Περίπου 7,1 εκατομμύρια φορολογούμενοι θα κληθούν από τον ερχόμενο μήνα να εισέλθουν σε μια νέα ψηφιακή πλατφόρμα της ΑΑΔΕ, στην οποία θα είναι συγκεντρωμένα και αποτυπωμένα όλα τα πληροφοριακά στοιχεία για την ακίνητη περιουσία τους, τα οποία περιλαμβάνονται σε διάφορες επιμέρους βάσεις δεδομένων του Δημοσίου, όπως το «Περιουσιολόγιο» της Φορολογικής Διοίκησης, το Εθνικό Κτηματολόγιο και το αρχείο του ΔΕΔΔΗΕ για τα ηλεκτροδοτούμενα κτίσματα.
Πρόκειται για την πλατφόρμα «Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων» (ΜΙΔΑ), που θα τεθεί σε παραγωγική λειτουργία από την ΑΑΔΕ εντός του πρώτου δεκαπενθημέρου του Ιουνίου του τρέχοντος έτους, σύμφωνα με όσα ανέφερε χθες ο διοικητής της Ανεξάρτητης Αρχής, Γ. Πιτσιλής, στο 4ο Συνέδριο Real Estate των Capital.gr και Forbes.
1 Με την έναρξη λειτουργίας του ΜΙΔΑ, πάνω από 7,1 εκατομμύρια ιδιοκτήτες (φυσικά και νομικά πρόσωπα) θα κληθούν να κάνουν είσοδο στη νέα ενοποιημένη βάση δεδομένων. Κάθε ιδιοκτήτης, συνδεόμενος με τους προσωπικούς κωδικούς πρόσβασης στο myAADE, θα δει να εμφανίζονται αυτόματα όλα τα ακίνητά του.
Αρχικά, για κάθε ακίνητο ξεχωριστά, θα βλέπει στην οθόνη του υπολογιστή του παράλληλα τρεις ξεχωριστές καρτέλες, προσυμπληρωμένες με στοιχεία που τον αφορούν, ώστε να ελέγξει και να επιλέξει τι τελικώς ισχύει:
- Στη μία καρτέλα θα βρίσκει τα στοιχεία και τη χρήση των ακινήτων, όπως έχουν δηλωθεί στα έντυπα Ε9 και έχουν καταχωριστεί στο «Περιουσιολόγιο» της ΑΑΔΕ, καθώς και στα φορολογικά έντυπα Ε1 και Ε2 (ΑΤΑΚ, επιφάνεια, χρήση, ηλεκτροδότηση).
- Σε μια δεύτερη καρτέλα θα μπορεί να δει την εικόνα των ακινήτων βάσει Κτηματολογίου (ΚΑΕΚ, εμβαδόν, δικαιώματα).
- Σε τρίτη καρτέλα θα μπορεί να βρει τα δεδομένα από άλλες πηγές, από όπου η ΑΑΔΕ αντλεί πληροφόρηση, όπως π.χ. τους αριθμούς παροχής ρεύματος από τον ΔΕΔΔΗΕ, τους αριθμούς παροχής νερού από την ΕΥΔΑΠ κ.λπ. Τα δεδομένα αυτά, σταδιακά, τα επόμενα χρόνια θα εμπλουτίζονται συνεχώς μέσω διασύνδεσης και με άλλες πηγές.
Κάθε ακίνητο θα εμφανίζεται ξεχωριστά και ο ιδιοκτήτης θα καλείται να συσχετίσει τον Αριθμό Ταυτότητας Ακινήτου (ΑΤΑΚ) — δηλαδή τον ενδεκαψήφιο «μοναδικό» κωδικό που αποδίδεται από την ΑΑΔΕ σε κάθε ακίνητο που δηλώνεται στο Ε9 — με τον δωδεκαψήφιο «μοναδικό» Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτηματολογίου (ΚΑΕΚ), τον οποίο αποκτά το ακίνητο κατά την κτηματογράφηση.
2 Για κάθε ακίνητο πρέπει να επιβεβαιωθούν η ταυτότητά του, η διεύθυνση, το ποσοστό και το είδος δικαιώματος (πλήρης κυριότητα, ψιλή κυριότητα, επικαρπία), καθώς και τα βασικά τεχνικά χαρακτηριστικά του (κατηγορία, επιφάνεια, τεχνικά στοιχεία).
