Το δικαστικό σώμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν ανακοίνωσε σήμερα την εκτέλεση της θανατικής ποινής ενός άνδρα, η ταυτότητα του οποίου δεν δόθηκε αμέσως στη δημοσιότητα με πλήρη στοιχεία, ο οποίος είχε κριθεί ένοχος για συνεργασία με τις υπηρεσίες πληροφοριών του Ισραήλ και συγκεκριμένα τη Μοσάντ.
Η εκτέλεση, η οποία πραγματοποιήθηκε δια απαγχονισμού σε φυλακή της ιρανικής επαρχίας (πιθανότατα στο Σιστάν-Μπαλουχιστάν ή κοντά σε πυρηνικές εγκαταστάσεις), αποτελεί το τελευταίο αιματηρό επεισόδιο στον μακροχρόνιο και αμείλικτο «σκιώδη πόλεμο» που διεξάγεται μεταξύ των δύο ορκισμένων εχθρών της Μέσης Ανατολής. Έρχεται δε, σε μια χρονική συγκυρία όπου οι φήμες για νέα σαμποτάζ στο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα οργιάζουν.
Το Κατηγορητήριο και η «Ομολογία»
Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων της ιρανικής δικαιοσύνης (Mizan Online), ο καταδικασθείς κατηγορήθηκε ότι:
Συλλογή Πληροφοριών: Συνέλεγε απόρρητες πληροφορίες σχετικά με στρατιωτικές εγκαταστάσεις και πυρηνικά προγράμματα της χώρας.
Επικοινωνία με Ξένους Πράκτορες: Είχε στρατολογηθεί από αξιωματικούς της Μοσάντ σε τρίτη χώρα και επικοινωνούσε μαζί τους μέσω κρυπτογραφημένων εφαρμογών.
Σαμποτάζ: Φέρεται να παρείχε υλικοτεχνική υποστήριξη για επιθέσεις δολιοφθοράς εντός της ιρανικής επικράτειας (π.χ. επίθεση με drones σε εργοστάσιο του Υπουργείου Άμυνας στο Ισφαχάν).
Όπως συμβαίνει συνήθως σε τέτοιες περιπτώσεις στο Ιράν, η κρατική τηλεόραση ενδέχεται να προβάλει βίντεο με την «ομολογία» του κατηγορουμένου, μια πρακτική που καταγγέλλεται διεθνώς καθώς οι ομολογίες αυτές συχνά αποσπώνται κατόπιν βασανιστηρίων και ψυχολογικής πίεσης.
Η Γεωπολιτική Συγκυρία: Γιατί Τώρα;
Η χρονική στιγμή της εκτέλεσης δεν θεωρείται τυχαία από τους διεθνείς αναλυτές.
Απάντηση σε Δολιοφθορές: Έρχεται λίγες ώρες ή ημέρες μετά από αναφορές για εκρήξεις ή κυβερνοεπιθέσεις σε ιρανικές υποδομές. Το καθεστώς χρειάζεται να δείξει στο εσωτερικό του ακροατήριο ότι είναι ισχυρό, ότι εντοπίζει τους «προδότες» και τους τιμωρεί παραδειγματικά.
Μήνυμα Αποτροπής: Είναι μια προειδοποίηση προς άλλους Ιρανούς πολίτες που ενδεχομένως σκέφτονται να συνεργαστούν με ξένες υπηρεσίες, εκμεταλλευόμενοι την οικονομική δυσχέρεια και την πολιτική δυσαρέσκεια στη χώρα.
Διπλωματική Πίεση: Αποτελεί και ένα μήνυμα προς τη Δύση ότι το Ιράν δεν θα υποχωρήσει υπό πίεση και θα ακολουθήσει σκληρή γραμμή στα θέματα εθνικής ασφαλείας.
Ο «Σκιώδης Πόλεμος» Μοσάντ - IRGC
Η αντιπαράθεση μεταξύ του Ισραήλ και του Ιράν διεξάγεται κυρίως στο παρασκήνιο, μέσω κατασκοπείας, κυβερνοπολέμου και στοχευμένων δολοφονιών.
Η Δράση της Μοσάντ: Το Ισραήλ έχει κατηγορηθεί (χωρίς να αναλαμβάνει ποτέ την ευθύνη) για μια σειρά θεαματικών επιχειρήσεων εντός του Ιράν, όπως η κλοπή του πυρηνικού αρχείου, η δολοφονία του κορυφαίου πυρηνικού επιστήμονα Μοχσέν Φαχριζαντέχ με τηλεχειριζόμενο πολυβόλο και οι εκρήξεις στη Νατάνζ.
Η Απάντηση του Ιράν: Το Ιράν απαντά συνήθως μέσω των πληρεξουσίων του (Χεζμπολάχ, Χαμάς) ή με απόπειρες απαγωγής και δολοφονίας Ισραηλινών πολιτών στο εξωτερικό (Κύπρος, Τουρκία, Ελλάδα). Οι εκτελέσεις φερόμενων πρακτόρων στο εσωτερικό είναι το ύστατο μέσο «εξυγίανσης».
Η Διεθνής Κατακραυγή για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα
Η νέα αυτή εκτέλεση προκαλεί την έντονη αντίδραση οργανώσεων προάσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπως η Διεθνής Αμνηστία και το Human Rights Watch. Το Ιράν κατέχει τη θλιβερή πρωτιά του δεύτερου κράτους παγκοσμίως σε αριθμό εκτελέσεων (μετά την Κίνα). Οι βασικές ενστάσεις της διεθνούς κοινότητας αφορούν:
Έλλειψη Δίκαιης Δίκης: Οι δίκες για κατασκοπεία γίνονται κεκλεισμένων των θυρών, στο Επαναστατικό Δικαστήριο, χωρίς ο κατηγορούμενος να έχει δικαίωμα επιλογής δικηγόρου.
Χρήση της Θανατικής Ποινής ως Πολιτικό Εργαλείο: Πολλοί ακτιβιστές υποστηρίζουν ότι το καθεστώς χρησιμοποιεί την κατηγορία της «κατασκοπείας» ή της «συνεργασίας με εχθρικά κράτη» για να εξοντώσει πολιτικούς αντιπάλους ή διαδηλωτές.
Η Στάση του Ισραήλ
Ως είθισται, η ισραηλινή κυβέρνηση και το γραφείο του Πρωθυπουργού τηρούν σιγή ιχθύος. Η πάγια τακτική του Ισραήλ είναι να μην σχολιάζει υποθέσεις που αφορούν τις μυστικές του υπηρεσίες, ούτε να επιβεβαιώνει ούτε να διαψεύδει αν ο εκτελεσθείς ήταν πράγματι συνεργάτης της Μοσάντ.
Ένας φαύλος κύκλος
Η εκτέλεση του φερόμενου κατασκόπου δεν αναμένεται να σταματήσει τον μυστικό πόλεμο. Αντιθέτως, ρίχνει λάδι στη φωτιά. Όσο το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν προχωρά και οι κυρώσεις πνίγουν την οικονομία, τόσο το καθεστώς θα γίνεται πιο εσωστρεφές και βίαιο, και τόσο οι ξένες υπηρεσίες θα προσπαθούν να διεισδύσουν στα άδυτά του.
Πρόκειται για έναν πόλεμο φθοράς, όπου τα θύματα είναι συχνά πιόνια σε μια γεωπολιτική σκακιέρα υψηλού ρίσκου, με το φάσμα μιας ανοιχτής σύγκρουσης να πλανιέται πάντα πάνω από την περιοχή.
