Σε κατάσταση υψηλού συναγερμού βρίσκονται οι διεθνείς αγορές πετρελαίου, με τις τιμές να καταγράφουν την πιο έντονη ανοδική πορεία από τον Μάιο του 2020. Μέσα σε δύο μόλις συνεδριάσεις, το Brent και το αμερικανικό WTI σημείωσαν άνοδο της τάξεως του 12%, ανατρέποντας πλήρως την εικόνα αποκλιμάκωσης που είχε διαμορφωθεί τις προηγούμενες εβδομάδες.
Το τέλος της παλιάς «κανονικότητας»
Η επανέναρξη των αμερικανικών επιδρομών, η επιβολή νέων περιορισμών στη ναυσιπλοΐα και η ανακοίνωση της Ουάσιγκτον για την επιβολή τέλους 20% στα φορτία που διέρχονται από το Στενό του Ορμούζ, έχουν αλλάξει ριζικά το κλίμα. Οι αναλυτές εκτιμούν πλέον ότι η γεωπολιτική κατάσταση στην περιοχή έχει μεταβληθεί μόνιμα.
Όπως επισημαίνει η Ρέιτσελ Ζιέμπα από το Center for a New American Security, η πιθανότητα επιστροφής του Στενού του Ορμούζ στην παλαιά του κατάσταση θεωρείται πρακτικά μηδενική. Στη Wall Street, μάλιστα, κερδίζει έδαφος η επενδυτική στρατηγική «NACHO trade» (Not A Chance Hormuz Opens), η οποία βασίζεται στην παραδοχή ότι η βασική αρτηρία πετρελαίου θα παραμείνει είτε κλειστή είτε υπό καθεστώς αυστηρών περιορισμών για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Στροφή των πετρελαιοπαραγωγών σε εναλλακτικές
Η νέα πραγματικότητα αναγκάζει τις χώρες του Κόλπου —Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και Ιράκ— να επιταχύνουν τον σχεδιασμό υποδομών που παρακάμπτουν το επίμαχο Στενό.
Νέοι αγωγοί: Στόχος είναι η εξαγωγή πετρελαίου μέσω της Ερυθράς Θάλασσας.
Χρονοδιάγραμμα: Εκτιμάται ότι έως το 2027, το 45% των εξαγωγών του Κόλπου θα μπορεί να πραγματοποιείται χωρίς τη διέλευση από το Ορμούζ, ενώ το ποσοστό αυτό θα μπορούσε να ανέλθει στο 75% έως το τέλος του 2028.
Κόστος: Παρά τις επενδύσεις δισεκατομμυρίων, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι οι νέοι αγωγοί δεν αποτελούν οριστική λύση, καθώς ενέχουν τον κίνδυνο να μετατραπούν σε νέους στρατιωτικούς στόχους.
Πληθωριστικές πιέσεις και διεθνείς εκτιμήσεις
Η Citi προειδοποιεί ότι οι εξελίξεις αυξάνουν τον κίνδυνο μιας παρατεταμένης κρίσης, με το Ιράν να ενδέχεται να αναβάλει οποιαδήποτε συμφωνία έως τις αμερικανικές εκλογές. Ένα τέτοιο σενάριο εγκυμονεί κινδύνους για τη διεθνή οικονομία, ενισχύοντας τις πληθωριστικές πιέσεις και τη μεταβλητότητα στις αγορές.
Η διεθνής κοινότητα προετοιμάζεται για μια «νέα εποχή» στην ενέργεια, όπου το Στενό του Ορμούζ —από το οποίο διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου— παύει να θεωρείται ο ασφαλής και αδιατάρακτος διάδρομος των προηγούμενων δεκαετιών, γεγονός που προμηνύει ακριβότερη ενέργεια και διαρκή γεωπολιτικό κίνδυνο για το άμεσο μέλλον.
