Προσθέστε το pentapostagma.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google. Από τις καταλήψεις μεμονωμένων σχολείων έως τις μαζικές συγκεντρώσεις σε ολόκληρη τη Γαλλία, οι μαθητικές και φοιτητικές κινητοποιήσεις αποκτούν ολοένα μεγαλύτερες διαστάσεις. Μέσα σε λίγες εβδομάδες, η δυσαρέσκεια των νέων μετατράπηκε σε ένα ευρύ κύμα διαμαρτυρίας, με τους μαθητές λυκείου να διεκδικούν λύσεις στα προβλήματα της εκπαίδευσης και να επιδιώκουν να αναδείξουν τα αιτήματά τους σε κεντρικό ζήτημα της πολιτικής αντιπαράθεσης, έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές.
«Ακούστε μας και θα σταματήσουμε», είπε η 18χρονη Νεσρίν στους αστυνομικούς που είχαν παραταχθεί έξω από το λύκειό της στο Παρίσι, αποτυπώνοντας την ένταση που επικρατεί ανάμεσα στους νέους και τις Αρχές.
Οι ελλείψεις στις σχολικές υποδομές, τα υπερφορτωμένα προγράμματα μαθημάτων, η αδυναμία άμεσης αναπλήρωσης των εκπαιδευτικών που απουσιάζουν και η αγωνία για την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση βρίσκονται στον πυρήνα των αντιδράσεων. Από τα μέσα Σεπτεμβρίου, οι κινητοποιήσεις επεκτείνονται σταδιακά από σχολείο σε σχολείο, ενώ στο πλευρό των μαθητών λυκείου συντάσσονται πλέον και φοιτητές.
Στη Μασσαλία, η 14χρονη Παλόμα περιγράφει τις διαμαρτυρίες ως «έναν τρόπο να διαμαρτυρηθούμε εναντίον όλων όσα συμβαίνουν στα λύκεια και έξω από αυτά διότι διανύουμε προεκλογική περίοδο, άλλωστε». Όπως επισημαίνει, η μέχρι τώρα προσπάθεια των νέων να ακουστούν με πιο συμβατικούς τρόπους δεν έχει αποδώσει: «Όταν μιλάμε κανονικά, δεν μας ακούν».
Η κινητοποίηση άρχισε από σχολεία της περιφέρειας του Παρισιού, αλλά σύντομα ξεπέρασε τα τοπικά όρια και εξελίχθηκε σε πανεθνική υπόθεση. Στα τέλη Σεπτεμβρίου, η Ένωση Μαθητών Λυκείου (USL) απηύθυνε κάλεσμα για αποκλεισμούς σχολικών μονάδων σε όλη τη χώρα, επιλέγοντας ημερομηνία που συνέπιπτε με ημέρα κινητοποιήσεων στον δημόσιο τομέα. Στην πρωτοβουλία συμμετείχαν στη συνέχεια και φοιτητικές οργανώσεις.
Κλιμάκωση των συγκρούσεων και καταγγελίες για αστυνομική βία
Η ένταση αυξήθηκε αισθητά λίγες ημέρες αργότερα, όταν οι κινητοποιήσεις πέρασαν σε μια νέα φάση, την αποκαλούμενη «δεύτερη πράξη». Στο πλαίσιο αυτό καταγράφηκαν επιθέσεις σε διευθυντές σχολείων και εμπρησμοί σχολικών κτιρίων, ενώ οι συγκρούσεις με τις δυνάμεις της τάξης έγιναν συχνότερες.
Η έκταση των αποκλεισμών αποτυπώνει τη διάσταση που έχει λάβει το κίνημα: περισσότερα από 200 εκπαιδευτικά ιδρύματα είχαν αποκλειστεί, ενώ σε πάνω από 1.000 σχολικές μονάδες είχαν παρουσιαστεί προβλήματα στην ομαλή λειτουργία τους.
Μετά από δέκα ημέρες κινητοποιήσεων, ο υπουργός Παιδείας της Γαλλίας, Εντουάρ Ζεφρέ, συμφώνησε να καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με τις ενώσεις μαθητών λυκείου. Κατά τη συνάντηση, δεσμεύθηκε για την εκπόνηση σχεδίου δράσης που θα επιταχύνει την αναπλήρωση των εκπαιδευτικών οι οποίοι απουσιάζουν, θα επανεξετάσει το σχολικό πρόγραμμα και θα ασχοληθεί με το ζήτημα της «σχολικής δημοκρατίας».
Λίγες ημέρες νωρίτερα, ο υπουργός είχε ανακοινώσει τη δημιουργία ηλεκτρονικής πλατφόρμας, μέσω της οποίας οι μαθητές θα μπορούν να καταθέτουν τα αιτήματα και τις προτάσεις τους. Παράλληλα, ο υπουργός Ανώτερης Εκπαίδευσης, Φιλίπ Μπατίστ, πραγματοποίησε συναντήσεις με εκπροσώπους φοιτητικών οργανώσεων.
Οι πρωτοβουλίες της κυβέρνησης, ωστόσο, δεν φαίνεται να έχουν ικανοποιήσει τους διαμαρτυρόμενους. Κάνοντας λόγο για έλλειψη «συγκεκριμένων μέτρων», οι οργανώσεις των μαθητών λυκείου και των φοιτητών ζητούν τη συνέχιση των κινητοποιήσεων, ενώ παράλληλα επιδιώκουν συνάντηση με τον πρωθυπουργό της Γαλλίας, Σεμπαστιάν Λεκορνί.
