Αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις που θα μπορούν να συνεχίσουν να λειτουργούν ακόμη και αν καταρρεύσουν το ηλεκτρικό δίκτυο, οι επικοινωνίες και οι γραμμές ανεφοδιασμού. Αυτό προβλέπει ο σχεδιασμός του Πενταγώνου στο πλαίσιο του προγράμματος FORTRESS America, με στόχο επιχειρησιακή αυτονομία τουλάχιστον 90 ημερών. Η προετοιμασία αφορά το ενδεχόμενο μεγάλης πολεμικής σύγκρουσης που θα επηρεάσει ακόμη και το εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών.
Τι θα συμβεί εάν, στη διάρκεια ενός μεγάλου πολέμου, μια αμερικανική στρατιωτική βάση χάσει ξαφνικά το ηλεκτρικό ρεύμα, την πρόσβαση στο νερό και τη δυνατότητα ανεφοδιασμού της; Και για πόσο θα μπορούσε να συνεχίσει να επιχειρεί χωρίς τη βοήθεια των υποδομών που χρησιμοποιούν καθημερινά εκατομμύρια πολίτες;
Αυτά τα ερωτήματα βρίσκονται πίσω από τον σχεδιασμό του αμερικανικού Πενταγώνου για τη δημιουργία στρατιωτικών εγκαταστάσεων με δυνατότητα παρατεταμένης αυτονομίας.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Fox News Digital στις 25 Οκτωβρίου, το πρόγραμμα FORTRESS America προβλέπει ότι οι μεγάλες αμερικανικές βάσεις θα πρέπει να μπορούν να διατηρούν κρίσιμες λειτουργίες για τουλάχιστον 90 ημέρες χωρίς εξωτερική υποστήριξη.
Η πληροφορία προκύπτει από έγγραφα τα οποία, σύμφωνα με το αμερικανικό δίκτυο, εξετάστηκαν από τους δημοσιογράφους του, καθώς και από δηλώσεις του εκπροσώπου του Πενταγώνου, Σον Παρνέλ.
Τι είναι το FORTRESS America
Το πρόγραμμα FORTRESS America δεν εμφανίστηκε ξαφνικά τις τελευταίες ημέρες.
Ανακοινώθηκε στις 30 Σεπτεμβρίου 2026 από τον Αμερικανό υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ, ως νέα πρωτοβουλία προστασίας των στρατιωτικών εγκαταστάσεων και των κρίσιμων δυνατοτήτων των Ηνωμένων Πολιτειών.
Στις αρχές Οκτωβρίου ακολούθησαν διοικητικές ενέργειες για τη συγκρότηση της αρμόδιας υπηρεσίας που θα συντονίσει την υλοποίησή του.
Η βασική επιδίωξη είναι οι μεγάλες στρατιωτικές εγκαταστάσεις να περιορίσουν την εξάρτησή τους από υποδομές που μπορεί να τεθούν εκτός λειτουργίας λόγω πολέμου, κυβερνοεπίθεσης, δολιοφθοράς ή άλλης μεγάλης κρίσης.
Πρακτικά, το σχέδιο αφορά πολύ περισσότερα από την τοποθέτηση γεννητριών ασφαλείας.
Περιλαμβάνει την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, την εξασφάλιση νερού και καυσίμων, τις στρατιωτικές επικοινωνίες, τη διατήρηση αποθεμάτων και την πρόσβαση σε κρίσιμο εξοπλισμό.

Γιατί το Πεντάγωνο θέτει στόχο τις 90 ημέρες
Μία από τις βασικές διαπιστώσεις του αμερικανικού αμυντικού σχεδιασμού είναι ότι ο στρατός εξακολουθεί να εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από πολιτικές εγκαταστάσεις.
Ένα στρατιωτικό αεροδρόμιο, για παράδειγμα, χρειάζεται ηλεκτρικό ρεύμα για συστήματα διοίκησης, επικοινωνίες, συντήρηση αεροσκαφών και πολλές άλλες λειτουργίες.
Αν το δημόσιο ηλεκτρικό δίκτυο τεθεί εκτός λειτουργίας, οι εφεδρικές δυνατότητες της βάσης πρέπει να επαρκούν για τη συνέχιση των αποστολών της.
Το ίδιο ισχύει για το νερό, τα καύσιμα και την αναπλήρωση υλικών.
Σύμφωνα με το Fox News, ο στόχος των 90 ημερών αφορά τη δυνατότητα των μεγάλων εγκαταστάσεων να διατηρούν τις βασικές επιχειρησιακές λειτουργίες τους χωρίς την κανονική εξωτερική υποστήριξη.
