Προηγμένα ψηφιακά εργαλεία για να καλύψουν τα ίχνη τους χρησιμοποιούν οι ιδιοκτήτες των δεξαμενόπλοιων που μεταφέρουν παράνομα πετρέλαιο, όπως αποκάλυψαν οι ομάδες κυβερνοασφάλειας της αμερικανικής Ακτοφυλακής.
Όπως διαπιστώθηκε, τα πλοία του λεγόμενου «σκοτεινού στόλου» είναι εκτεθειμένα σε κακόβουλους παράγοντες και μέσω ψηφιακών εργαλείων μπορεί να εκραγούν ή να προκαλέσουν διαρροή πετρελαίου. Οι ανακαλύψεις της Ακτοφυλακής σκιαγραφούν μια εικόνα εγκληματικών οργανώσεων που αμελούν τα μέτρα ασφάλειας και βασίζονται σε συστήματα πληροφοριών που θα μπορούσαν να εκμεταλλευτούν ή να παραβιαστούν, καθιστώντας ορισμένα δεξαμενόπλοια πολύ πιο επικίνδυνα για το περιβάλλον, για άλλους ναυτικούς αλλά και για τα ίδια τα πληρώματα.
«Γνωρίζαμε εδώ και χρόνια ότι ο σκοτεινός στόλος ενέχει σημαντικούς κινδύνους, καθώς ξέραμε ότι χρησιμοποιούσαν παλιά πλοία και δεν τα συντηρούσαν», δήλωσε ο υποναύαρχος Τζέισον Τάμα, επικεφαλής της Κυβερνοαμυντικής Διοίκησης της Ακτοφυλακής. «Αυτό που όμως δεν γνωρίζαμε ήταν το είδος των κυβερνοκινδύνων που ενείχαν αυτά τα πλοία».
Με τις ΗΠΑ και το Ιράν να βρίσκονται στο πρόθυρα της επίσημης υπογραφής συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου και την επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ, οι αναλυτές εκτιμούν ότι δεκάδες πλοία του «σκοτεινού στόλου» που έχουν εγκλωβιστεί στον Περσικό Κόλπο και γύρω από αυτόν θα μπορούσαν να ξαναρχίσουν το παράνομο εμπόριό τους. Τα πλοία αυτά, που καταδιώκονται από τις ΗΠΑ, είναι πιθανές ωρολογιακές βόμβες.
Τα ευρήματα των ΗΠΑ, που περιγράφονται λεπτομερώς σε μια έκθεση που δόθηκε αποκλειστικά στη «The Wall Street Journal», έχουν εκπλήξει και ανησυχήσει τους αξιωματούχους. Σύμφωνα με τα στοιχεία, τα πλοία αυτά παραλείπουν σκόπιμα τις επιθεωρήσεις και τον ψηφιακό έλεγχο που απαιτούνται για τα δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν επικίνδυνα φορτία.
Κατ’ αρχάς, τα πλοία είναι συχνά εξοπλισμένα με ακριβά συστήματα επικοινωνίας υψηλού εύρους ζώνης που τα διατηρούν συνεχώς συνδεδεμένα στο διαδίκτυο. Επίσης, εκτελούν εφαρμογές απομακρυσμένης πρόσβασης όπως το AnyDesk και το TeamViewer, οι οποίες επιτρέπουν στους ιδιοκτήτες και τους διαχειριστές του «σκοτεινού στόλου» να ελέγχουν και να παρεμβαίνουν στα συστήματα ενός πλοίου από απόσταση.
Σε τουλάχιστον μία περίπτωση, οι διαχειριστές του σκοτεινού στόλου προσπάθησαν να διαγράψουν εξ αποστάσεως δεδομένα που υπήρχαν σε ένα πλοίο το οποίο καταλήφθηκε από τις ΗΠΑ.
«Νομίζω ότι όλοι μας χάσαμε λίγο τον ύπνο μας, όταν συνειδητοποιήσαμε πόσο επικίνδυνα είναι ορισμένα από αυτά τα πλοία και μάθαμε ότι το προσωπικό μας βρισκόταν πάνω σε αυτά», ανέφερε ο Τάμα. «Έπρεπε να βεβαιωθούμε ότι αυτά τα δίκτυα δεν είχαν παραβιαστεί ή χρησιμοποιηθεί ως όπλα που θα έθεταν σε κίνδυνο το προσωπικό μας», σημείωσε ο ίδιος.
Οι ομάδες κυβερνοασφάλειας διαπίστωσαν ότι ορισμένα από τα πλοία χρησιμοποιούν πειρατικό, κακόβουλο λογισμικό. Οι αρμόδιοι αναφέρουν ότι οι υπολογιστές που έχουν μολυνθεί από κακόβουλο λογισμικό είναι επικίνδυνοι αν συνδεθούν με κρίσιμα συστήματα λειτουργίας και πλοήγησης.
