚΠΑ με μεταπτυχιακές σπουδές στο Διεθνές Εμπορικό Δίκαιο με διάκριση Master of Laws (LLM with honours) in International Commercial Law στο University of Kent at Canterbury της Μεγάλης Βρετανίας. Είναι δικηγόρος στο Συμβούλιο της Επικρατείας με ειδίκευση σε θέματα δικαίου του περιβάλλοντος και της χωροταξίας. Έχει διατελέσει υφυπουργός Ανάπτυξης και υφυπουργός Υγείας. Έχει διατελέσει Γραμματέας Σχέσεων Κοινωνίας – κόμματος της Νέας Δημοκρατίας.
Θοδωρής Ρουσόπουλος (ΝΔ): καθηγητής επικοινωνίας στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου. Διδάκτορας ιστορίας του τμήματος ανθρωπιστικών και κοινωνικών σπουδών του Πανεπιστημίου του Εδιμβούργου σε θέματα εθνικής ταυτότητας των Ελλήνων της Βενετίας τον 17ο αιώνα, πτυχιούχος του τμήματος Σπουδών στον Ελληνικό Πολιτισμό, της Σχολής Ανθρωπιστικών Σπουδών του Ελληνικού Ανοιχτού Πανεπιστημίου και απόφοιτος από το “Εργαστήρι Επαγγελματικής Δημοσιογραφίας”. Από το 1981 μέχρι το 2000 εργάστηκε ως δημοσιογράφος. Έχει διατελέσει εκπρόσωπος Τύπου της Νέας Δημοκρατίας και υπουργός Επικρατείας για θέματα ΜΜΕ. Τον Ιανουάριο του 2024 εξελέγη πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Θεόδωρος Σκυλακάκης (ΝΔ): Οικονομολόγος. Σπούδασε Οικονομικά (Οικονομικό ΕΚΠΑ), και διοίκηση επιχειρήσεων (ΜΒΑ) στην Αγγλία (City University, London) και έλαβε μεταπτυχιακό δίπλωμα από την Βρετανική Εταιρεία Ερευνών Αγοράς (British Market Research Society) στην Έρευνα Αγοράς. Έχει λάβει διδακτορικό από το Τμήμα Ιστοίας και Φιλοσοφίας της Επιστήμης του Πανεπιστημίου Αθηνών, με θέμα: «Κοινωνική ανοχή στη διαφθορά». Έχει διατελέσει υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, αναπληρωτής υπουργός Εσωτερικών αρμόδιος για τα δημοσιονομικά, υφυπουργός Δημοσιονομικής Πολιτικής. Από το 1990 έως το 1993 διετέλεσε Σύμβουλος του Πρωθυπουργού Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και Προϊστάμενος του Γραφείου Σχεδιασμού και Επικοινωνίας του Πρωθυπουργού. Έχει εργαστεί στο χώρο της διαφήμισης και της επικοινωνίας από το 1985 και έχει ιδρύσει τέσσερις εταιρείες στους κλάδους της επικοινωνίας (1994- 1999), της διαχείρισης κρίσεων (2000-2006) and της αγροτικής παραγωγής & μεταποίησης (2014-2019).
