Οι εικόνες από τα λεγόμενα «κουνέλια Φρανκενστάιν» κάνουν ξανά τον γύρο του διαδικτύου στις Ηνωμένες Πολιτείες, προκαλώντας ανησυχία αλλά και απορίες για το τι ακριβώς συμβαίνει με τα άγρια ζώα που εμφανίζονται με παράξενες αναπτύξεις στο κεφάλι και το πρόσωπό τους.
Πίσω από αυτές τις σοκαριστικές εικόνες δεν κρύβεται κάποιο νέο μεταλλαγμένο είδος, αλλά ένας γνωστός ιός που προσβάλλει συγκεκριμένα είδη κουνελιών και λαγών. Πρόκειται για τον cottontail rabbit papillomavirus (CRPV), γνωστό και ως Shope papillomavirus, ο οποίος προκαλεί την ανάπτυξη σκληρών όγκων που συχνά μοιάζουν με κέρατα ή πλοκάμια.
Ο ιός εντοπίστηκε για πρώτη φορά στις αρχές του 20ού αιώνα και αρχικά θεωρούνταν ότι περιοριζόταν στα κουνέλια cottontail της μεσοδυτικής Αμερικής. Ωστόσο, με την πάροδο των δεκαετιών έχει καταγραφεί και σε άλλους πληθυσμούς άγριων κουνελιών, ενώ περιστατικά εμφανίζονται σε ολοένα και περισσότερες περιοχές των ΗΠΑ
Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες, η μετάδοση γίνεται κυρίως μέσω εντόμων όπως τα κουνούπια και τα τσιμπούρια. Σε προχωρημένα στάδια της νόσου, οι αναπτύξεις μπορεί να καλύψουν τα μάτια ή το στόμα του ζώου, δυσκολεύοντας την επιβίωσή του στη φύση.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ο εκβιασμός του Ιράν στο Ορμούζ και η μετωπική με τις ΗΠΑ
Οι ειδικοί πάντως εμφανίζονται καθησυχαστικοί όσον αφορά τον άνθρωπο. Παρότι ο CRPV ανήκει στην οικογένεια των ιών των θηλωμάτων, στην οποία περιλαμβάνονται και στελέχη που προσβάλλουν τον άνθρωπο, δεν μπορεί να μεταδοθεί σε ανθρώπους ή άλλα κατοικίδια ζώα. Οι συγκεκριμένοι ιοί είναι εξαιρετικά εξειδικευμένοι και παραμένουν συνδεδεμένοι με το είδος που μολύνουν.
Παρά το γεγονός ότι δεν θεωρείται απειλή για τη δημόσια υγεία, οι αρμόδιες αρχές συνιστούν στους πολίτες να αποφεύγουν την επαφή με άρρωστα άγρια κουνέλια και να ενημερώνουν τις υπηρεσίες άγριας ζωής όταν εντοπίζουν τέτοια περιστατικά. Όσοι διαθέτουν κατοικίδια κουνέλια καλούνται επίσης να λαμβάνουν μέτρα προστασίας, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου έχουν καταγραφεί κρούσματα.
Τι είναι ο ιός cottontail papillomavirus;
Γνωστός και ως ιός Shope papillomavirus (SPV), ο cottontail rabbit papillomavirus (CRPV) προσβάλλει ορισμένα είδη κουνελιών και λαγών, προκαλώντας την ανάπτυξη κερατοειδών όγκων που μοιάζουν με κέρατα. Εκτός από τα άγρια κουνέλια και τους λαγούς, μπορεί να μολύνει και οικόσιτα κουνέλια, γι' αυτό όσοι έχουν κατοικίδια προειδοποιούνται να τα προστατεύουν σε περιοχές όπου έχουν εντοπιστεί μολυσμένα ζώα.
Ανακαλύφθηκε αρχικά από τον Richard E. Shope το 1933 και τότε θεωρούνταν ότι προσέβαλε μόνο τα κουνέλια cottontail στις μεσοδυτικές πολιτείες των ΗΠΑ. Έκτοτε όμως έχει εξαπλωθεί και σε άλλα είδη κουνελιών, καθώς και σε περισσότερες γεωγραφικές περιοχές.
