Η Γαλλία βρίσκεται αντιμέτωπη με μία από τις σοβαρότερες μαθητικές κινητοποιήσεις των τελευταίων ετών, καθώς το κύμα διαμαρτυριών που ξεκίνησε από σχολεία της περιοχής του Παρισιού έχει πλέον εξαπλωθεί σχεδόν σε ολόκληρη τη χώρα, με αποκλεισμούς, επεισόδια, εμπρησμούς και συγκρούσεις με τις δυνάμεις ασφαλείας.
Μόνο την Πέμπτη καταγράφηκαν 1.949 προσαγωγές, ενώ οι αρχές ανακοίνωσαν 305 τραυματίες αστυνομικούς, χωροφύλακες και πυροσβέστες. Από την έναρξη των κινητοποιήσεων έχουν τραυματιστεί επίσης 170 μαθητές και 65 εργαζόμενοι στην εκπαίδευση, την ώρα που περίπου 400 σχολικές μονάδες παραμένουν σήμερα κλειστές και λειτουργούν, όπου είναι δυνατόν, μέσω τηλεκπαίδευσης.
Η εικόνα έχει πλέον ξεπεράσει τα όρια μιας περιορισμένης μαθητικής διαμαρτυρίας. Οι κινητοποιήσεις, που ξεκίνησαν με αιτήματα για περισσότερους εκπαιδευτικούς, καλύτερες σχολικές υποδομές, μικρότερες τάξεις και αλλαγές στο ιδιαίτερα πιεστικό καθημερινό πρόγραμμα των μαθητών, έχουν μετατραπεί σε μείζον πολιτικό και κοινωνικό πρόβλημα για την κυβέρνηση του Σεμπαστιάν Λεκορνί.

Πάνω από 1.000 λύκεια επηρεάστηκαν σε μία ημέρα
Το υπουργείο Εσωτερικών κατέγραψε την Πέμπτη κινητοποιήσεις σε περισσότερα από 1.000 λύκεια, με εκατοντάδες σχολεία να βρίσκονται υπό αποκλεισμό. Σε αρκετές περιοχές οι διαμαρτυρίες παρέμειναν ειρηνικές, όμως σε άλλες σημειώθηκαν σοβαρά επεισόδια, επιθέσεις εναντίον αστυνομικών και εκπαιδευτικών, βανδαλισμοί και εμπρησμοί.
Στη Νάντη πυρπολήθηκε τμήμα σχολικού συγκροτήματος, ενώ στη Μασσαλία όχημα της Πυροσβεστικής τυλίχθηκε στις φλόγες όταν δυνάμεις έσπευσαν για την κατάσβεση άλλης εστίας. Σε άλλες πόλεις καταγράφηκαν συγκρούσεις με τις δυνάμεις ασφαλείας, χρήση δακρυγόνων και ζημιές σε υποδομές και μέσα μαζικής μεταφοράς.
Οι αρχές έχουν ήδη κινητοποιήσει πρόσθετες μονάδες CRS και κινητής χωροφυλακής, επιχειρώντας να αποτρέψουν νέους αποκλεισμούς και να περιορίσουν τη βία γύρω από σχολικά συγκροτήματα.
Από τις ελλείψεις καθηγητών σε εθνικό κίνημα
Οι κινητοποιήσεις άρχισαν από συγκεκριμένες και χειροπιαστές μαθητικές διαμαρτυρίες. Σε αρκετά σχολεία της περιφέρειας του Παρισιού οι μαθητές κατήγγειλαν κενά σε θέσεις καθηγητών, πολυπληθείς τάξεις, φθαρμένες ή ακατάλληλες εγκαταστάσεις και ένα εκπαιδευτικό σύστημα που, όπως υποστηρίζουν, τους εξαντλεί.
Σύντομα το κίνημα εξαπλώθηκε μέσω των κοινωνικών δικτύων σε δεκάδες πόλεις, ενώ στις διεκδικήσεις προστέθηκαν αντιδράσεις για το Parcoursup, τα ωράρια, την πίεση των εξετάσεων και τις σχεδιαζόμενες περικοπές στον προϋπολογισμό.
Η κατάσταση άλλαξε χαρακτήρα όταν ομάδες διαδηλωτών άρχισαν να συγκρούονται με την αστυνομία και να προκαλούν καταστροφές. Εκπρόσωποι των μαθητών και εκπαιδευτικών επιμένουν ότι αυτά τα περιστατικά δεν εκφράζουν το σύνολο των κινητοποιήσεων και κατηγορούν την κυβέρνηση ότι επιλέγει να προβάλλει κυρίως τις εικόνες βίας.

