Ποιοι πρέπει να αλλάξουν το δίπλωμα οδήγησης μέσα στο 2026

Το παλιό, χάρτινο δίπλωμα οδήγησης εξακολουθεί να βρίσκεται στα πορτοφόλια χιλιάδων Ελλήνων οδηγών. Παρότι παραμένει νόμιμο, η αντίστροφη μέτρηση για την οριστική κατάργησή του έχει ήδη ξεκινήσει, ενώ για συγκεκριμένες κατηγορίες πολιτών η αντικατάστασή του δεν μπορεί να περιμένει μέχρι το 2033, σύμφωνα με το newsauto.gr

Μέσα στο 2026 υποχρέωση ανανέωσης έχουν πρωτίστως όσοι συμπληρώνουν το 65ο έτος της ηλικίας τους, δηλαδή οι οδηγοί που έχουν γεννηθεί το 1961 και διαθέτουν άδεια της οποίας η διοικητική ισχύς λήγει με τη συμπλήρωση του συγκεκριμένου ηλικιακού ορίου.

Κατά την ανανέωση, το παλιό χάρτινο έντυπο αντικαθίσταται από τη νέα πλαστική άδεια ευρωπαϊκού τύπου. Ο οδηγός παραδίδει την παλιά άδεια κατά την παραλαβή της καινούργιας, είτε αυτοπροσώπως είτε μέσω εξουσιοδοτημένου εκπροσώπου.

Δεν σημαίνει, ωστόσο, ότι όλοι οι κάτοχοι χάρτινου διπλώματος πρέπει να το παραδώσουν άμεσα μέσα στο 2026. Εφόσον η άδεια παραμένει σε ισχύ και ο οδηγός δεν εμπίπτει σε περίπτωση υποχρεωτικής ανανέωσης ή αντικατάστασης, μπορεί να συνεχίσει να τη χρησιμοποιεί στην Ελλάδα μέχρι να προκύψει σχετική υποχρέωση.

Η οριστική προθεσμία για την απόσυρση των παλαιών αδειών έχει τοποθετηθεί στις 19 Ιανουαρίου 2033. Μέχρι τότε όλα τα διπλώματα που κυκλοφορούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να πληρούν τις ενιαίες ευρωπαϊκές προδιαγραφές ασφάλειας και μορφής. Μετά τη συγκεκριμένη ημερομηνία, τα παλαιού τύπου χάρτινα έντυπα δεν θα θεωρούνται πλέον έγκυρα.

Τι αλλάζει μετά τα 65 και τα 80 έτη
Για τις συνηθισμένες κατηγορίες άδειας οδήγησης, όπως αυτοκίνητο και μοτοσικλέτα, η διοικητική ισχύς δεν μπορεί να ξεπερνά τα 15 χρόνια ούτε να εκτείνεται πέρα από τη συμπλήρωση του 65ου έτους.

Από τα 65 έως τα 80 έτη, η άδεια μπορεί να ανανεώνεται για χρονικό διάστημα έως τρία χρόνια. Μετά τη συμπλήρωση των 80 ετών, η μέγιστη διάρκεια κάθε ανανέωσης περιορίζεται στα δύο χρόνια. Μικρότερη διάρκεια μπορεί να οριστεί εάν αυτό κριθεί αναγκαίο για λόγους υγείας.

Οι οδηγοί που προχωρούν σε ανανέωση εξετάζονται από παθολόγο ή άλλη προβλεπόμενη συναφή ειδικότητα και από οφθαλμίατρο. Όσοι έχουν υπερβεί το 80ό έτος εξετάζονται επιπλέον υποχρεωτικά από ωτορινολαρυγγολόγο και από νευρολόγο ή ψυχίατρο.