Ευριπίδης Στυλιανίδης (ΝΔ): πανεπιστημιακός, αναπληρωτής καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου. Έχει διδάξει δημόσιο δίκαιο στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα του Πανεπιστημίου Αθηνών. Έχει διατελέσει υφυπουργός Εξωτερικών, υπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, υπουργός Μεταφορών και Επικοινωνιών, υπουργός Εσωτερικών και επικεφαλής της ελληνικής αντιπροσωπείας στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση του ΝΑΤΟ. Εργάστηκε στην προετοιμασία της πρότασης της Νέας Δημοκρατίας και θα σηκώσει το τιμητικό «βάρος» του βασικού εισηγητή του κόμματος του στην Επιτροπή Αναθεώρησης. Πολιτικός ήπιων τόνων, δεν παραλείπει να απλώσει «γέφυρες» προς τα κόμματα της αντιπολίτευσης, διαμηνύοντας ότι η Νέα Δημοκρατία είναι έτοιμη να αποδεχθεί προτάσεις τους, για διατάξεις που θα κριθεί ότι έχουν ωριμάσει οι συνθήκες για την αναθεώρησή τους, με δεδομένο ότι κανένα κόμμα δεν διαθέτει τον προβλεπόμενο, από το Σύνταγμα και τον Κανονισμό της Βουλής, αριθμό υπογραφών για να υποβάλει τη δική του πρόταση, παρά μόνον στην περίπτωση που κάποια κόμματα επεδίωκαν να καταθέσουν κοινή πρόταση, το οποίο δεν συνέβη ως τώρα. Αντιλαμβάνεται την Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος ως μια «δυναμική διαδικασία» που μέσα από συγκλίσεις και γόνιμο διάλογο, μπορεί να αναμορφώσει τον Καταστατικό Χάρτη «για τις επόμενες γενιές και όχι για τις επόμενες εκλογές». Όλους τους προηγούμενους μήνες, σε forum και συζητήσεις που ξεκίνησαν το 2025, με αφορμή τη συμπλήρωση 50 χρόνων, από το Σύνταγμα του 1975, ο Ευριπίδης Στυλιανίδης συμμετείχε μη διστάζοντας να αναφερθεί στις βασικές κατευθύνσεις της πρότασης της Νέας Δημοκρατίας, πολύ πριν αυτή κατατεθεί στη Βουλή. Θα μπορούσε, με άλλα λόγια, να πει κανείς ότι δεν συμπεριφέρθηκε ως πολιτικός των αιφνιδιασμών, που κράτησε «κλειστά τα χαρτιά» της πρότασης Αναθεώρησης. Αντιθέτως, άνοιξε χαρτιά και έτεινε ευήκοα ώτα, όχι μόνο στο εσωτερικό της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας της Δημοκρατίας (σ.σ. έχει δηλώσει ότι συνέβαλαν τουλάχιστον 60 βουλευτές της ΝΔ με προτάσεις) αλλά και στην επιστημονική κοινότητα και στους φορείς που ενθάρρυνε να συμβάλουν με τις προτάσεις τους, στο στάδιο της προετοιμασίας της πρότασης της Νέας Δημοκρατίας.
Άγγελος Συρίγος (ΝΔ): Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο. Έχει εργασθεί στο Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ και συμμετάσχει σε προγράμματα για το Συμβούλιο της Ευρώπης. Βραβεύτηκε το 1992 από την Ακαδημία Αθηνών για έργο του σχετικά με την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και έχει τιμηθεί κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής του θητείας με έπαινο από το Δ’ Σώμα Στρατού για υπηρεσίες του προς τη μειονότητα της Θράκης και με Εύφημο Μνεία από το ΓΕΣ για τη συνεισφορά του στη δημιουργία πομακικού-ελληνικού λεξικού. Διετέλεσε υφυπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων για θέματα ανώτατης εκπαίδευσης. Έχει υπηρετήσει σε θέσεις ευθύνης για ζητήματα εξωτερικής πολιτικής, μειονοτήτων, διαφάνειας και τηλεπικοινωνιών. Στη συζήτηση που έγινε την προηγούμενη εβδομάδα στην ολομέλεια προσήλθε με βασικό σκεπτικό ότι στη σημερινή εποχή σημασία έχει για το Σύνταγμα να έχει τη δυνατότητα να προσαρμόζεται στις εξελίξεις, να αξιοποιεί στο έπακρο τους θεσμούς που δημιουργεί και εν τέλει να προσφέρει προοπτικές ανάπτυξης για τους πολίτες. Με αυτή την κεντρική ιδέα θύμισε στην εθνική αντιπροσωπεία την φράση του Κωνσταντίνου Τσάτσου, κατά την ψήφιση του Συντάγματος στις 7 Ιουνίου 1975 «Η αληθινή δημοκρατία είναι η μαχόμενη δημοκρατία. Το Σύνταγμα δεν είναι κάτι που το θεσπίζεις και μετά το αφήνεις αμέριμνος, πιστεύοντας ότι θα λειτουργήσει αυτόματα. Πρέπει να το προσέχεις διαρκώς».
