"Χαστούκι" από το Ιράν στην Τουρκία, αφού απορρίπτει τη σύνοδο κορυφής με τη μεσολάβηση της στην Κωνσταντινούπολη , επιλέγοντας οι συνομιλίες με τις ΗΠΑ να πραγματοποιηθούν στο Ομάν.
Με την απόφαση αυτή η Τεχεράνη "κόντυνε πολύ" την τουρκική έπαρση των ΜΜΕ των "γειτόνων", που με πομπώδεις τίτλους διαφήμιζαν τάχα τον ηγετικό ρόλο της χώρας τους στην διαμεσολάβηση για συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ-Ιράν, όταν μάλιστα δια στόματος Τράμπ ημέρες νωρίτερα, γινόταν λόγος για απευθείας μυστικές συνομιλίες με τους Ιρανούς που βρίσκονταν σε εξέλιξη.
Η απόφαση του Ιράν
Το Ιράν φέρεται να απέρριψε την προτεινόμενη πολυεθνική μορφή της Τουρκίας, επιμένοντας σε έναν επικεντρωμένο διάλογο αποκλειστικά σε πυρηνικά ζητήματα.
Αυτή η κίνηση έρχεται στο περιθώριο της ενεργής διπλωματικής προσπάθειας της Τουρκίας να μεσολαβήσει στην κρίση αυτή την εβδομάδα.
Οι επερχόμενες διπλωματικές συνομιλίες μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν θα πραγματοποιηθούν στο Ομάν ως άμεσες διμερείς διαπραγματεύσεις, αντί ως μέρος μιας ευρύτερης περιφερειακής συνάντησης που είχε οργανώσει προηγουμένως η Τουρκία.
Η αλλαγή αντιπροσωπεύει μια σημαντική διπλωματική στροφή, με το Ιράν να επιλέγει μια πιο ιδιωτική μορφή που θα επικεντρώνεται αυστηρά στις πυρηνικές συζητήσεις αντί για μια πολυμερή σύνοδο κορυφής που θα περιλαμβάνει άλλα έθνη της Μέσης Ανατολής.
Παραμερισμένη η προσπάθεια μεσολάβησης της Τουρκίας
Η Τουρκία είχε αναλάβει προληπτικό ρόλο, κανονίζοντας μια συνάντηση που είχε προγραμματιστεί για την Παρασκευή στην Κωνσταντινούπολη, η οποία θα περιελάμβανε περιφερειακές δυνάμεις όπως το Κατάρ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σαουδική Αραβία και την Αίγυπτο.
Ωστόσο, το Ιράν απέρριψε αυτή τη μορφή.
Σύμφωνα με πληροφορίες που ελήφθησαν, η Τεχεράνη προτίμησε ένα διμερές περιβάλλον στο Ομάν, με στόχο να περιορίσει την ατζέντα σε πυρηνικά ζητήματα και να αποφύγει ευρύτερες περιφερειακές συζητήσεις που αναπόφευκτα θα περιλάμβανε ένα πολυεθνικό φόρουμ.
Επίσημες δηλώσεις για τις συνομιλίες
Η Εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Καρολίν Λίβιτ, δήλωσε ότι ο Πρόεδρος Τραμπ προτιμά να «επιδιώξει πρώτα τη διπλωματία», επιβεβαιώνοντας ότι ο Ειδικός Απεσταλμένος των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ, θα συναντηθεί με Ιρανούς αξιωματούχους προς το τέλος αυτής της εβδομάδας.
Ο Εκπρόσωπος του Ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Ισμαήλ Μπεκάγι, αναφέρθηκε επίσης στα σχέδια, σημειώνοντας: «Οι συνομιλίες έχουν προγραμματιστεί να διεξαχθούν εντός των επόμενων ημερών. Οι διαβουλεύσεις για τον τόπο διεξαγωγής βρίσκονται σε εξέλιξη... Τόσο η Τουρκία, το Ομάν όσο και ορισμένες άλλες χώρες της περιοχής έχουν εκφράσει την ετοιμότητά τους να φιλοξενήσουν τις συνομιλίες, κάτι που είναι πολύτιμο για εμάς».
