Η Βρετανία εξετάζει το ενδεχόμενο να επιβάλει απαγόρευση στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά κάτω των 16 ετών, ακολουθώντας το παράδειγμα της Αυστραλίας. Η πρωτοβουλία αυτή στοχεύει στο να καλύψει νομοθετικά κενά που αφήνουν ορισμένα chatbots Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) εκτός ρυθμιστικού πλαισίου, ενισχύοντας την προστασία των ανηλίκων απέναντι στους ψηφιακούς κινδύνους.
Κυβερνητική διαβούλευση και νομοθετικές αλλαγές
Σύμφωνα με ανακοίνωση της κυβέρνησης του πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ, έχει ήδη ξεκινήσει διαβούλευση για την απαγόρευση της χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά κάτω των 16 ετών. Παράλληλα, προωθούνται αλλαγές στη νομοθεσία, ώστε να εφαρμοστούν τα νέα μέτρα εντός μηνών μετά την ολοκλήρωση της διαβούλευσης.
Διεθνείς εξελίξεις και ευρωπαϊκές προθέσεις
Η Ισπανία, η Ελλάδα και η Σλοβενία έχουν επίσης εκφράσει την πρόθεση να κινηθούν προς την ίδια κατεύθυνση, ακολουθώντας την παγκόσμια πρωτιά της Αυστραλίας στην εφαρμογή αντίστοιχης απαγόρευσης.
Αφορμή τα περιστατικά με chatbots ΤΝ
Η δημόσια συζήτηση εντάθηκε μετά τη δημοσιοποίηση περιστατικών όπου το chatbot ΤΝ Grok, του Ίλον Μασκ, παρήγαγε σεξουαλικοποιημένες εικόνες ατόμων χωρίς έγκριση.
Νομικά κενά και κυβερνητικές δεσμεύσεις
Στη Βρετανία, το νομοσχέδιο του 2023 για τη Διαδικτυακή Ασφάλεια συγκαταλέγεται στα αυστηρότερα παγκοσμίως, ωστόσο δεν καλύπτει την ιδιωτική αλληλεπίδραση με chatbots ΤΝ, εκτός εάν οι χρήστες ανταλλάσσουν πληροφορίες μεταξύ τους. Η υπουργός Τεχνολογίας Λιζ Κένταλ δήλωσε ότι το σχετικό νομικό κενό θα καλυφθεί σύντομα.
Η Κένταλ υπογράμμισε πως η Βρετανία δεν μπορεί να επιτρέψει την ύπαρξη τέτοιων κενών, καθώς η ψήφιση και εφαρμογή του νόμου διήρκεσε σχεδόν οκτώ χρόνια.
Ανησυχίες για τις επιπτώσεις στα παιδιά
Όπως δήλωσε η υπουργός στον ραδιοφωνικό σταθμό Times Radio, "Ανησυχώ γι' αυτά τα chatbots της ΤΝ... όπως ανησυχεί και ο πρωθυπουργός, σχετικά με τις επιπτώσεις που έχουν στα παιδιά και στη νεολαία", προσθέτοντας ότι ορισμένα παιδιά αναπτύσσουν προσωπικές σχέσεις με τέτοια συστήματα, τα οποία δεν έχουν σχεδιαστεί με προτεραιότητα την ασφάλεια των ανηλίκων.
Χρονοδιάγραμμα και ευθύνη των εταιρειών
Η κυβέρνηση αναμένεται να παρουσιάσει τις προτάσεις της πριν τον Ιούνιο. Η Κένταλ ανέφερε στα βρετανικά μέσα ενημέρωσης ότι οι τεχνολογικές εταιρείες θα φέρουν ευθύνη για τη συμμόρφωση των συστημάτων τους με τη βρετανική νομοθεσία.
Ενίσχυση μέτρων και νέες διαβουλεύσεις
Παράλληλα, η κυβέρνηση προχωρά σε διαβούλευση για την αυτοματοποιημένη διατήρηση δεδομένων σε περίπτωση θανάτου παιδιού, ώστε οι ερευνητές να έχουν πρόσβαση σε κρίσιμα διαδικτυακά στοιχεία. Το μέτρο αυτό αποτελούσε πάγιο αίτημα οικογενειών θυμάτων.
Στο ίδιο πλαίσιο, εξετάζονται πιθανές νέες εξουσίες για την αντιμετώπιση του "ζευγαρώματος αγνώστων" στις κονσόλες παιχνιδιών, καθώς και μέτρα για το μπλοκάρισμα αποστολής και λήψης εικόνων με γυμνό περιεχόμενο.
Νομοθετική διαδικασία και κοινωνικές επιπτώσεις
Τα νέα μέτρα θα κατατεθούν προς ψήφιση στη Βουλή ως τροπολογία στην υφιστάμενη νομοθεσία για το έγκλημα και την προστασία των παιδιών.
Παρότι τα μέτρα στοχεύουν στην προστασία των ανηλίκων, συχνά προκαλούν παράπλευρες επιπτώσεις στην ιδιωτικότητα των ενηλίκων και στην πρόσβαση σε υπηρεσίες. Έχουν επίσης δημιουργήσει εντάσεις στις σχέσεις με τις ΗΠΑ, όσον αφορά τα όρια της ελευθερίας του λόγου και το ρυθμιστικό πλαίσιο.
Αντιδράσεις και προβληματισμοί
Ορισμένες μεγάλες πορνογραφικές ιστοσελίδες έχουν μπλοκάρει την πρόσβαση Βρετανών χρηστών αντί να εφαρμόσουν ηλικιακούς ελέγχους. Ωστόσο, το μπλοκάρισμα μπορεί να παρακαμφθεί μέσω εικονικών ιδιωτικών δικτύων (VPN), των οποίων η χρήση από ανήλικους εξετάζεται να απαγορευτεί.
Πολλοί γονείς και υποστηρικτές της διαδικτυακής ασφάλειας τάσσονται υπέρ της απαγόρευσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στα παιδιά. Παράλληλα, όπως σημειώνει η Κένταλ, κάποιες οργανώσεις προστασίας του παιδιού εκφράζουν ανησυχίες ότι ενδέχεται να μετατοπιστούν επιβλαβείς συμπεριφορές σε λιγότερο ρυθμισμένους χώρους ή να δημιουργηθεί ένα απότομο "χείλος γκρεμού" στα 16 έτη.
Η υπουργός υπογράμμισε ότι απαιτείται σαφής νομικός ορισμός για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πριν τεθεί σε ισχύ οποιαδήποτε απαγόρευση.
