Βυθισμένη στο πένθος και ξεχειλίζοντας από οργή, η Ισπανία προσπαθεί να συνειδητοποιήσει το μέγεθος του σιδηροδρομικού εγκλήματος στο Τολέδο. Με τον απολογισμό της μετωπικής σύγκρουσης των δύο υπερταχειών να φτάνει πλέον τους 68 νεκρούς και τους 117 τραυματίες (10 εκ των οποίων χαροπαλεύουν), η χώρα κήρυξε τριήμερο εθνικό πένθος.
Ωστόσο, το σοκ του δυστυχήματος διαδέχεται η απόλυτη οργή, καθώς βλέπουν το φως της δημοσιότητας τα ηχητικά ντοκουμέντα από τον ασύρματο. Οι διάλογοι αποδεικνύουν πως η τραγωδία δεν ήταν ένα ατύχημα, αλλά αποτέλεσμα μιας εγκληματικής αλυσίδας ανθρώπινων λαθών που θυμίζει ανατριχιαστικά την εγχώρια τραγωδία των Τεμπών.
Τα πέντε μοιραία λεπτά και η «τυφλή» εντολή
Η ισπανική εφημερίδα El Pais έφερε στο φως τρία ηχητικά ντοκουμέντα από το κέντρο ελέγχου της Atocha (Μαδρίτη). Από αυτά προκύπτει πως ο ελεγκτής όχι μόνο γνώριζε για την ακινητοποίηση του ενός τρένου, αλλά έδωσε ρητή, παράνομη εντολή στην υπερταχεία AVE να συνεχίσει το δρομολόγιό της.
Σύμφωνα με τα ηχητικά, ο μηχανοδηγός του τρένου Iryo είχε προειδοποιήσει τον κεντρικό σταθμό, ολόκληρα πέντε λεπτά πριν από την τραγωδία, ότι το τρένο του παραμένει ακινητοποιημένο στις ράγες λόγω βλάβης στο σύστημα ελέγχου LZB. Παρόλα αυτά, ο ελεγκτής της Atocha, απευθυνόμενος στον μηχανοδηγό της επερχόμενης υπερταχείας AVE, ακούγεται να του δίνει τη μοιραία οδηγία:«Αποσυνδέσου και επανασυνδέσου. Συνέχισε το ταξίδι με κανονική ταχύτητα».
Για πέντε ολόκληρα λεπτά, η εντολή δεν ανακλήθηκε ποτέ. Ο μηχανοδηγός της AVE, νομίζοντας ότι η γραμμή είναι ελεύθερη, δεν πάτησε ποτέ το φρένο. Η πρόσκρουση πάνω στο σταματημένο τρένο έγινε με ταχύτητα τουλάχιστον 100 χλμ/ώρα.
Πολιτική θύελλα: Απαιτούν παραιτήσεις και μηνύουν την κυβέρνηση
Τα ανατριχιαστικά αυτά λεπτά απραξίας προκάλεσαν ήδη πολιτικό σεισμό στη Μαδρίτη. Το συνδικάτο δημοσίων υπαλλήλων (CSIF) εξέδωσε σκληρή ανακοίνωση απαιτώντας την άμεση παραίτηση του υπουργού Μεταφορών, Όσκαρ Πουέντε. Τον κατηγορούν ότι προσπαθεί να ρίξει όλο το βάρος στον «σταθμάρχη» (τον ελεγκτή βάρδιας), προκειμένου να κρύψει τις τεράστιες ευθύνες του υπουργείου για τη βλάβη στο σύστημα υπολογιστών που προηγήθηκε της σύγκρουσης, αλλά και για την ελλιπή συντήρηση του δικτύου.
Την ίδια ώρα, το ακροδεξιό κόμμα VOX προχώρησε σε κατάθεση ποινικής μήνυσης κατά των υπευθύνων της κρατικής εταιρείας διαχείρισης υποδομών (Adif) και της κυβέρνησης, κάνοντας λόγο για προσπάθεια κατασκευής αποδιοπομπαίου τράγου. Το κλίμα είναι τόσο τεταμένο, που το κυβερνών Σοσιαλιστικό Κόμμα (PSOE) αναγκάστηκε να εκκενώσει τα κεντρικά του γραφεία στη Μαδρίτη υπό τον φόβο άγριων επεισοδίων.
Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, με την πίεση να εντείνεται, διαμήνυσε ότι η έρευνα θα φτάσει μέχρι τέλους και πως «η όποια αμέλεια θα αποκαλυφθεί». Όμως, για τους 68 νεκρούς, είναι ήδη πολύ αργά.