Μάξιμος Χαρακόπουλος (ΝΔ): δημοσιογράφος και συγγραφέας, διδάκτωρ κοινωνιολογίας, πτυχιούχος κοινωνιολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου. Έχει κάνει μεταπτυχιακές σπουδές στο Ινστιτούτο Πολιτικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κωνσταντινούπολης Έχει διατελέσει Γραμματέας Πολιτικού Σχεδιασμού και Διευθυντής του Γραφείου Τύπου της Νέας Δημοκρατίας. Επίσης διετέλεσε αναπληρωτής υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης. Είναι Γραμματέας της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Δημοκρατίας. Η θέση του Γραμματέα μιας Κοινοβουλευτικής Ομάδας έχει βασικό αντικείμενο όχι μόνο την καλύτερη οργάνωση των βουλευτών για την εκπλήρωση του ρόλου τους αλλά και την απορρόφηση «κραδασμών» στο εσωτερικό της, ιδίως για ένα κόμμα που βρίσκεται για έβδομο στην εξουσία, και μπαίνει στην τελική ευθεία για την επόμενη εκλογική αναμέτρηση.
Νάντια Γιαννακοπούλου (ΠΑΣΟΚ): δικηγόρος, με εξειδίκευση στο τραπεζικό και χρηματοοικονομικό δίκαιο και στις διεθνείς συμβάσεις. Έχει κάνει δύο μεταπτυχιακά, στην Ευρωπαϊκή Πολιτική στο Τμήμα Κυβερνητικής Πολιτικής (London School of Economics and Political Science) και στο Εμπορικό και Τραπεζικό Δίκαιο (University of Bristol). Το 2024 ήταν υποψήφια για την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ. Έχει οριστεί πολλές φορές εισηγήτρια του ΠΑΣΟΚ σε νομοθετήματα του τομέα δικαιοσύνης και δικαιωμάτων, είναι προσηλωμένη στα ζητήματα της καθημερινότητας του πολίτη, έμφυλης βίας, ανθρωπίνων δικαιμάτων. Η ίδια έχει δηλώσει ότι τρέχει καθημερινά πέντε χιλιόμετρα. Έχει επίσης δηλώσει αφοσιωμένη διώκτρια του «μανσπλέινινγκ». Πρόκειται για έναν αγγλικό νεολογισμό που προέρχεται από τον συνδυασμό των λέξεων man (άνδρας) και explaining (εξηγώντας). Η σύνθετη λέξη αποδίδει την κατάσταση εκείνη στην οποία ένας άνδρας εξηγεί σε μια γυναίκα ένα ζήτημα με τρόπο υποτιμητικό (υπονοώντας ότι δεν μπορεί να κατανοήσει ορισμένα πράγματα μόνη της). Υπάρχει mansplaining στην πολιτική; «Υπάρχει μόνο μανσπλέινινγκ. Τον πρώτο καιρό που μπαίνεις στην πολιτική είσαι παντελώς αόρατη. Είτε μιλάς είτε όχι στις συσκέψεις, οι άνδρες δεν σου δίνουν καμία σημασία και χασκογελάνε μεταξύ τους. Όταν από αόρατη γίνεις ορατή, τότε σε αποκαλούν “υστερική” αν δεν σε συμπαθούν ή “εκρηκτική” αν σε συμπαθούν. Μια γυναίκα που έχει το θάρρος της γνώμης της αποκλείεται να είναι κανονικός άνθρωπος. Θα είναι είτε υστερική είτε εκρηκτική» (σ.σ. από την εφημερίδα «Καθημερινή») .
