Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google. Ο κόσμος όπως τον ξέραμε, με τα θεμέλια της παγκόσμιας οικονομίας του να μοιάζουν ακλόνητα για δεκαετίες, καταρρέει κάτω από το βάρος της ωμής βίας, της γεωπολιτικής παράνοιας και των ατελείωτων πολέμων. Σε μια εκτενή και ανατριχιαστική ανάλυσή του, ο αρθρογράφος του Bloomberg ο Άαρον Μπράουν αποκαλύπτει πώς η αιματηρή σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και ο ανελέητος πόλεμος με το Ιράν δεν αποτελούν απλώς μια ακόμα περιφερειακή ανάφλεξη, αλλά το καταλυτικό πλήγμα που σηματοδοτεί την οριστική και αμετάκλητη κατάρρευση του πετροδολάριου – του ακρογωνιαίου λίθου της αμερικανικής οικονομικής ηγεμονίας παγκοσμίως.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η γενιά των “καμένων” εγκεφάλων! Σχεδόν οι μισοί μαθητές μας είναι πια αναλφάβητοι με τη βούλα
Η συμφωνία αυτή, που χρονολογείται από το 1974, γεννήθηκε όταν ο Χένρι Κίσινγκερ μεσολάβησε σε μία από τις σημαντικότερες οικονομικές συμφωνίες στη σύγχρονη ιστορία. Βάσει αυτής, η Σαουδική Αραβία συμφώνησε να τιμολογεί το πετρέλαιό της αποκλειστικά σε δολάρια και να επενδύει τα τεράστια πλεονάσματά της σε αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία – ιδίως σε κρατικά ομόλογα – με τα άλλα κράτη του Κόλπου να ακολουθούν γρήγορα το παράδειγμά της. Σε αντάλλαγμα, η Αμερική προσέφερε σιδηρές εγγυήσεις ασφάλειας και μια σταθερή παγκόσμια τάξη.
Η κατασκευή υπήρξε κομψή στην κυκλικότητά της: οι καταναλωτές πετρελαίου πλήρωναν σε δολάρια για ενέργεια, τα χρήματα αυτά έρεαν στο Ριάντ και το Άμπου Ντάμπι και από εκεί επέστρεφαν στο εθνικό χρέος της Ουάσιγκτον. Για μισό αιώνα, αυτός ο κύκλος των πετροδολαρίων επιδοτούσε σιωπηλά το κόστος δανεισμού των ΗΠΑ και θωράκιζε τη θέση του δολαρίου ως του απόλυτου παγκόσμιου αποθεματικού νομίσματος.
Σήμερα, ωστόσο, αυτός ο ατσάλινος κύκλος έχει σπάσει. Ο πόλεμος μεταξύ των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν έχει διαταράξει συθέμελα τη συμφωνία και από τις δύο πλευρές. Η άλλοτε κραταιά ισχύς του αμερικανικού νομίσματος μοιάζει πλέον με χάρτινος πύργος που παρασύρεται από έναν ανεμοστρόβιλο. Καθώς οι στρατιωτικές επιχειρήσεις, οι βομβαρδισμοί και τα οικονομικά πλήγματα σαρώνουν την περιοχή, η ροή του πετρελαίου και του φυσικού αερίου έχει μετατραπεί σε πεδίο μάχης.
Η τεράστια αστάθεια γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, σε συνδυασμό με την καταστροφή κρίσιμων ενεργειακών υποδομών, διέλυσε τις παραδοσιακές ισορροπίες. Οι παγκόσμιες αγορές δεν εμπιστεύονται πλέον το δολάριο ως ασφαλές καταφύγιο, καθώς βλέπουν το ίδιο το σύστημα που το στήριζε να φλέγεται.
Ο Λεο Χόμαν επισημαίνει με μελανά χρώματα ότι η πτώση αυτή δεν είναι ούτε προσωρινή ούτε ανώδυνη. Η άλλοτε αδιαμφισβήτητη κυριαρχία του δολαρίου στις συναλλαγές ενέργειας αιμορραγεί, την ώρα που χώρες σε ολόκληρο τον πλανήτη σπεύδουν να απεξαρτηθούν από το αμερικανικό νόμισμα, αναζητώντας απεγνωσμένα εναλλακτικές οδούς επιβίωσης σε ένα σκηνικό πρωτοφανούς χάους. Τα διαδοχικά σοκ από την εποχή της πανδημίας και μετά έχουν επιδεινωθεί δραματικά, διαβρώνοντας την ικανότητα παραγωγής και διατηρώντας τις πληθωριστικές πιέσεις στα ύψη. Όπως χαρακτηριστικά τονίζει, «δεν πρόκειται για ένα βραχύβιο σοκ», αλλά για έναν κύκλο που ασκεί ασφυκτική πίεση στις αγορές και οδηγεί τον πλανήτη σε μια ανεπανάληπτη επισιτιστική και οικονομική κρίση.
Το τέλος του πετροδολάριου συνοδεύεται από μια αλυσιδωτή αντίδραση καταστροφής. Η Μέση Ανατολή προμήθευε παραδοσιακά τεράστιες ποσότητες ουρίας και αμμωνίας, τα βασικά συστατικά για τα λιπάσματα που κρατούν ζωντανή την παγκόσμια γεωργία. Με τα εργοστάσια να βομβαρδίζονται και τις εφοδιαστικές αλυσίδες να διαλύονται, οι τιμές των λιπασμάτων εκτινάχθηκαν, απειλώντας ευθέως τις αγροτικές αποδόσεις και προαναγγέλλοντας έναν εκτεταμένο παγκόσμιο λιμό. Την ίδια στιγμή, ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει αποτελειώσει τις εξαγωγές σιτηρών, στραγγαλίζοντας τα λιμάνια της Μαύρης Θάλασσας και αφήνοντας τα ράφια των σούπερ μάρκετ ευάλωτα σε ελλείψεις μαμούθ.
Βρισκόμαστε μπροστά σε μια σκοτεινή ιστορική καμπή, όπου τα θεμέλια της παλιάς παγκόσμιας τάξης πραγμάτων διαλύονται κομμάτι-κομμάτι. Το πετροδόλαρο ψυχορραγεί στα χαρακώματα ενός ατελείωτου πολέμου, παίρνοντας μαζί του την οικονομική σταθερότητα της Δύσης. Και καθώς τα τύμπανα του πολέμου συνεχίζουν να ηχούν απειλητικά και οι απειλές για χρήση πυρηνικών όπλων αιωρούνται πάνω από την ανθρωπότητα, ο πλανήτης εισέρχεται σε μια αβέβαιη εποχή. Οι συνέπειες αυτής της κατάρρευσης θα είναι καταλυτικές, αφήνοντας πίσω τους συντρίμμια που θα αλλάξουν για πάντα τη μοίρα των εθνών.
