Η Ελλάδα περνά σε μια νέα εποχή ταυτοποίησης, καθώς οι νέες ψηφιακές ταυτότητες μπαίνουν σταδιακά στην καθημερινότητα των πολιτών και αντικαθιστούν τα παλαιού τύπου δελτία.
Οι πολίτες καλούνται να ενημερωθούν έγκαιρα για τις προθεσμίες, το κόστος και τα βήματα που απαιτούνται για την έκδοση των νέων εγγράφων, τα οποία διαθέτουν ενισχυμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας και σύγχρονες ψηφιακές δυνατότητες.
Πότε λήγουν οι παλιές ταυτότητες
Με βάση τον ευρωπαϊκό Κανονισμό 2019/1157, τα αστυνομικά δελτία ταυτότητας που δεν διαθέτουν μηχανικώς αναγνώσιμη ζώνη παύουν να ισχύουν από τις 3 Αυγούστου 2026. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι όσοι διατηρούν ακόμη τα παλαιού τύπου έγγραφα έχουν συγκεκριμένο χρονικό περιθώριο για να προχωρήσουν στην αντικατάστασή τους με τις νέες ψηφιακές ταυτότητες.
Οι νέες ταυτότητες ενσωματώνουν προηγμένα συστήματα ασφαλείας, ενώ υποστηρίζουν και σύγχρονες ψηφιακές λειτουργίες που διευκολύνουν τις συναλλαγές και την ταυτοποίηση των πολιτών.
Πόσο κοστίζει η έκδοση της νέας ταυτότητας
Το συνολικό κόστος έκδοσης παραμένει σχετικά χαμηλό για τους πολίτες. Για την έκδοση της νέας ταυτότητας απαιτείται ηλεκτρονικό παράβολο ύψους 10 ευρώ με κωδικό τύπου 4485, το οποίο καλύπτει την κατασκευή του εγγράφου, την εκτύπωση, την προσωποποίηση και την ασφαλή μεταφορά του.
Για τις πολύτεκνες οικογένειες προβλέπεται μειωμένο τέλος ύψους 5 ευρώ μέσω του παραβόλου τύπου 4486, υπό την προϋπόθεση ότι θα προσκομιστεί το αντίστοιχο αποδεικτικό, όπως το βιβλιάριο πολυτέκνων.
Παράλληλα, απαιτείται και ένσημο της ΕΛ.ΑΣ. αξίας 0,50 ευρώ, το οποίο επικολλάται πάνω στην αίτηση.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι τα ηλεκτρονικά παράβολα θα πρέπει να έχουν πληρωθεί πριν από την προσέλευση του πολίτη στο αστυνομικό τμήμα.
Το νέο σύστημα ραντεβού
Η εισαγωγή του Προσωπικού Αριθμού, για τον οποίο έχει δοθεί παράταση έως τον Νοέμβριο στους πολίτες που επιθυμούν να επιλέξουν τα αρχικά ψηφία του, εκτιμάται ότι θα αυξήσει σημαντικά τη ζήτηση για νέες ταυτότητες.
Για τον λόγο αυτό, το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης έχει αναπτύξει νέο σύστημα ηλεκτρονικού προγραμματισμού ραντεβού, το οποίο, σύμφωνα με τον υπουργό Δημήτρη Παπαστεργίου, αποσκοπεί τόσο στη διευκόλυνση των πολιτών όσο και στην αποσυμφόρηση των αστυνομικών τμημάτων που αντιμετωπίζουν αυξημένη πίεση.
Πώς κλείνεται το ραντεβού
Η διαδικασία προγραμματισμού για την έκδοση της νέας ταυτότητας πραγματοποιείται ψηφιακά και περιλαμβάνει απλά βήματα.
Ο πολίτης επιλέγει ηλεκτρονικά την αρμόδια Αρχή Έκδοσης, με βάση τη μόνιμη ή προσωρινή κατοικία του, καθώς και τη διαθέσιμη ημερομηνία και ώρα που τον εξυπηρετεί.