Παναγιώτης Δουδωνής (ΠΑΣΟΚ): σπούδασε Νομική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και ολοκλήρωσε το διδακτορικό του στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, όπου και πραγματοποίησε επίσης μεταπτυχιακές σπουδές (MJur, MPhil). Είναι δικηγόρος από το 2015, με εξειδίκευση στο Δημόσιο Δίκαιο, ενώ από το 2018 είναι λέκτορας Συνταγματικού και Ευρωπαϊκού Δικαίου στο Κολλέγιο Oriel του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Διδάσκει Συνταγματικό, Κοινοβουλευτικό Δίκαιο και Δίκαιο Πολιτικών Κομμάτων στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου. Τον Νοέμβριο του 2022, κατόπιν πρότασης του Προέδρου του ΠΑΣΟΚ Νίκου Ανδρουλάκη, ανέλαβε τη θέση του Γραμματέα Πολιτικού Σχεδιασμού του κόμματος για τις εκλογές του Μαΐου του 2023. Λίγους μήνες αργότερα, τον Απρίλιο του 2023, τοποθετήθηκε επικεφαλής του ψηφοδελτίου Επικρατείας, οπότε και εξελέγη βουλευτής Επικρατείας τόσο στις εκλογές του Μαΐου όσο και σ’ αυτές του Ιουνίου του 2023. Αναμένεται να είναι ο βασικός εισηγητής του ΠΑΣΟΚ στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος και να κινηθεί στο τρίτπυχο ουσιαστικότερα δικαιώματα-προστασία δημοκρατικών θεσμών-αυθεντικά δημοκρατική και «υπερπλειοψηφική» αναθεώρηση του Συντάγματος. Το τελευταίο δίνει και το στίγμα των προθέσεων του ΠΑΣΟΚ σε αυτή τη φάση και το εξήγησε ο Παναγιώτης Δουδωνής όταν μίλησε στην ολομέλεια στις 10 Ιουνίου: «θέλουμε μια αναθεώρηση που εν τοις πράγμασι θα εκφράζει τη μεγάλη πλειοψηφία του ελληνικού λαού μέσω της βούλησης των αντιπροσώπων του, που τον εκφράζουν στο πλαίσιο της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας, μια αναθεώρηση που η υπερπλειοψηφία θα παρέχεται επί του περιεχομένου και γι’ αυτό καλούμε να επιτευχθούν οι μέγιστες δυνατές πλειοψηφίες στην επόμενη, την Αναθεωρητική Βουλή με γνώση από τον ελληνικό λαό του περιεχομένου κάθε πρότασης και συνδιαμόρφωση του περιεχομένου αυτού από τις πολιτικές δυνάμεις».
Δημήτρης Μάντζος (ΠΑΣΟΚ): δικηγόρος-διαπιστευμένος διαμεσολαβητής. Έχει Μεταπτυχιακό Δίπλωμα Ειδίκευσης στο Εμπορικό Δίκαιο και εκπονεί διδακτορική διατριβή στο ΕΚΠΑ στην Πολιτική Δικονομία. Διετέλεσε Εκπρόσωπος Τύπου ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, από τον Ιανουάριο 2022 έως τον Ιούλιο 2023. Μέλος του Εκτελεστικού Πολιτικού Συμβουλίου και της Κεντρικής Πολιτικής Επιτροπής του Κινήματος. Διετέλεσε Διευθυντής της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του Κινήματος Αλλαγής, από τον Ιούλιο 2019 έως τον Ιανουάριο του 2022. Από το 2015 έως το 2019 υπηρέτησε στη Βουλή των Ελλήνων, με κύριο αντικείμενο τα ζητήματα Δικαιοσύνης και Θεσμών. Την περίοδο 2011-2014 απασχολήθηκε ως σύμβουλος στο Υπουργείο Δικαιοσύνης, με εξειδίκευση στη διαμεσολάβηση, τη συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς και τη δικαστική συνδρομή. Την περίοδο πριν τη συνταγματική αναθεώρηση του 2019 συμμετείχε ως μέλος στην Επιτροπή Θέσεων της Δημοκρατικής Συμπαράταξης για τη Συνταγματική και Θεσμική Μεταρρύθμιση.