Δεν σημαίνει ότι το Πεντάγωνο προβλέπει πως όλες οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μείνουν χωρίς ρεύμα για τρεις μήνες. Πρόκειται για επιχειρησιακή απαίτηση ετοιμότητας απέναντι σε ενδεχόμενη κρίση και όχι για ανακοίνωση επικείμενου μπλακάουτ.
«Δεν μπορούμε να εξαρτάμε την εθνική μας άμυνα από τις πολιτικές υποδομές»
Ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου Σον Παρνέλ εξήγησε στο Fox News ότι η εξάρτηση των ενόπλων δυνάμεων από τις συνήθεις πολιτικές υποδομές αποτελεί κίνδυνο για την εθνική άμυνα.
Όπως υποστήριξε, το αμερικανικό στρατιωτικό δόγμα δεν μπορεί πλέον να στηρίζεται στην παλαιότερη αντίληψη ότι η γεωγραφική θέση των ΗΠΑ, ανάμεσα σε δύο ωκεανούς, τις προστατεύει επαρκώς από εξωτερικές απειλές.
Ο Παρνέλ συνέδεσε αυτή την αλλαγή αντίληψης με την ανάγκη ενίσχυσης της άμυνας του αμερικανικού εδάφους και της προστασίας κρίσιμων υποδομών.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη σημασία της ηλεκτρικής ενέργειας για τις σύγχρονες στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Χωρίς σταθερή ηλεκτροδότηση, επηρεάζονται τα συστήματα επικοινωνιών, η εφοδιαστική υποστήριξη, η βιομηχανική παραγωγή και οι βασικές δομές διοίκησης.
Μικροί πυρηνικοί αντιδραστήρες και αυτόνομα ηλεκτρικά δίκτυα
Μία από τις πιο ενδιαφέρουσες πλευρές του FORTRESS America αφορά τον τρόπο ηλεκτροδότησης των στρατιωτικών βάσεων.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται αυτόνομα μικροδίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, μεγάλες εγκαταστάσεις αποθήκευσης ενέργειας και η αξιοποίηση φορητών πυρηνικών αντιδραστήρων.
Τα μικροδίκτυα μπορούν να λειτουργούν συνδεδεμένα με το δημόσιο δίκτυο υπό φυσιολογικές συνθήκες και να απομονώνονται από αυτό σε περίπτωση διακοπής.
Με αυτόν τον τρόπο, μια στρατιωτική εγκατάσταση θα μπορεί να συνεχίσει να τροφοδοτεί κρίσιμες υποδομές, ακόμη και αν έχει διακοπεί η κανονική ηλεκτροδότησή της.
Οι φορητοί πυρηνικοί αντιδραστήρες εξετάζονται ως μία από τις τεχνολογικές λύσεις για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας με μεγαλύτερη αυτονομία.
Η συμπερίληψή τους στον σχεδιασμό δεν σημαίνει ότι έχουν ήδη εγκατασταθεί σε όλες τις βάσεις ή ότι το πρόγραμμα έχει ολοκληρωθεί.

Αποθέματα πυρομαχικών, καυσίμων και ιατρικών υλικών
Η δεύτερη μεγάλη προτεραιότητα είναι η εξασφάλιση αποθεμάτων.
Το πρόγραμμα προβλέπει μέτρα ώστε οι ένοπλες δυνάμεις να έχουν πρόσβαση σε κρίσιμα υλικά ακόμη και αν διακοπούν οι συνήθεις γραμμές ανεφοδιασμού.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
Πυρομαχικά και στρατιωτικός εξοπλισμός.
Καύσιμα και ενεργειακά αποθέματα.
Ιατρικά υλικά και αναγκαία εφόδια.
Ανταλλακτικά, ηλεκτρονικά συστήματα και κρίσιμα εξαρτήματα.
Ορυκτές πρώτες ύλες που χρησιμοποιούνται στην αμυντική βιομηχανία.
Το Πεντάγωνο θέλει επίσης να περιορίσει την εξάρτηση από έναν μοναδικό προμηθευτή ή εργοστάσιο για κρίσιμες ανάγκες.
Η λογική είναι ότι, σε περίπτωση πολέμου μεγάλης κλίμακας, η καταστροφή μιας εγκατάστασης ή η διακοπή μιας εμπορικής διαδρομής δεν πρέπει να παραλύει ολόκληρη την αμερικανική αμυντική αλυσίδα.
Γιατί οι ΗΠΑ προετοιμάζουν και τα πολιτικά εργοστάσια
Ο σχεδιασμός δεν περιορίζεται στις στρατιωτικές βάσεις.
Ένα ακόμη σκέλος αφορά τη δυνατότητα πολιτικών βιομηχανιών να μετατραπούν γρήγορα σε μονάδες παραγωγής υλικών για τις ένοπλες δυνάμεις.