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στα τετραγωνικά μέτρα: στο ΜΙΔΑ θα αποκαλυφθούν διαφορές από δηλώσεις που έχουν κατά καιρούς γίνει σε φορολογικές δηλώσεις Ε9/ΕΝΦΙΑ, στο Κτηματολόγιο, σε ρυθμίσεις τακτοποίησης ή νομιμοποίησης, στους δήμους κ.λπ.
Επιπλέον, θα απαιτηθεί έλεγχος στα στοιχεία που θα έχουν αντληθεί από άλλους δημόσιους φορείς, όπως αριθμοί παροχής ηλεκτροδότησης από τον ΔΕΔΔΗΕ, αριθμοί παροχής νερού από την ΕΥΔΑΠ κ.λπ.
3 Ως πλέον σημαντικό στοιχείο θεωρείται η ορθή δήλωση της πραγματικής χρήσης του ακινήτου, η οποία είναι υποχρεωτική. Ο ιδιοκτήτης πρέπει να επιλέξει ανάμεσα σε περισσότερες από 60 διαφορετικές περιπτώσεις (βιομηχανικές, αγροτικές, οικιστικές κ.ά.). Κάθε ακίνητο θα πρέπει να χαρακτηριστεί ρητά ως ιδιοκατοικούμενο, ενοικιαζόμενο (σε μακροχρόνια ή βραχυχρόνια μίσθωση), κενό, δωρεάν παραχωρούμενο, επαγγελματικός χώρος, καλλιεργούμενη έκταση κ.λπ.
Επίσης, για κάθε ακίνητο θα ζητούνται και στοιχεία που αφορούν το Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης.
Αν το ακίνητο δηλώνεται ως εκμισθωμένο, θα πρέπει να καταγραφούν και τα στοιχεία του μισθωτή, το ποσό του μισθώματος, η διάρκεια και το είδος μίσθωσης. Σε κάθε περίπτωση, από τη στιγμή που θα αρχίσει να λειτουργεί το ΜΙΔΑ, οι νέες δηλώσεις πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης, καθώς και οι δηλώσεις λύσης μίσθωσης, θα υποβάλλονται ηλεκτρονικά στο συγκεκριμένο Μητρώο και όχι στην υφιστάμενη, αυτή τη στιγμή, εφαρμογή που λειτουργεί στο TAXISnet.
Στο ΜΙΔΑ, κάθε ιδιοκτήτης εκμισθούμενου ακινήτου θα κληθεί να δηλώσει και τον αριθμό IBAN του τραπεζικού του λογαριασμού, στον οποίο ο ενοικιαστής του ακινήτου θα υποχρεούται, από την 1η Οκτωβρίου 2026, να καταθέτει κάθε μήνα το ποσό του ενοικίου που οφείλει να πληρώνει.
4 Τυχόν ασυμφωνίες με φορολογικά δεδομένα θα επισημαίνονται αυτόματα. Ωστόσο, προβλέπεται ιδιαίτερη ελαστικότητα -στην αρχή τουλάχιστον- καθώς παράλληλα «τρέχουν» και άλλες φορολογικές υποχρεώσεις ιδιοκτητών προς την ΑΑΔΕ, όπως δηλώσεις εισοδημάτων 2025 κ.λπ.
Γεωεντοπισμός ακινήτων και διασταυρώσεις
Ο κ. Πιτσιλής χαρακτήρισε το ΜΙΔΑ ως ένα ιδιαίτερα απαιτητικό εγχείρημα, τονίζοντας ότι «είναι άλλη πίστα ως πρόκληση, γιατί συνδυάζεται με διαλειτουργικότητα με το Κτηματολόγιο». Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στις δυσκολίες που προκύπτουν από την έλλειψη γεωεντοπισμού στο υφιστάμενο Φορολογικό Μητρώο. «Το φορολογικό μητρώο γενικά δεν έχει γεωεντοπισμό. Γι’ αυτό χρειαζόμαστε το Κτηματολόγιο», υπογράμμισε.
Με τις αναφορές αυτές, ο διοικητής της ΑΑΔΕ επιβεβαίωσε ουσιαστικά ότι, όταν θα τεθεί σε πλήρη λειτουργία η ηλεκτρονική πλατφόρμα του ΜΙΔΑ, η ΑΑΔΕ θα αποκτήσει τη δυνατότητα γεωεντοπισμού των ακινήτων που έχουν δηλώσει 7,1 εκατομμύρια φορολογούμενοι στο έντυπο Ε9.