Γιώργος Νικητιάδης (ΠΑΣΟΚ): δικηγόρος με LLM (Master’s) από το Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης στις Διεθνείς Σχέσεις στην Εγκληματολογία και τη Σωφρονιστική. Έχει διατελέσει υφυπουργός Τουρισμού και Γενικός Γραμματέας Δημόσιας Διοίκησης του υπουργείου Εσωτερικών. Κατά τη θητεία του συνέβαλε στην εξάπλωση του θεσµού των ΚΕΠ πανελλαδικά από 30 σε 700 και στη διεύρυνση των παρεχόμενων υπηρεσιών τους σε περισσότερες από 600 (πιστοποιητικά, βεβαιώσεις, άδειες και έγγραφα). Ήταν ο υπεύθυνος του ΥΠΕΣΔΔΑ για το συντονισμό της Ελληνικής Προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης το πρώτο εξάμηνο του 2003 και ο κεντρικός συντονιστής τριών Συνόδων Υπουργών της Ε.Ε που έγιναν στη Ρόδο και στην Κω. Ως επικεφαλής του Προγράµµατος ΠΟΛΙΤΕΙΑ κατόρθωσε να ενταχθούν σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα 347 αναπτυξιακά έργα πνοής (αριθµός ρεκόρ) στα 19 Υπουργεία και στις 13 Περιφέρειες της χώρας. Εκτός από τα ζητήματα δημόσιας διοίκησης, αυτοδιοίκησης και νησιωτικότητας, γνωρίζει πολύ καλά και τα ζητήματα της διασποράς καθώς ο ίδιος είναι παιδί μεταναστών που γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη.
Γιώργος Γαβρήλος (ΣΥΡΙΖΑ): Σπούδασε Νομικά και Πολιτικές Επιστήμες. Έχει Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Πολιτική και στο Κοινωνικό Δίκαιο. Είναι υποψήφιος Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών στο Δημόσιο Δίκαιο. Το 1995 ήταν ειδικός Σύμβουλος σε θέματα Δημόσιας Διοίκησης, στο Υπουργείο Προεδρίας και το 1998-2000 διετέλεσε Ειδικός Σύμβουλος στο Υπουργείο Παιδείας επί υπουργίας Γεράσιμου Αρσένη. Έχει εξειδίκευση στα Εργατικά. Είναι τομεάρχης Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης του ΣΥΡΙΖΑ. Τις παρεμβάσεις τους απασχολούν τα προβλήματα καθημερινότητας των πολιτών, τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά, η στεγαστική κρίση, οι ανισότητες.
Γιώργος Παπαηλιού (ΣΥΡΙΖΑ): Σπούδασε Νομική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και ολοκλήρωσε το διδακτορικό του στη νομική σχολή του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης. Έχει σηκώσει το βάρος της εκπροσώπησης του ΣΥΡΙΖΑ στη συζήτηση νομοθετημάτων που έχουν σχέση με το κράτος δικαίου, τα δικαιώματα, το μεταναστευτικό, τις ανισότητες, έχοντας και την ευθύνη του τομέα Δικαιοσύνης του ΣΥΡΙΖΑ. Έχει ασκήσει σκληρή κριτική στην κυβέρνηση για «υπονόμευση των θεσμών», χωρίς όμως να κάνει ποτέ χρήση «εμπρηστικών» χαρακτηρισμών. Θεωρείται άνθρωπος ήπιων τόνων που όμως δίνει πάντα, στις ομιλίες του, καθαρό στίγμα των θέσεων του ΣΥΡΙΖΑ.
Γιώργος Ψυχογιός (ΣΥΡΙΖΑ): δικηγόρος, σπούδασε στη Νομική Σχολή του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης, με Μεταπτυχιακές Σπουδές Πανεπιστήμιο City του Λονδίνου με ειδίκευση στο Διεθνές Δίκαιο και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα. Διετέλεσε επικεφαλής της Επιτροπής Παρακολούθησης και Ελέγχου Κυβερνητικού Έργου (ΕΠΕΚΕ) Μεταναστευτικού – Προσφυγικού της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ. Συμμετείχε στην αντίστοιχη Επιτροπή Πολιτισμού και Αθλητισμού, Είναι μέλος της Ελληνικής Ένωσης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου με ενεργή συμμετοχή στις συλλογικότητες για τα δικαιώματα προσφύγων και μεταναστών και τις δομές αλληλεγγύης με έμφαση στην υπεράπιση υπερχρεωμένων νοικοκυριών, ευάλωτων ομάδων που υφίστανται διακοπές ρεύματος, παραγωγών «χωρίς μεσάζοντες», κλπ. Τον Ιούλιο του 2019 ορίστηκε Τομεάρχης του ΣΥΡΙΖΑ για τη Μεταναστευτική Πολιτική. Μέλος της ελληνικής αντιπροσωπείας στο Συμβούλιο της Ευρώπης έχοντας στο ενεργητικό του πληθώρα παρεμβάσεων για το προσφυγικό – μεταναστευτικό, τα ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα, καθώς και τον αθλητισμό, τον πολιτισμό, το περιβάλλον.