Η διαχείριση της κρίσης προκάλεσε, σύμφωνα με πρόσωπο από το περιβάλλον του, και την αντίδραση του προέδρου Εμανουέλ Μακρόν. Ο Γάλλος πρόεδρος φέρεται να κατηγορεί τον υπουργό Παιδείας ότι υποτίμησε τη δυναμική του κινήματος, δεν αντιλήφθηκε εγκαίρως την έκταση που θα λάμβανε και απουσίασε από το προσκήνιο κατά τις πρώτες δέκα ημέρες των διαμαρτυριών.
Η επόμενη μεγάλη κινητοποίηση, την περασμένη Τρίτη, αποτέλεσε ακόμη έναν σταθμό στην κλιμάκωση των αντιδράσεων. Με τη συμμετοχή και τη στήριξη συνδικάτων εκπαιδευτικών και φοιτητικών οργανώσεων, στους δρόμους σε ολόκληρη τη χώρα βρέθηκαν από 266.000 έως 450.000 άνθρωποι.
Οι διαδηλώσεις προκάλεσαν και πολιτικές αντιδράσεις. Ο επικεφαλής της «Ανυπότακτης Γαλλίας» και υποψήφιος στις προεδρικές εκλογές, Ζαν-Λικ Μελανσόν, εξήρε «την πειθαρχία» μιας «νεότητας που εξεγείρεται για το μέλλον της». Από την πλευρά του, ο επικεφαλής των Σοσιαλιστών, Ολιβέ Φορ, περιέγραψε τις εξελίξεις ως την αντίδραση «μια γενιάς που εξεγείρεται».
Την ίδια ώρα, η αντιπαράθεση με την αστυνομία καταλαμβάνει ολοένα μεγαλύτερο χώρο στις διαδηλώσεις. Τα συνθήματα κατά της αστυνομικής βίας ακούγονται με την ίδια ένταση όπως και εκείνα που αφορούν τα προβλήματα των σχολείων και τις διεκδικήσεις των μαθητών.
Δύο περιστατικά τραυματισμών έχουν ενισχύσει την οργή. Στην πόλη Λανς, ένας 15χρονος έχασε το χέρι του έπειτα από έκρηξη χειροβομβίδας κρότου-λάμψης. Στην Τουρ, ένας 16χρονος έχασε την ακοή του από το ένα αυτί, με την εισαγγελία να αναφέρει ότι τα τραύματά του ήταν «συμβατά» με πλήγμα από εκτοξευτήρα σφαιρών από καουτσούκ.
Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί απέρριψε σε έντονο ύφος τις κατηγορίες περί αστυνομικής βίας. Την Τετάρτη, χαρακτήρισε «ψέμα» τους ισχυρισμούς περί «πολιτικών εντολών για αστυνομική καταστολή», υποστηρίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο «κηλιδώνεται η αστυνομία». Αναφερόμενος στους τραυματισμούς, έκανε λόγο για «ατυχήματα» που «μπορεί να συμβούν».
Υπόσχεση για κυβερνητικές απαντήσεις έως το τέλος Οκτωβρίου
Το βράδυ της Πέμπτης, ο Γάλλος πρωθυπουργός επιχείρησε να κατευνάσει τις αντιδράσεις, ανακοινώνοντας ότι η κυβέρνηση θα παρουσιάσει έως τα τέλη Οκτωβρίου «συγκεκριμένες, άμεσες και πλήρως χρηματοδοτούμενες απαντήσεις» στα αιτήματα των διαδηλωτών. Δεν προχώρησε, ωστόσο, σε περισσότερες διευκρινίσεις σχετικά με το περιεχόμενο των μέτρων που σχεδιάζονται.
«Η οργή των νέων δεν προέρχεται από το πουθενά. Κανείς δεν μπορεί να μείνει αδιάφορος μπροστά στις ανησυχίες που εκφράζουν», πρόσθεσε ο Λεκορνί.
Το ερώτημα πλέον είναι αν οι κυβερνητικές δεσμεύσεις θα καταφέρουν να περιορίσουν την ένταση ή αν οι κινητοποιήσεις θα συνεχιστούν με αμείωτη δυναμική. Οι οργανώσεις και τα συνδικάτα έχουν ήδη απευθύνει κάλεσμα για νέα πανεθνική ημέρα απεργίας και διαδηλώσεων την Τρίτη 13 Οκτωβρίου.
Η Μανόν Μορέ, εκπρόσωπος του αριστερού φοιτητικού συνδικάτου Unef, χαρακτήρισε τις κινητοποιήσεις «ιστορική κινητοποίηση». Μιλώντας από την πλατεία της Βαστίλης, όπου συγκεντρώθηκαν την Πέμπτη δεκάδες χιλιάδες διαδηλωτές, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση εμφανίζεται «εντελώς ανίκανη να απαντήσει στις διεκδικήσεις των νεών».
Στο ίδιο κλίμα, η Σαμπρίν Χαρμπάς, εκπρόσωπος της Φοιτητικής Ένωσης, διαμήνυσε ότι οι διαμαρτυρίες θα συνεχιστούν έως ότου υπάρξει ανταπόκριση στο οικονομικό αίτημα των φοιτητών. «Μέχρι να πέσουν στο τραπέζι τα 10 δισεκατομμύρια, θα συνεχίσουμε τις κινητοποιήσεις», επέμεινε.
Αποφασισμένοι να μην εγκαταλείψουν τον αγώνα τους εμφανίζονται και πολλοί μαθητές λυκείου. Η 16χρονη Λουσίν περιέγραψε την αντιπαράθεση με την κυβέρνηση ως μια δοκιμασία αντοχής, στην οποία κάθε πλευρά περιμένει από την άλλη να κάνει το πρώτο βήμα πίσω. «Είναι κάπως σαν παιχνίδι ανάμεσα στην κυβέρνηση και εμάς, να δούμε ποιος θα υποχωρήσει πρώτος», εκτίμησε.