Εφόσον κατά τη βασική εξέταση προκύψει υπόνοια προβλήματος που αφορά, μεταξύ άλλων, την ακοή, την κινητικότητα ή το νευρικό σύστημα, ο ενδιαφερόμενος μπορεί να παραπεμφθεί και σε γιατρό της αντίστοιχης ειδικότητας. Τα ιατρικά πιστοποιητικά πρέπει να χαρακτηρίζουν τον οδηγό ως «ικανό» ή «μη ικανό» και γίνονται δεκτά εφόσον υποβληθούν μέσα σε έξι μήνες από την έκδοσή τους.

Η υποχρέωση αλλαγής δεν αφορά μόνο όσους φτάνουν στα ηλικιακά όρια. Το χάρτινο δίπλωμα αντικαθίσταται και όταν ο οδηγός αποκτά νέα κατηγορία, όπως άδεια μοτοσικλέτας ενώ ήδη διαθέτει δίπλωμα αυτοκινήτου. Νέο έντυπο απαιτείται επίσης σε περίπτωση σοβαρής φθοράς ή αλλοίωσης, απώλειας ή κλοπής.

Κόστος και διαδικασία αντικατάστασης
Εδώ χρειάζεται μια σημαντική διάκριση. Η απλή, προαιρετική αντικατάσταση ενός ισχύοντος χάρτινου διπλώματος με πλαστική κάρτα κοστίζει 30 ευρώ. Η επίσημη διαδικασία προβλέπει χρόνο διεκπεραίωσης περίπου ενός μήνα και η νέα άδεια έχει διοικητική ισχύ έως 15 χρόνια, με την επιφύλαξη των ηλικιακών και υγειονομικών περιορισμών.

Αντίθετα, όταν απαιτείται κανονική ανανέωση, όπως στη συμπλήρωση του 65ου έτους, το ενιαίο ηλεκτρονικό παράβολο ανέρχεται σήμερα σε 105 ευρώ. Στο ποσό αυτό δεν περιλαμβάνονται οι αμοιβές των γιατρών. Για ορισμένες περιοχές των Κυκλάδων προβλέπεται επιπλέον ανταποδοτικό τέλος 5,87 ευρώ για οδηγούς άνω των 65 ετών με άδειες κατηγορίας Α ή Β.

Η αίτηση μπορεί να γίνει ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr, σε ΚΕΠ ή στην αρμόδια Διεύθυνση Μεταφορών της Περιφέρειας. Στην ηλεκτρονική διαδικασία απαιτούνται κωδικοί Taxisnet, φωτογραφία και υπογραφή μέσω της υπηρεσίας myPhoto, καθώς και η έκδοση και εξόφληση του κατάλληλου e-παραβόλου.

Όταν πρόκειται για ανανέωση, ο ενδιαφερόμενος ακολουθεί και την ψηφιακή διαδικασία των ιατρικών εξετάσεων. Μετά την ολοκλήρωσή τους και εφόσον κριθεί ικανός, ενημερώνεται ώστε να οριστικοποιήσει την αίτησή του.

Το νέο δίπλωμα μπορεί να αποθηκευτεί και στο Gov.gr Wallet. Η ψηφιακή άδεια είναι ισότιμη με το φυσικό έγγραφο για κάθε νόμιμη χρήση μέσα στην Ελλάδα. Δεν αποτελεί, όμως, διεθνές έγγραφο. Για ταξίδια και οδήγηση στο εξωτερικό ο πολίτης πρέπει να έχει μαζί του τη φυσική άδεια, με τη νέα πλαστική κάρτα να αποφεύγει τα προβλήματα ταυτοποίησης που συχνά δημιουργούν τα παλιά ελληνικά διπλώματα χωρίς λατινικούς χαρακτήρες.

Το ουσιαστικό μήνυμα για τους οδηγούς είναι ότι το 2033 αποτελεί την τελική ημερομηνία για όλους, όχι όμως τη μοναδική. Όποιος συμπληρώνει τα 65 έτη, έχει άδεια που λήγει, αποκτά νέα κατηγορία ή διαθέτει δίπλωμα που έχει φθαρεί σε βαθμό που δεν διαβάζεται καθαρά, οφείλει να κινηθεί νωρίτερα.