Ιωάννης Γκιόκας (ΚΚΕ): δικηγόρος, απόφοιτος της Νομικής Σχολής Κομοτηνής (Τμήμα Νομικού), Μεταπτυχιακές Σπουδές στο Ποινικό Δίκαιο και τη Θεωρία του Δικαίου. Πάγια θέση του ΚΚΕ, που την έχει διατυπώσει κατ΄επανάληψη και ο βουλευτής Γιάννης Γκιόκας, είναι ότι «κάθε διακήρυξη στο Σύνταγμα τελικά υποχωρεί μπροστά στα ιερά και τα όσια της καπιταλιστικής κοινωνίας». Ωστόσο, έχοντας μεγάλη εμπειρία από προηγούμενες Αναθεωρήσεις του Συντάγματος αλλά και έχοντας διατελέσει και υπεύθυνος του Γραφείου Τύπου της ΚΕ του ΚΚΕ, έχει δώσει «μάχες» όχι μόνο εκτός Βουλής, για την ενημέρωση της εργατικής τάξης και της νεολαίας, για όσα εκκολάπτονται σε κάθε Αναθεώρηση, αλλά και εντός Βουλής για να βγουν στο φως όσα βρίσκονται πίσω από μια νέα νομοτεχνική διατύπωση κάθε συνταγματικής διάταξης, λέξη προς λέξη.
Γιάννης Δελής (ΚΚΕ): Απόφοιτος του Ιστορικού-Αρχαιολογικού Τμήματος της Φιλοσοφικής Σχολής του ΑΠΘ. Έχει διδάξει στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Διετέλεσε στέλεχος του ταξικού συνδικαλιστικού κινήματος, εκλεγμένος στη Διδασκαλική Ομοσπονδία Ελλάδος και την ΑΔΕΔΥ. Εκλεγμένος, επίσης, δημοτικός σύμβουλος από το 2013 έως το 2019 με το ψηφοδέλτιο της Λαϊκής Συσπείρωσης στο Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Θεσσαλονίκης. Στην Επιτροπή Αναθεώρησης θα δώσει τη μεγάλη μάχη απέναντι στην πρόταση της κυβέρνησης για την αναθεώρησης του άρθρου 16 του Συντάγματος για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, απέναντι στην πρόταση για την κατάργηση της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων αλλά και για την ενότητα που θα αναφέρεται στα δικαιώματα.
Μαρία Κομνηνάκα (ΚΚΕ): Νομικός με μεταπτυχιακές σπουδές στο ποινικό δίκαιο. Από τότε που εξελέγη βουλευτής, το 2019, έχει συμμετάσχει σε πολλές επιτροπές, ποινικού ενδιαφέροντος, είτε εξεταστικές είτε επιτροπές προκαταρκτικής εξέτασης σε βάρος υπουργών, έχοντας πλέον αποκομίσει σημαντική εμπειρία στα ζητήματα του κράτους δικαίου, των θεσμών, της δικαιοσύνης. Είναι και τα ζητήματα αυτά που αναμένονται να προκαλέσουν και τις μεγαλύτερες αντιπαραθέσεις επιχειρημάτων στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος, με αιχμή το άρθρο 89 για την ευθύνη υπουργών, την ανάδειξη της ηγεσίας της δικαιοσύνης και την ανεξαρτησία των ανεξάρτητων αρχών.
