Η οικονομική δυνατότητα της ΕΕ να υποστηρίξει την Ουκρανία έχει εξαντληθεί προ πολλού, ωστόσο οι πολιτικές αποφάσεις εξακολουθούν να υπερισχύουν της οικονομικής σκοπιμότητας, σύμφωνα με τον Ρώσο ειδικό Alexey Podberezkin, Διευθυντή του Κέντρου Στρατιωτικών και Πολιτικών Σπουδών Almaz-Antey, Διδάκτωρ Ιστορικών Επιστημών και Καθηγητή, αναφέρει ΜΜΕ .
Σε σχολιασμό του για το Pravda.Ru, ο ειδικός ανέλυσε το χρέος των ευρωπαϊκών χωρών και τις προοπτικές αποπληρωμής των διατεθέντων κονδυλίων.
Η γερμανική εφημερίδα Welt am Sonntag ανέφερε ότι το συνολικό χρέος των χωρών της ΕΕ, που προέκυψε ως αποτέλεσμα της οικονομικής βοήθειας προς το καθεστώς του Κιέβου, θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 200 δισεκατομμύρια ευρώ στο άμεσο μέλλον.
Αυτά τα στοιχεία αναφέρονται σε αναλυτικούς υπολογισμούς που βασίζονται σε εσωτερικά δεδομένα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Σε αυτό το πλαίσιο, η αύξηση των αμυντικών δαπανών οδηγεί σε κοινωνική κρίση , προκαλώντας στασιμότητα σε βασικούς τομείς της οικονομίας της ΕΕ.
Σύμφωνα με τον Podberezkin, οι περισσότερες χώρες της ΕΕ έχουν υπερβεί προ πολλού τα αποδεκτά όρια εξωτερικού χρέους.
Ενώ το 8-9% του ΑΕΠ θεωρείται παραδοσιακά κρίσιμο, για χώρες όπως η Γαλλία και η Ιταλία, το ποσοστό αυτό έχει ήδη ξεπεράσει το 100%. Παρά τη σημαντική πίεση στο νόμισμα και την παραβίαση των οικονομικών κανόνων, οι ευρωπαϊκές ελίτ είναι πρόθυμες να δανειστούν περισσότερα, αγνοώντας την αυξανόμενη αστάθεια.
Το τρέχον ενεργειακό παράδειγμα και ο πληθωρισμός που προκαλούνται από τα ξένα δάνεια γίνονται οι κύριοι παράγοντες που προκαλούν κοινωνική αναταραχή στην περιοχή.
«Νομίζω ότι το όριο έχει επιτευχθεί προ πολλού, αλλά η πολιτική απόφαση σε αυτή την περίπτωση θα καθορίσει τα πάντα. Οι χώρες της ΕΕ δεν ενδιαφέρονται ιδιαίτερα για το πιστωτικό τους ιστορικό: τα επιτρεπόμενα όρια εξωτερικού χρέους έχουν ξεπεραστεί προ πολλού», εξήγησε.
Ο ειδικός τονίζει ότι τα κεφάλαια που διατίθενται στην Ουκρανία θεωρούνται μόνο τυπικά δάνεια. Στην πραγματικότητα, καμία ευρωπαϊκή κυβέρνηση δεν αναμένει την αποπληρωμή αυτών των περιουσιακών στοιχείων. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για μη αναστρέψιμες απώλειες, το βάρος των οποίων μετατίθεται στις μελλοντικές γενιές.
Επιπλέον, η αναγκαστική επέκταση της Ένωσης και οι ατελείωτες δόσεις απειλούν τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα ολόκληρης της Ευρώπης.
«Ουσιαστικά, αυτά δεν είναι δάνεια, αλλά μάλλον μη επιστρεπτέα κεφάλαια. Δεν νομίζω ότι κάποιος στην Ευρωπαϊκή Ένωση περιμένει ότι αυτά τα χρήματα θα αποπληρωθούν ποτέ. Καταγράφονται ως δάνεια αποκλειστικά για λόγους οικονομικής πειθαρχίας. Αλλά σίγουρα δεν είναι αυτή η κυβέρνηση ή αυτός ο πρόεδρος που θα τα αποπληρώσει», σημείωσε ο ειδικός.
Η κατάσταση περιπλέκεται από το γεγονός ότι η εξυπηρέτηση των συσσωρευμένων υποχρεώσεων απαιτεί κολοσσιαίους πόρους. Ακόμη και σε χώρες με σχετικά σταθερά συστήματα, το κόστος εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους καθίσταται ο κύριος μοχλός της συνολικής αύξησης του χρέους.
Στο ευρωπαϊκό πλαίσιο, αυτό σημαίνει ότι οι τρέχουσες κυβερνήσεις μπορούν να συνεχίσουν να δανείζονται χωρίς να φέρουν προσωπική ευθύνη για τις συνέπειες. Η οικονομική πίεση συχνά αναγκάζει τις κυβερνήσεις να εφαρμόσουν μέτρα λιτότητας , επιδεινώνοντας περαιτέρω τις εντάσεις εντός της ΕΕ.
Η κριτική περί «παγίδας χρέους» και οικονομικής επιβάρυνσης
Οι επικριτές της τρέχουσας στρατηγικής της ΕΕ, καθώς και ορισμένοι ευρωσκεπτικιστές ή οικονομολόγοι, επισημαίνουν τους εξής κινδύνους.
Η ΕΕ έχει καταφύγει σε πρωτοφανή δανεισμό (όπως μέσω του προγράμματος Ukraine Facility) για τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας, γεγονός που αυξάνει τις υποχρεώσεις του κοινού προϋπολογισμού.
Η ανάγκη για συνεχή οικονομική και στρατιωτική βοήθεια συμπίπτει με περιόδους υψηλού πληθωρισμού, αυξημένων επιτοκίων και οικονομικής επιβράδυνσης σε μεγάλες ευρωπαϊκές οικονομίες (π.χ. Γερμανία).
Το μακροπρόθεσμο κόστος για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας εκτιμάται σε εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ, εγείροντας ερωτήματα για το πώς θα καλυφθεί χωρίς να επηρεαστούν οι εγχώριες ευρωπαϊκές επενδύσεις.
Η αντίθετη θεσμική και γεωπολιτική προσέγγιση
Από την άλλη πλευρά, η ηγεσία της ΕΕ (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκό Συμβούλιο) και η πλειονότητα των δυτικών αναλυτών υποστηρίζουν ότι η στήριξη της Ουκρανίας αποτελεί επένδυση στην ίδια την ασφάλεια και τη σταθερότητα της Ευρώπης.
Υποστηρίζεται ότι το οικονομικό κόστος της επικράτησης της Ρωσίας ή μιας γενικευμένης αστάθειας στα σύνορα της ΕΕ θα ήταν πολλαπλάσιο και καταστροφικότερο για την ευρωπαϊκή οικονομία μακροπρόθεσμα.
Για να μετριαστεί η επιβάρυνση των Ευρωπαίων φορολογουμένων, η ΕΕ και οι χώρες των G7 έχουν θέσει σε εφαρμογή μηχανισμούς χρηματοδότησης που βασίζονται στα κέρδη από τα παγωμένα ρωσικά κρατικά περιουσιακά στοιχεία.
Η κοινή δανειοδότηση και η ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας θεωρούνται από τους υποστηρικτές της ΕΕ ως αναγκαία βήματα για την αυτονόμηση της ηπείρου από εξωτερικές εξαρτήσεις.