«Για ένα πλοίο που μεταφέρει δεκάδες εκατομμύρια γαλόνια αργού πετρελαίου, το οποίο είναι εξαιρετικά πτητικό, υπάρχει πάντα κίνδυνος πυρκαγιάς ή έκρηξης», επισήμανε ο Τάμα. «Η ατμόσφαιρα στις δεξαμενές πρέπει να ελέγχεται πολύ προσεκτικά, ώστε να διασφαλίζεται ότι δεν θα προκύψει κατάσταση πυρκαγιάς ή έκρηξης. Και, φυσικά, υπάρχει πάντα ο κίνδυνος διαρροής πετρελαίου».
Ψηφιακή παραπλάνηση
Οι ομάδες κυβερνοασφάλειας εντόπισαν επίσης στοιχεία ψηφιακής παραπλάνησης στα πλοία. Ορισμένα δεξαμενόπλοια διέθεταν πολλαπλές συσκευές Αυτόματου Συστήματος Αναγνώρισης (AIS), τις οποίες χρησιμοποιούν τα πληρώματα του «σκοτεινού στόλου» για να αλλάζουν ταυτότητα. Σε μία περίπτωση, μια ομάδα κυβερνοασφάλειας εντόπισε έναν διακόπτη που χρησιμοποιούσαν οι ναυτικοί για να εναλλάσσουν ηλεκτρονικά τα ονόματα του πλοίου.
Επίσης, εντοπίστηκαν πλοία του «σκοτεινού στόλου» με ειδικά κατασκευασμένα καλώδια Ethernet συγκολλημένα στις θύρες των συστημάτων AIS, τα οποία επέτρεπαν στα πληρώματα να μεταδίδουν ψευδή δεδομένα θέσης και να αποκρύπτουν την τοποθεσία τους. Σύμφωνα με την έκθεση, στα πλοία βρέθηκαν οδηγίες που περιγράφουν λεπτομερώς επιπλέον μεθόδους παραποίησης των πληροφοριών GPS.
«Αυτά τα πλοία προσπαθούν να κρυφτούν εν πλήρη θέα. Ένα από τα πλοία που επισκεφθήκαμε έδειχνε ότι βρισκόταν στο Κουρασάο, αλλά στην πραγματικότητα βρισκόταν ανοιχτά της Βενεζουέλας, όπου πραγματοποιούσε μεταφόρτωση πετρελαίου», εξήγησε ο υποναύαρχος Ντέιβιντ Μπαράτα.
Στην έκθεση τονίζεται πως τα δεξαμενόπλοια δεν εμπλέκονται τυχαία σε εμπορικές συναλλαγές που υπόκεινται σε κυρώσεις, αλλά έχουν σχεδιαστεί σκόπιμα για παράνομες δραστηριότητες.
Διεθνείς προσπάθειες
Δημοσιοποιώντας λεπτομέρειες σχετικά με τα κενά ασφαλείας και τις τακτικές που εντοπίστηκαν στα δεξαμενόπλοια του «σκοτεινού στόλου», οι αξιωματούχοι της Ακτοφυλακής ελπίζουν ότι και άλλες χώρες θα εντείνουν τις προσπάθειές τους για την παρεμπόδισή τους.
Από τότε που οι ΗΠΑ ξεκίνησαν τη «μάχη» κατά του «σκοτεινού στόλου» τον Δεκέμβριο, χώρες όπως η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γερμανία έχουν εμποδίσει και κατασχέσει δεξαμενόπλοια που μετέφεραν ρωσικό πετρέλαιο. Σε μια επιβίβαση που πραγματοποιήθηκε το Σαββατοκύριακο, οι Πεζοναύτες του Ηνωμένου Βασιλείου επιβιβάστηκαν σε ένα δεξαμενόπλοιο που έπλεε στο Αγγλικό Κανάλι.
«Πιστεύω ότι όσο περισσότερη πίεση ασκείται πάνω τους για να βελτιώσουν την κατάσταση των πλοίων και να συμμορφωθούν με το διεθνές δίκαιο και τις συμβάσεις, τόσο μεγαλύτερη θα είναι η διαφορά», δήλωσε ο Μπαράτα.
«Ο ωκεανός είναι μεγάλος, αλλά τα λιμάνια όπου παραδίδουν το πετρέλαιο είναι γνωστά. Και έτσι πιστεύω ότι μια συντονισμένη προσπάθεια θα μπορούσε τουλάχιστον να βελτιώσει την κατάσταση των πλοίων, ώστε να μην έχουμε μια περιβαλλοντική καταστροφή. Και τότε θα μπορέσουμε να αρχίσουμε να ελέγχουμε μέρος αυτού του πετρελαίου που υπόκειται σε κυρώσεις», τονίζει ο ίδιος.