Τα προσωπικά στοιχεία αντλούνται αυτόματα από το Μητρώο Πολιτών και το Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας, περιορίζοντας σημαντικά τη γραφειοκρατία.
Εάν τα στοιχεία επικοινωνίας δεν είναι ενημερωμένα, ο ενδιαφερόμενος έχει τη δυνατότητα να τα επικαιροποιήσει είτε επιτόπου είτε κατά τη διάρκεια της αίτησης.
Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας, αποστέλλεται ηλεκτρονικό μήνυμα επιβεβαίωσης με όλες τις απαραίτητες πληροφορίες αλλά και τα στοιχεία επικοινωνίας της αρμόδιας Αρχής Έκδοσης.
Το ραντεβού μπορεί να ακυρωθεί ή να αλλάξει έως και μία ώρα πριν από την προγραμματισμένη ώρα, ενώ η πλατφόρμα αποστέλλει ηλεκτρονικές υπενθυμίσεις πριν από την ημέρα της εξυπηρέτησης.
Τι ισχύει σε περίπτωση απώλειας ή κλοπής
Διαφορετική είναι η διαδικασία σε περιπτώσεις απώλειας ή κλοπής ταυτότητας. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο πολίτης πρέπει να επικοινωνήσει τηλεφωνικά με την αρμόδια Αρχή Έκδοσης της περιοχής του ώστε να προγραμματιστεί άμεσα νέο ραντεβού για την έκδοση αντικαταστατικού εγγράφου.
Η διαδικασία αυτή εφαρμόζεται προκειμένου να εξασφαλίζεται ταχύτερη εξυπηρέτηση σε επείγουσες περιπτώσεις.
Οι διαφορές με τις παλιές ταυτότητες
Οι νέες ψηφιακές ταυτότητες διαφέρουν σημαντικά από τις παλιές αστυνομικές ταυτότητες, καθώς περιλαμβάνουν αρκετά νέα χαρακτηριστικά και βελτιώσεις. Αρχικά η μορφή τους έχει αλλάξει, καθώς πλέον έχουν το μέγεθος πιστωτικής κάρτας (ID-1), ενώ είναι κατασκευασμένες από ανθεκτικό υλικό (πολυκαρβονικό), το οποίο προσφέρει μεγαλύτερη προστασία από φθορές.
Σε αυτές αναγράφονται το ονοματεπώνυμο, το όνομα του πατέρα και της μητέρας, ο τόπος και η ημερομηνία γέννησης, το φύλο, η ιθαγένεια, ο αριθμός δελτίου ταυτότητας, η ημερομηνία έκδοσης και λήξης, καθώς και η υπογραφή του κατόχου. Η έγχρωμη φωτογραφία του κατόχου, που εμφανίζεται σε υψηλή ανάλυση, περιλαμβάνει και βιομετρικά χαρακτηριστικά για μεγαλύτερη ασφάλεια.
Eνα από τα βασικά νέα χαρακτηριστικά των νέων ταυτοτήτων είναι το μικρό ενσωματωμένο τσιπάκι RFID, ώστε η ταυτότητα να είναι μοναδική και να μπορεί να ταυτοποιείται ηλεκτρονικά. Το εν λόγω τσιπάκι δεν διαθέτει κανένα σύστημα γεωεντοπισμού. Επίσης, οι νέες ταυτότητες διαθέτουν QR Code που επιτρέπει την άμεση επιβεβαίωση ταυτότητας, ενώ ειδικές τεχνολογίες εκτύπωσης και χαρακτηριστικά ασφαλείας, όπως οπτικά μεταβλητά στοιχεία, καθιστούν την παραποίηση ή πλαστογράφηση σχεδόν αδύνατη.
Οι νέες ταυτότητες έχουν ισχύ 10 ετών, σε αντίθεση με τις παλιές που ήταν αορίστου διαρκείας.
