Σε μια κίνηση με σαφές πολιτικό και διπλωματικό βάρος, οι αρχές της Βενεζουέλας άρχισαν να αποφυλακίζουν κρατούμενους με αμερικανική υπηκοότητα, λίγες ημέρες μετά τις ραγδαίες εξελίξεις που οδήγησαν στην ανατροπή του Νικολάς Μαδούρο. Την εξέλιξη επιβεβαίωσε εκπρόσωπος του αμερικανικού Υπουργείου Εξωτερικών, χαρακτηρίζοντάς την «βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση».
Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, η διαδικασία απελευθέρωσης ξεκίνησε από την προσωρινή κυβέρνηση της χώρας, σε ένα περιβάλλον αυξημένης διεθνούς πίεσης και έντονων διαβουλεύσεων, δέκα ημέρες μετά τη στρατιωτική επιχείρηση που είχε ως αποτέλεσμα τη σύλληψη του Μαδούρο από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Θετική αντίδραση από την Ουάσιγκτον
Αξιωματούχος της αμερικανικής διπλωματίας, μιλώντας υπό καθεστώς ανωνυμίας, δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον «καλωσορίζει την απελευθέρωση Αμερικανών κρατουμένων στη Βενεζουέλα», τονίζοντας πως πρόκειται για μια κίνηση που μπορεί να συμβάλει στη σταδιακή αποκλιμάκωση της έντασης.
Παράλληλα, επιβεβαιώθηκε ότι ομάδα του Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ ταξίδεψε στη Βενεζουέλα με σκοπό να συνδράμει στη διαδικασία απελευθέρωσης και στον συντονισμό με τις τοπικές αρχές. Ανώτερος αξιωματούχος ανέφερε ότι οι επαφές βρίσκονται σε εξέλιξη και ότι η Ουάσιγκτον παρακολουθεί στενά τις επόμενες κινήσεις της μεταβατικής διοίκησης.
Ιστορικό κρατήσεων με πολιτικό υπόβαθρο
Τα τελευταία χρόνια, τουλάχιστον πέντε Αμερικανοί είχαν συλληφθεί στη Βενεζουέλα, σε υποθέσεις που, σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, συνδέονταν άμεσα με την άσκηση πολιτικής πίεσης προς τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η κυβέρνηση Μαδούρο είχε κατηγορηθεί επανειλημμένα ότι χρησιμοποιούσε ξένους υπηκόους ως διαπραγματευτικό χαρτί στις τεταμένες σχέσεις με την Ουάσιγκτον.
Η πρακτική αυτή είχε προκαλέσει διεθνείς αντιδράσεις και καταδίκες από οργανισμούς ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ενώ είχε επιβαρύνει περαιτέρω το ήδη βεβαρημένο διπλωματικό κλίμα μεταξύ των δύο χωρών.
Ενδείξεις ευρύτερης αποκλιμάκωσης
Η απελευθέρωση Αμερικανών κρατουμένων δεν αποτελεί μεμονωμένο γεγονός. Την περασμένη εβδομάδα, οι αρχές της Βενεζουέλας προχώρησαν και στην αποφυλάκιση ορισμένων κρατουμένων υψηλού προφίλ, μεταξύ των οποίων και πολιτικοί της αντιπολίτευσης. Η κίνηση αυτή παρουσιάστηκε επισήμως από την πλευρά της μεταβατικής κυβέρνησης ως χειρονομία «επιδίωξης ειρήνης» και προσπάθεια εκτόνωσης της εσωτερικής και διεθνούς πίεσης.
Αναλυτές εκτιμούν ότι οι αποφυλακίσεις εντάσσονται σε ένα ευρύτερο σχέδιο επαναπροσδιορισμού των διεθνών σχέσεων της χώρας, σε μια ιδιαίτερα ρευστή συγκυρία για τη Βενεζουέλα, τόσο στο πολιτικό όσο και στο οικονομικό επίπεδο.
Ανοιχτό το επόμενο βήμα
Παρά τη θετική υποδοχή από την Ουάσιγκτον, παραμένει ασαφές αν η κίνηση αυτή θα οδηγήσει σε ουσιαστική επαναπροσέγγιση ή αν πρόκειται για περιορισμένης εμβέλειας χειρονομία. Αμερικανοί αξιωματούχοι τονίζουν ότι θα κριθεί από τη συνέχεια, ενώ ζητούν περαιτέρω βήματα προς την κατεύθυνση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της πολιτικής ομαλότητας.
Για την ώρα, η απελευθέρωση Αμερικανών κρατουμένων καταγράφεται ως ένα από τα πρώτα απτά σημάδια αλλαγής πορείας στη Βενεζουέλα, σε μια περίοδο κατά την οποία οι ισορροπίες στη χώρα και στην ευρύτερη περιοχή παραμένουν εξαιρετικά εύθραυστες.