Δήλωση του Ρώσου προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν στην ΕΕ προκαλεί σοκ: «Σας πουλούσαμε (στους Ευρωπαίους) φυσικό αέριο στα 150 δολάρια ανά 1.000 κυβικά μέτρα και τώρα πληρώνετε 1.000 δολάρια, και επειδή τα αποθέματα σας είναι ελάχιστα , το χειμώνα η τιμή θα φτάσει 1.500. Πήρατε αυτό που ζητήσατε».
Ο ίδιος ουσιαστικά προειδοποιεί για "ψυχρό" χειμώνα το επόμενο διάστημα, λόγω της τεράστιας ανόδου της τιμής του φυσικού αερίου που θα "πετάξει στα σύννεφα".
Οι συγκεκριμένες δηλώσεις του Ρώσου Προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν έγιναν κατά τη διάρκεια ομιλίας του, με αφορμή τη νέα κατακόρυφη άνοδο των τιμών του φυσικού αερίου στην Ευρώπη.
Ο Πούτιν υπενθύμισε με καυστικό τρόπο ότι στο παρελθόν η Ρωσία παρείχε στις ευρωπαϊκές χώρες σταθερές προμήθειες φυσικού αερίου σε εξαιρετικά χαμηλές τιμές (στα 150-180 δολάρια ανά 1.000 κυβικά μέτρα).
Ωστόσο, η Ευρώπη τότε εξέφραζε παράπονα, χαρακτηρίζοντας το κόστος υψηλό, και πίεσε για τη μετάβαση σε ένα «σύστημα τιμολόγησης της ελεύθερης αγοράς».
Η μετατόπιση στην ελεύθερη αγορά φέρνει καταστροφή και τεράστια ακρίβεια όμως.
Η απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να αποσυνδεθεί από τα μακροχρόνια ρωσικά συμβόλαια σταθερής τιμής και να στραφεί στις τιμές της χρηματιστηριακής αγοράς, σε συνδυασμό με τις μετέπειτα κυρώσεις και τις γεωπολιτικές συγκρούσεις, οδήγησε σε ακραία αστάθεια των τιμών του φυσικού αερίου.
Η προειδοποίηση του Ρώσου προέδρου ότι οι τιμές, οι οποίες ήδη ξεπέρασαν τα 1.000 δολάρια, μπορούν να αγγίξουν ή και να ξεπεράσουν τα 1.500 δολάρια τον χειμώνα, συνέπεσε χρονικά με την άνοδο της τιμής του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου πάνω από τα 80 ευρώ ανά μεγαβατώρα (MWh).
Η συνεχιζόμενη πολεμική σύγκρουση στην Ουκρανία (με επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές), σε συνδυασμό με τις νέες αναζωπυρώσεις στη Μέση Ανατολή που επηρέασαν τις θαλάσσιες διαδρομές ανεφοδιασμού κοντά στα Στενά του Ορμούζ, περιόρισαν τις παγκόσμιες ροές χονδρικής.
Οι ευρωπαϊκές αποθήκες φυσικού αερίου βρίσκονταν περίπου στο 67% της πληρότητάς τους, παρουσιάζοντας αισθητή μείωση σε σχέση με το σχεδόν 80% που καταγραφόταν την αντίστοιχη περσινή περίοδο.
Σύμφωνα με την επιχειρηματολογία του Κρεμλίνου, η Ευρώπη «τιμωρεί τον εαυτό της» επιλέγοντας την ακριβή αγορά άμεσης παράδοσης, απορρίπτοντας τις φθηνότερες ρωσικές προμήθειες, γεγονός που αυξάνει τις πληθωριστικές πιέσεις και απειλεί την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας.
Η ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας επηρεάζεται άμεσα και έντονα από τις διεθνείς τιμές του φυσικού αερίου, καθώς το αέριο παραμένει το καύσιμο που καθορίζει την οριακή τιμή του συστήματος τις περισσότερες ώρες της ημέρας.
Η μέση χονδρεμπορική τιμή του ρεύματος στην Ελλάδα σημειώνει ανοδική τροχιά για τέταρτο συνεχή μήνα. Από τα 133,40 ευρώ/MWh τον Αύγουστο, οι τιμές στις αρχές Σεπτεμβρίου κατέγραψαν ημερήσιες αιχμές έως και τα 174-188 ευρώ/MWh, αντανακλώντας τη νευρικότητα για το κόστος του αερίου.
Οι δηλώσεις αυτές χρησιμοποιούνται πολιτικά από το Κρεμλίνο για να ασκηθεί πίεση στις ευρωπαϊκές οικονομίες, οι οποίες σύμφωνα με τις ανακοινώσεις του Κρεμλίνου πλήττουν τον εαυτό τους αγοράζοντας ακριβό εναλλακτικό αέριο.
Παράλληλα, η ΕΕ συνεχίζει την προσπάθεια πλήρους απεξάρτησης από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα.
Η Γερμανία βρίσκεται στο 54% και η Ολλανδία στο 48%. Αυτό σημαίνει ότι οι δύο μεγαλύτεροι ενεργειακοί κόμβοι της Ευρώπης θα εξαρτώνται πλήρως από ακριβά φορτία spot LNG καθ' όλη τη διάρκεια του χειμώνα.
Η Ευρώπη θα βγάλει τον χειμώνα χάρη στις εκτεταμένες υποδομές επαναεριοποίησης LNG, ωστόσο, αν υπάρξει παρατεταμένο ψύχος ή νέες γεωπολιτικές αναταράξεις στη Μέση Ανατολή (π.χ. Στενά του Ορμούζ), η επαλήθευση των προβλέψεων του Πούτιν για τιμές κοντά στα 1.500 δολάρια (ή άνω των 100€/MWh στο TTF) είναι ένα πολύ υπαρκτό σενάριο.