Στέλιος Φωτόπουλος (Ελληνική Λύση): Οικονομολόγος-φοροτεχνικός, με MSc στην Λογιστική και Ελεγκτική, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Από το 2023 που εξελέγη βουλευτής έχει εκπροσωπήσει την Ελληνική Λύση, ως εισηγητής, σε πολλά νομοσχέδια των λεγόμενων «παραγωγικών» υπουργείων. Έχοντας αποκομίσει μεγάλη εμπειρία, ως φοροτεχνικός, στη λειτουργία της αγοράς και τα προβλήματα που άφησε πίσω της η περίοδος των μνημονίων, αναμένεται να σηκώσει το κύριο βάρος στα ζητήματα για τη στεγαστική κρίση, τη δημοσιονομική πειθαρχία, την προστασία της οικογένειας. Η μέχρι σήμερα κοινοβουλευτική του παρουσία τον κατατάσσει στους βουλευτές που δεν αφήνουν λέξη από κάθε κυβερνητική διάταξη που να μην την ψάξουν.
Κωνσταντίνος Χήτας (Ελληνική Λύση): Δημοσιογράφος, Ραδιοφωνικός Παραγωγός, Παρουσιαστής ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών εκπομπών αθλητικού και πολιτικού περιεχομένου, Καθηγητής Δημοσιογραφίας. Δεν τον έχει ορίσει τυχαία ο Κυριάκος Βελόπουλος κοινοβουλευτικό εκπρόσωπο της Ελληνικής Λύσης γιατί έχει επιδείξει γρήγορα αντανακλαστικά στις αντιπαραθέσεις, εντός της ολομέλειας, για ζητήματα που απασχολούν τον βασικό πυρήνα των θέσεων της Ελληνικής Λύσης για τη λειτουργία των θεσμών, του κράτους δικαίου, δικαιοσύνης.
Γιώργος Ρούντας («ΝΙΚΗ»): σπούδασε Νομικά στη Νομική Σχολή Αθηνών του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Υπηρέτησε την στρατιωτική του θητεία ως έφεδρος υπαξιωματικός Ειδικών Δυνάμεων το 2006-2007. Ολοκληρώνει μεταπτυχιακές σπουδές στο αντικείμενο “Διακυβέρνηση και Δημόσιες Πολιτικές”, στο τμήμα “Πολιτικής Επιστήμης και Διεθνών Σχέσεων” του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Εργάζεται ως δικηγόρος και ασχολείται με ζητήματα Κτηματολογίου. Διαθέτει πιστοποιητικό επιμορφώσεως του ΚΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. του Εθνικού και Καποδιστριακου Πανεπιστημίου Αθηνών στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα “Δημόσια Διοίκηση”. Είναι ιδρυτικό μέλος της “Ενώσεως Ελλήνων Νομικών e-Θέμις”, ενώ έχει διατελέσει μέλος του Διοικητικου Συμβουλίου της Ενώσεως Ασκουμένων και Νέων Δικηγόρων Αθηνών (ΕΑΝΔΑ) μεταξύ 2010-2012. Η «Νίκη» εκπροσωπείται μόνο με έναν βουλευτή στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος και άρα μόνος αυτός θα σηκώσει το βάρος της εκπροσώπησης σε όλες τις ενότητες της συζήτησης. Καθώς ενώ ο ίδιος είναι κάτω των 40 ετών και είναι ήδη πολύτεκνος, γνωρίζει καλά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει σήμερα η ελληνική οικογένεια, την προστασία της οποίας θα υπερασπιστεί με πάθος.
