Η απόφαση της κυβέρνησης να επιβάλει πλαφόν στο περιθώριο κέρδους των καυσίμων (με ισχύ έως τις 30 Ιουνίου) αναδιαμορφώνει τα δεδομένα στην αγορά, ωστόσο απαιτείται μια σημαντική διευκρίνιση: Το μέτρο δεν βάζει απόλυτο «ταβάνι» στην τελική τιμή πώλησης.
Τα διυλιστήρια θα συνεχίσουν να κοστολογούν και να πωλούν το προϊόν τους με βάση τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου, οι οποίες ακολουθούν έντονα ανοδική πορεία. Το πλαφόν αφορά αποκλειστικά τα περιθώρια κέρδους των επόμενων «κρίκων» της αλυσίδας: των εταιρειών εμπορίας και των πρατηρίων.
Πώς ακριβώς θα λειτουργεί το πλαφόν
Στην πράξη, οι εταιρείες εμπορίας και τα πρατήρια θα έχουν τη δυνατότητα να προσθέσουν ένα συνολικό «καπέλο» το πολύ 17 λεπτών ανά λίτρο πάνω στην τιμή διυλιστηρίου. Ο διαχωρισμός έχει ως εξής:
Εταιρείες Εμπορίας Πετρελαιοειδών: Απαγορεύεται να πωλούν στα πρατήρια με περιθώριο κέρδους μεγαλύτερο των 5 λεπτών από την τιμή που προμηθεύτηκαν τη βενζίνη ή το πετρέλαιο (ντίζελ) από τα διυλιστήρια. (Ειδικά για τα νησιά, θα προβλέπεται επιπλέον ειδικό κόστος διανομής λόγω μεταφορικών, το οποίο θα καθοριστεί με υπουργική απόφαση).
Πρατήρια Υγρών Καυσίμων: Απαγορεύεται να πωλούν στους καταναλωτές με κέρδος μεγαλύτερο των 12 λεπτών από την τιμή που προμηθεύτηκαν τα καύσιμα από τις εταιρείες εμπορίας.
Παράδειγμα: Πού θα έφταναν οι τιμές σήμερα
Για να γίνει κατανοητό το μέτρο, ας δούμε ένα θεωρητικό παράδειγμα με βάση τις τιμές των διυλιστηρίων της Τρίτης 11 Μαρτίου (συμπεριλαμβανομένων φόρων και ΦΠΑ 24%):
Αμόλυβδη βενζίνη: Έφυγε από το διυλιστήριο στο 1,731 ευρώ/λίτρο. Με το μέγιστο κέρδος της εταιρείας εμπορίας (0,05€), φτάνει στο πρατήριο στο 1,781 ευρώ/λίτρο. Με το μέγιστο κέρδος του πρατηριούχου (0,12€), η τελική τιμή για τον καταναλωτή διαμορφώνεται στο 1,901 ευρώ/λίτρο.
Πετρέλαιο κίνησης (ντίζελ): Από 1,709 ευρώ/λίτρο στο διυλιστήριο, θα έφτανε τελικά στον οδηγό στο 1,879 ευρώ/λίτρο.
Πετρέλαιο θέρμανσης: Από 1,370 ευρώ/λίτρο στο διυλιστήριο, θα έφτανε τελικά στον καταναλωτή στο 1,540 ευρώ/λίτρο.
(Ενδεικτικά, η μέση τιμή λιανικής την προηγούμενη ημέρα, Δευτέρα 9 Μαρτίου, ήταν 1,85 ευρώ για την αμόλυβδη και 1,81 ευρώ για το ντίζελ κίνησης).
Ασταμάτητο το ράλι του πετρελαίου διεθνώς
Η επιβολή πλαφόν στο κέρδος έρχεται σε μια στιγμή που οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου καλπάζουν. Την Τετάρτη, το πετρέλαιο κατέγραψε ισχυρή άνοδο, κόντρα στην ιστορική απόφαση για αποδέσμευση 400 εκατομμυρίων βαρελιών από τα στρατηγικά αποθέματα των χωρών.
Η ένταση στη Μέση Ανατολή και οι επιθέσεις στα Στενά του Ορμούζ ακύρωσαν κάθε προσπάθεια εξομάλυνσης:
Το Brent έκλεισε με άλμα 4,76% στα 91,98 δολάρια το βαρέλι.
Το WTI ενισχύθηκε κατά 4,55%, κλείνοντας στα 87,25 δολάρια το βαρέλι.
Οι αγορές είχαν παρουσιάσει προσωρινή υποχώρηση, η οποία αποδείχθηκε πλασματική. Τροφοδοτήθηκε από μια εσφαλμένη ανάρτηση του Αμερικανού υπουργού Ενέργειας, Κρις Ράιτ, περί αμερικανικής συνοδείας δεξαμενόπλοιων στο Ορμούζ, και από δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ. Όταν διαψεύστηκε η πληροφορία για την αμερικανική συνοδεία και ακολούθησαν νέα χτυπήματα σε πλοία, ο πανικός επέστρεψε.
Με το Ιράν να απειλεί με ολικό ναυτικό αποκλεισμό και το Ισραήλ να ανταλλάσσει σκληρή ρητορική με την Τεχεράνη, οι αναλυτές προειδοποιούν για τα χειρότερα. Ο επικεφαλής παγκόσμιων φυσικών πόρων της Ninety One, Πολ Γκούντεν, εκτίμησε ότι σε περίπτωση παρατεταμένης διαταραχής, το πετρέλαιο θα μπορούσε να ξεπεράσει ακόμη και τα 120 δολάρια το βαρέλι.