Έχοντας δε αυτή τη δυνατότητα, θα μπορεί να εντοπίζει ευκολότερα τυχόν αδήλωτες επιφάνειες και να επιβάλλει αυτόματα πρόσθετο ΕΝΦΙΑ, προσαυξημένο με πρόστιμα για ανακριβείς δηλώσεις Ε9-ΕΝΦΙΑ.
Επιπλέον, βάσει όσων ανέφερε ο κ. Πιτσιλής, η διασύνδεση με τα γεωχωρικά δεδομένα του Κτηματολογίου θα επιτρέψει την αξιοποίηση του ΜΙΔΑ για τη διενέργεια ουσιαστικών ελέγχων της νόμιμης χρήσης των δηλωθεισών στις υπηρεσίες του πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ αγροτικών και κτηνοτροφικών εκτάσεων, μέσω τεχνολογιών γεωεντοπισμού και δορυφορικής παρακολούθησης, με στόχο την πρόληψη και αποτροπή φαινομένων απάτης και μη νόμιμης καταβολής αγροτικών ενισχύσεων.
Ο κ. Πιτσιλής αποκάλυψε, εξάλλου, ότι η ΑΑΔΕ ήδη ελέγχει περίπου 20.000 φυσικά πρόσωπα για σχετικές αποκλίσεις και παρατυπίες.
Σε ερώτηση για το κατά πόσο το ΜΙΔΑ θα μπορεί να αξιοποιηθεί και ως εργαλείο φορολογικού ελέγχου, ο κ. Πιτσιλής επιβεβαίωσε ότι η ΑΑΔΕ θα αξιοποιήσει τα δεδομένα για να ελέγξει και να εντοπίσει περιπτώσεις αδήλωτων εισοδημάτων, τετραγωνικών μέτρων και ακινήτων, καθώς επίσης και για να διαπιστώσει πόσα κτίσματα είναι πραγματικά κενά και ποια είναι η πραγματική ακίνητη περιουσία κάθε φορολογούμενου, ώστε να διασταυρώνονται δεδομένα για το εάν πληροί ή όχι τα περιουσιακά κριτήρια για την είσπραξη κοινωνικών επιδομάτων. Άφησε δε ανοιχτό το ενδεχόμενο αξιοποίησης του ΜΙΔΑ και για σκοπούς προσδιορισμού του ύψους των πραγματικών τιμών των ακινήτων και των πραγματικών τιμών των ενοικίων.
Δηλώσεις και από τους ενοικιαστές
Απαντώντας σε ερώτημα σχετικά με το εάν θα κληθούν και οι ενοικιαστές να δηλώσουν στοιχεία στην πλατφόρμα, πέραν των ιδιοκτητών, ο κ. Πιτσιλής διευκρίνισε ότι η απάντηση δεν είναι μονοσήμαντη. Ωστόσο, όπως είπε, εφόσον πρόκειται για κύρια κατοικία, αυτή θα πρέπει να δηλωθεί και από τον μισθωτή, ενώ ειδικά για τις εκμισθούμενες γεωργικές και κτηνοτροφικές εκτάσεις θα απαιτηθεί επίσης και μια δήλωση από τον μισθωτή.
«Παράθυρο» για τα αδήλωτα τετραγωνικά
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ), Στράτος Παραδιάς, κατά τη δική του παρέμβαση στο συνέδριο, υποστήριξε ότι με το ΜΙΔΑ δίνεται μια μοναδική ευκαιρία στους πολίτες να δηλώσουν το πραγματικό εμβαδό των ακινήτων τους σε τετραγωνικά μέτρα. Ζήτησε δηλαδή, ουσιαστικά, μια νέα ευνοϊκή ρύθμιση, η οποία θα προβλέπει ότι όσοι ιδιοκτήτες δεχθούν να δηλώσουν τις σωστές επιφάνειες στην ΑΑΔΕ δεν θα χρεωθούν αναδρομικά για τα προηγούμενα πέντε έτη με επιπλέον ΕΝΦΙΑ, τέλη και άλλες φοροεπιβαρύνσεις, πρόστιμα εκπρόθεσμης υποβολής διορθώσεων και προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής, αλλά θα κληθούν να πληρώσουν τους επιπλέον φόρους μόνο για τη χρονιά κατά την οποία θα έχουν διορθώσει τα στοιχεία και για τις επόμενες χρονιές, χωρίς αναδρομικές χρεώσεις με φόρους, πρόστιμα και προσαυξήσεις.
Απαντώντας στην πρόταση αυτή, ο κ. Πιτσιλής σημείωσε πως «η πρόταση αξιολογείται και θα τοποθετηθούμε όταν πρέπει για τα θέματα αυτά».