Ζωή Κωνσταντοπούλου (Πλεύση Ελευθερίας): Ποινικολόγος με δύο μεταπτυχιακά, ένα από τη Νομική της Σορβόννης με αντικείμενο το Ευρωπαϊκό Ποινικό Δίκαιο και την Αντεγκληματική Πολιτική στην Ευρώπη, και ένα ακόμα από το Columbia με ειδίκευση στα Ανθρώπινα Δικαιώματα και το Ποινικό Δίκαιο, εθνικό και διεθνές. Aσκεί μάχιμη δικηγορία στον τομέα του ποινικού δικαίου και του Διεθνούς Ποινικού Δικαίου, και έχει χειριστεί υποθέσεις που απασχόλησαν την κοινωνία και την κοινή γνώμη. Έχει διατελέσει Πρόεδρος της Βουλής και σήμερα μολονότι η ίδια Πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας, με όσα αυτό συνεπάγεται για τον φόρτο εργασίας της, είναι έτοιμη να δώσει μια ακόμα μάχη, στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος. Όσο και αν εκνευρίζει τους αντιπάλους της, στην κοινοβουλευτική της παρουσία, πρέπει να της αναγνωριστεί ότι έχει αποδειχθεί… «ελβετικός σουγιάς», με την προσήλωσή της στην δέσμευση που είχε αναλάβει προεκλογικά, ότι θα δίνει καθημερινές μάχες στη Βουλή. Και τι μάχες… Ομηρικές.
Νάσος Ηλιόπουλος (ανεξάρτητος): Πτυχιούχος τμήματος Πληροφορικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών. Κάτοχος μεταπτυχιακού Ιστορίας και Πολιτικών Επιστημών από το Πάντειο Πανεπιστήμιο. Από το Νοέμβριο 2016 έως τον Φεβρουάριο 2018 διετέλεσε Ειδικός Γραμματέας του Σώματος Επιθεώρησης Εργασίας με ειδική στόχευση την καταπολέμηση της αδήλωτης και υποδηλωμένης εργασίας. Από τον Φεβρουάριο 2018 έως τον Φεβρουάριο 2019 διετέλεσε υφυπουργός Εργασίας. Στην μέχρι σήμερα κοινοβουλευτική του παρουσία έχει ασκήσει δριμεία κριτική για την πολιτική της κυβέρνησης στα ζητήματα του κράτους δικαίου, την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και των ανεξάρτητων αρχών, για τα Τέμπη, τις υποκλοπές, τον ΟΠΕΚΕΠΕ, τα ζητήματα δικαιωμάτων και το εργασιακό τοπίο, όπως αυτό έχει διαμορφωθεί σήμερα. Πολλοί δημοσιογράφοι του αναγνωρίζουν ότι είναι πολύ εύστοχος «ατακαδόρος» και «δίνει τίτλους» για τα δημοσιογραφικά κείμενα που καταγράφουν τις αντιπαραθέσεις στη Βουλή, γιατί έχει πολιτική σκέψη.
Ελένη Καραγεωργοπούλου (ανεξάρτητη): Συμβολαιογράφος, απόφοιτη της Νομικής Σχολής Αθηνών [ΕΚΠΑ]. Αρχικά υπηρέτησε τη μαχόμενη Δικηγορία κυρίως σε υποθέσεις αστικού και εμπορικού δικαίου και στη συνέχεια διορίστηκε Συμβολαιογράφος στην περιφέρεια του Ειρηνοδικείου Λαυρίου. Γνωρίζει καλά τα θέματα του κτηματολογίου, του εξωδικαστικού μηχανισμού, της διαμεσολάβησης και τα ζητήματα της στεγαστικής κρίσης. Προτού ανακοινώσει την ανεξαρτητοποίησή της λόγω πολιτικών διαφωνιών με την ηγεσία της Πλεύσης Ελευθερίας ήταν κοινοβουλευτική εκπρόσωπος, αξίωμα που της έδωσε την αναγκαία εμπειρία στην κοινοβουλευτική της δραστηριότητα. Έχει συστηματική παρουσία στο κοινοβουλευτικό έργο, νομοθετικό έργο και έργο κοινοβουλευτικού ελέγχου, και τις παρεμβάσεις της απασχολούν τα προβλήματα της καθημερινότητας και των δικαιωμάτων.
Θεοδώρα Τζάκρη (ανεξάρτητη): Δικηγόρος, υποψήφια διδάκτορας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης. Έχει διατελέσει υφυπουργός Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης και υφυπουργός Ανάπτυξης. Έχει μεγάλη κοινοβουλευτική εμπειρία και πολλές παρεμβάσεις της έχουν απασχολήσει νομοθετήματα του υπουργείου Δικαιοσύνης, κράτους δικαίου, δικαιωμάτων.