Στρατηγικό πλαίσιο και περιφερειακές επιπτώσεις
Η απόφαση για τη μεταφορά των συνομιλιών υπογραμμίζει το περίπλοκο διπλωματικό τοπίο. Ενώ οι στρατιωτικές επιλογές φέρεται να παραμένουν στο τραπέζι για τις ΗΠΑ, η μετατόπιση στο Ομάν υπογραμμίζει την τρέχουσα προτίμηση του Ιράν για άμεση εμπλοκή με την Ουάσινγκτον, παρακάμπτοντας στιγμιαία άλλους περιφερειακούς παράγοντες.
Αυτή η εξέλιξη σηματοδοτεί μια αξιοσημείωτη στιγμή όπου η συντονισμένη προσπάθεια της Τουρκίας να τοποθετηθεί ως κεντρικός μεσολαβητής σε μια σημαντική διεθνή διαμάχη έχει ανακατευθυνθεί από τα κύρια εμπλεκόμενα μέρη.
Xi και Putin πραγματοποιούν διαδικτυακές συνομιλίες καθώς οι περιφερειακές εντάσεις αυξάνονται
Ο Xi Jinping της Κίνας και ο Vladimir Putin της Ρωσίας πραγματοποίησαν διαδικτυακή συνάντηση καθώς οι τριβές μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης συνεχίζουν να διαταράσσουν τις περιφερειακές ισορροπίες.
Οι συνομιλίες υπογράμμισαν τον βαθύτερο στρατηγικό συντονισμό του Πεκίνου και της Μόσχας, τονίζοντας τους οικονομικούς δεσμούς που έχουν επεκταθεί απότομα τα τελευταία χρόνια, ενώ οι παγκόσμιες αντιπαλότητες δυνάμεων εντείνονται σε όλη την Ευρασία και τη Μέση Ανατολή.
Οι δύο χώρες έχουν ενισχύσει σταθερά τη συνεργασία τους σε πολιτικό και οικονομικό επίπεδο, τοποθετώντας την εταιρική τους σχέση ως αντίβαρο στην δυτική επιρροή.
Αξιωματούχοι και στις δύο πρωτεύουσες έχουν επανειλημμένα χαρακτηρίσει τη σχέση ως ρεαλιστική και αμοιβαία επωφελή, με τακτικές επαφές υψηλού επιπέδου που ενισχύουν την ευθυγράμμιση στις παγκόσμιες υποθέσεις.
Περιφερειακό υπόβαθρο
Η χρονική στιγμή της τηλεφωνικής συνομιλίας Xi-Πούτιν συνέπεσε με ανανεωμένες εντάσεις μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν, εξελίξεις που αντηχούν σε όλη τη Μέση Ανατολή και την Ευρασία.
Οι αναλυτές σημειώνουν ότι η Μόσχα και το Πεκίνο συχνά συντονίζουν τις θέσεις τους κατά τη διάρκεια τέτοιων περιόδων για να προστατεύσουν τα κοινά συμφέροντα και να σταθεροποιήσουν τις αντίστοιχες σφαίρες επιρροής τους.
Η οικονομική συνεργασία παραμένει ακρογωνιαίος λίθος της σχέσης, με το διμερές εμπόριο να φτάνει περίπου τα 220 δισεκατομμύρια δολάρια πέρυσι.
Οι εξαγωγές ενέργειας, τα έργα υποδομών και ο οικονομικός συντονισμός έχουν συμβάλει στην προστασία και των δύο οικονομιών εν μέσω κυρώσεων και παγκόσμιας αβεβαιότητας.
Για την Τουρκία, η οποία διατηρεί ενεργούς διπλωματικούς και οικονομικούς δεσμούς και με τις δύο χώρες, οι αλλαγές στον συντονισμό Κίνας-Ρωσίας παρακολουθούνται στενά για τον πιθανό αντίκτυπό τους στις περιφερειακές εμπορικές οδούς και τη δυναμική της ασφάλειας.