Η κυβέρνηση μιλά για «αστικές ταραχές»
Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί συγκάλεσε έκτακτη διυπουργική σύσκεψη, καθώς το Παρίσι αντιμετωπίζει πλέον τις κινητοποιήσεις ως ζήτημα δημόσιας τάξης αλλά και πολιτικής σταθερότητας.
Το υπουργείο Εσωτερικών έχει χρησιμοποιήσει τον όρο «αστικές ταραχές» για τα σοβαρότερα επεισόδια, ενώ ο υπουργός Παιδείας Εντουάρ Ζεφρέ αναγνώρισε ότι τα αρχικά μαθητικά αιτήματα είχαν πραγματική βάση, υποστηρίζοντας ωστόσο ότι η κατάσταση στη συνέχεια εκτροχιάστηκε.
Ο Ζεφρέ έχει προγραμματίσει συναντήσεις με μαθητικές οργανώσεις και ενώσεις γονέων, επιχειρώντας να ανοίξει δίαυλο αποκλιμάκωσης, ενώ η κυβέρνηση έχει ήδη αποσύρει ορισμένα αμφιλεγόμενα μέτρα που αφορούσαν την εκπαίδευση.
Σκληρή πολιτική κόντρα για την LFI
Παράλληλα με τις συγκρούσεις στους δρόμους, μαίνεται και πολιτικός πόλεμος γύρω από τον ρόλο της La France Insoumise.
Το περιβάλλον του πρωθυπουργού υποστηρίζει, επικαλούμενο εκτιμήσεις των γαλλικών υπηρεσιών πληροφοριών, ότι η LFI και ομάδες της άκρας αριστεράς έχουν συμβάλει στην οργάνωση και στην ένταση του κινήματος. Κυβερνητικά στελέχη κατηγορούν επίσης πολιτικούς της LFI ότι ενθαρρύνουν την αντιπαράθεση με τις δυνάμεις ασφαλείας.
Η LFI απορρίπτει τις κατηγορίες και υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να πολιτικοποιήσει μια αυθεντική μαθητική διαμαρτυρία για να αποπροσανατολίσει από τις ελλείψεις στην εκπαίδευση. Ο Ζαν-Λικ Μελανσόν έχει καταγγείλει την αστυνομική αντιμετώπιση των μαθητών, ενώ παράλληλα έχει καλέσει σε μη βίαιη κινητοποίηση.
Η αντιπαράθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη ένταση επειδή η Γαλλία εισέρχεται ήδη στην προεκλογική περίοδο για τις προεδρικές εκλογές του 2027, στις οποίες ο Εμανουέλ Μακρόν δεν μπορεί να διεκδικήσει τρίτη συνεχόμενη θητεία.

Οι κινητοποιήσεις περνούν και στα πανεπιστήμια
Η κρίση πλέον δεν περιορίζεται στα λύκεια. Φοιτητικές οργανώσεις αναφέρουν αποκλεισμούς και κινητοποιήσεις σε περίπου 30 πανεπιστημιακές εγκαταστάσεις, ενώ νέες συγκεντρώσεις οργανώνονται σε πολλές πόλεις.
Η είσοδος των πανεπιστημίων στην κινητοποίηση δημιουργεί νέο πονοκέφαλο για την κυβέρνηση, καθώς διευρύνει κοινωνικά και γεωγραφικά το κίνημα και αυξάνει τον κίνδυνο να συνδεθούν οι μαθητικές διαμαρτυρίες με τις αντιδράσεις εργαζομένων και δημοσίων υπαλλήλων στις προωθούμενες δημοσιονομικές περικοπές.
Για το Παρίσι, το κρίσιμο στοίχημα πλέον είναι η αποκλιμάκωση πριν το εκπαιδευτικό κίνημα μετατραπεί σε ευρύτερη κοινωνική κρίση. Για τους μαθητές, από την άλλη, το αρχικό ζήτημα παραμένει το ίδιο: ένα εκπαιδευτικό σύστημα που, όπως υποστηρίζουν, λειτουργεί με λιγότερους πόρους, ελλείψεις προσωπικού και ολοένα μεγαλύτερη πίεση πάνω στους ίδιους.