Έρευνες έχουν δείξει ότι ο CRPV μεταδίδεται μέσω εντόμων που τσιμπούν, όπως τα κουνούπια και τα τσιμπούρια. Τα μολυσμένα κουνέλια συχνά πεθαίνουν από ασιτία, καθώς οι αναπτύξεις στο κεφάλι τους εμποδίζουν την όραση και τη δυνατότητα σίτισης.
Τα καλά νέα είναι ότι, παρότι οι ιοί των θηλωμάτων ανήκουν στην ίδια οικογένεια με εκείνους που προκαλούν μυρμηγκιές και καρκίνο του τραχήλου της μήτρας στους ανθρώπους, ο CRPV δεν μπορεί να μεταδοθεί στον άνθρωπο. Οι ιοί αυτού του τύπου είναι εξαιρετικά εξειδικευμένοι για κάθε είδος και δεν μπορούν να επιβιώσουν ή να αναπαραχθούν σε διαφορετικό ξενιστή.
Αυτό σημαίνει επίσης ότι οι γάτες, οι σκύλοι, τα πουλιά και τα ινδικά χοιρίδια δεν κινδυνεύουν.
Παρόλα αυτά, όπως έχουμε ήδη αναφέρει, καλό είναι να μην πλησιάζετε οποιοδήποτε «κουνέλι Φρανκενστάιν» συναντήσετε στη φύση. Ενημερώστε τις τοπικές αρχές άγριας ζωής και, αν υποψιάζεστε ότι έχει μολυνθεί το κατοικίδιό σας, απευθυνθείτε σε κτηνίατρο αποφεύγοντας όσο γίνεται την άμεση επαφή.
Αυξάνονται οι εμφανίσεις του cottontail papillomavirus
Σύμφωνα με δημοσίευμα της Daily Mail, οι ανησυχίες για την εξάπλωση του cottontail rabbit papillomavirus σε διάφορες πολιτείες των ΗΠΑ παραμένουν έντονες. Έχουν καταγραφεί περισσότερες εμφανίσεις σε περιοχές όπως το Ουισκόνσιν, η Μινεσότα και η Νέα Υόρκη.
Ο κτηνοτρόφος Ze Peitica Gado δημοσίευσε στο Facebook στις 30 Μαΐου: «Κοίταξα αυτό το κουνέλι στα μάτια και το μετάνιωσα αμέσως. Πέρα από τα αστεία, το ανέφερα στις αρμόδιες αρχές, αλλά ήταν πραγματικά τρομακτικό».
Σε ανάρτησή της στις 15 Ιουνίου, η Stephanie Griffith από το Άμερι του Ουισκόνσιν μετέφερε τα λόγια της κόρης της: «Μαμά! Είδα σήμερα ένα από εκείνα τα κουνελάκια με τα πλοκάμια στο πρόσωπο».
Παρότι οι τελευταίες αναφορές από το Φορτ Κόλινς του Κολοράντο είχαν καταγραφεί τον Αύγουστο του 2025, φαίνεται πως υπάρχει νέα αύξηση των εμφανίσεων.
Βέβαια, τέτοιες αναφορές υπήρχαν πάντα. Πριν από πέντε μήνες, σε συζήτηση στο Reddit, ένας χρήστης έγραφε: «Δεν έχω ξαναδεί κάτι τέτοιο. Δεν ήξερα καν ότι υπάρχει. Βλέπει κανείς άλλος τέτοια μολυσμένα κουνέλια στη Μινεσότα;»
Καθώς μπαίνουμε στους καλοκαιρινούς μήνες και οι πληθυσμοί εντόμων, όπως τα κουνούπια που μεταφέρουν τον CRPV, αυξάνονται, είναι πιθανό να ακούμε όλο και περισσότερες ιστορίες για αυτά τα λεγόμενα «κουνέλια Φρανκενστάιν».
Άλλωστε, οι θρύλοι για κουνέλια με κέρατα υπάρχουν ήδη από τον 13ο αιώνα. Το έργο Tableau encyclopédique et méthodique του 1789 περιλάμβανε απεικονίσεις τους, ενώ ο όρος «jackalope» είχε επινοηθεί πολύ πριν ο Shope ανακαλύψει τον CRPV. Με άλλα λόγια, δεν πρόκειται για κάτι πραγματικά νέο.