Μέσω του Civil Reserve Manufacturing Network, οι αμερικανικές αρχές επιδιώκουν να προετοιμάσουν επιχειρήσεις ώστε, εάν απαιτηθεί, να αλλάξουν παραγωγική δραστηριότητα και να υποστηρίξουν τις στρατιωτικές ανάγκες.
Η διαδικασία περιλαμβάνει εκ των προτέρων σχεδιασμό για τεχνικές απαιτήσεις, συμβάσεις, ασφάλεια πληροφοριακών συστημάτων και δοκιμές κινητοποίησης.
Η επιλογή αυτή συνδέεται με έναν ιδιαίτερο φόβο των στρατιωτικών επιτελείων: ότι ένας πόλεμος μεγάλης διάρκειας δεν θα κριθεί μόνο από τα όπλα που βρίσκονται ήδη στις αποθήκες, αλλά και από την ικανότητα της βιομηχανίας να συνεχίσει να τα παράγει.
Κυβερνοεπιθέσεις, δολιοφθορές και απειλές στις επικοινωνίες
Οι ενεργειακές εγκαταστάσεις αποτελούν έναν μόνο πιθανό στόχο σε μια σύγχρονη σύγκρουση.
Το FORTRESS America προβλέπει επίσης την ενίσχυση της προστασίας από κυβερνοεπιθέσεις, επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και δολιοφθορές.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη διατήρηση των στρατιωτικών επικοινωνιών και των δυνατοτήτων πλοήγησης.
Οι διαταραχές στα δορυφορικά συστήματα, οι παρεμβολές στο GPS και η απώλεια κρίσιμων επικοινωνιών μπορούν να δυσχεράνουν σοβαρά τη διεξαγωγή επιχειρήσεων.
Γι' αυτό το Πεντάγωνο επιδιώκει εναλλακτικές δυνατότητες και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα σε περισσότερους τομείς ταυτόχρονα.
Υπάρχει συγκεκριμένη προειδοποίηση για τρίμηνο μπλακάουτ;
Η δημοσιοποίηση του σχεδίου έχει προκαλέσει συζητήσεις για το ενδεχόμενο μεγάλης ενεργειακής κρίσης ή στρατιωτικής σύγκρουσης.
Ωστόσο, είναι απαραίτητο να διαχωριστούν οι πραγματικές προβλέψεις του προγράμματος από τις υποθέσεις που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο.
Το FORTRESS America αφορά τη δυνατότητα του αμερικανικού στρατού να λειτουργεί σε εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες.
Δεν έχει παρουσιαστεί δημόσια τεκμηρίωση ότι το Πεντάγωνο γνωρίζει πως επίκειται τρίμηνη διακοπή ηλεκτροδότησης στις ΗΠΑ.
Επίσης, δεν προκύπτει από τις επιβεβαιωμένες πληροφορίες κάποια συγκεκριμένη προειδοποίηση στρατιωτικών ραντάρ για αστεροειδή, εξωγήινο συμβάν ή άλλο επικείμενο φαινόμενο από το διάστημα.
Η πιθανότητα μιας σοβαρής ηλιακής καταιγίδας αποτελεί υπαρκτό αντικείμενο επιστημονικής και τεχνικής προετοιμασίας, αλλά δεν συνδέεται, βάσει των διαθέσιμων στοιχείων, με κάποια συγκεκριμένη προειδοποίηση πίσω από το αμερικανικό πρόγραμμα.
Τι αποκαλύπτει ο νέος αμερικανικός σχεδιασμός
Η σημασία του FORTRESS America βρίσκεται στην αλλαγή των προτεραιοτήτων για την προστασία του αμερικανικού εδάφους.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν αντιμετωπίζουν πλέον την ασφάλεια των στρατιωτικών εγκαταστάσεων ως ζήτημα που περιορίζεται στην προστασία από μια άμεση επίθεση.
Εξετάζουν ταυτόχρονα την πιθανότητα σοβαρής διακοπής ηλεκτροδότησης, απώλειας επικοινωνιών, καταστροφής υποδομών και προβλημάτων στις διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες.
Η επιδίωξη για αυτονομία 90 ημερών δεν αποτελεί πρόβλεψη ότι μια τέτοια κρίση θα συμβεί. Δείχνει, όμως, το επίπεδο αντοχής που επιδιώκουν να αποκτήσουν οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις.
Το ερώτημα για το Πεντάγωνο δεν είναι μόνο πώς θα αντιμετωπίσει μια επίθεση, αλλά πώς θα συνεχίσει να πολεμά εάν σταματήσουν να λειτουργούν οι υποδομές από τις οποίες εξαρτάται.