Η Κύπρος έχει προχωρήσει σε παραγγελία μιας τρίτης συστοιχίας του αντιαεροπορικού αντιβαλλιστικού συστήματος BARAK MX, συστοιχιών ενίσχυσης της αεράμυνας στο νησί, συστοιχιών DRONE DOME και δύο συστημάτων λέιζερ LITE BEAM από το Ισραήλ, που θα αναπτυχθούν στο νησί στο επόμενο διάστημα, αποκαλύπτει η εφημερίδα «Σημερινή» της Κύπρου.
Μέρος των συστοιχιών DRONE DOME βρίσκεται ήδη στην Κύπρο για να κλείσει την τρύπα της χαμηλής ζώνης αεράμυνας και δη για την προστασία των BARAK MX. Είναι, ταυτοχρόνως, στα πλάνα της Εθνικής Φρουράς η αγορά και του IRON DOME με βεληνεκές 70 χιλιόμετρα, προκειμένου να αντικατασταθούν τα ρωσικά αντιαεροπορικά συστήματα BUK.
Η Λευκωσία υπέγραψε τη σχετική σύμβαση με το Ισραήλ (IAI) και έχει ήδη εντάξει σε υπηρεσία τις πρώτες παρτίδες του συστήματος. Μάλιστα, το BARAK MX πραγματοποίησε την πρώτη του δημόσια εμφάνιση στην πρόσφατη στρατιωτική παρέλαση για την Ανεξαρτησία της Κύπρου.
Στα αρχικά στάδια της συμφωνίας και σε πολλά διεθνή ή τουρκικά ΜΜΕ, το πρόγραμμα αναφερόταν εσφαλμένα ως «αγορά του Iron Dome». Στην πραγματικότητα, η Εθνική Φρουρά επέλεξε το BARAK MX, το οποίο διαθέτει βλήματα με βεληνεκές από 35 έως και 150 χιλιόμετρα (εκδόσεις MR, LR και ER), προσφέροντας πολύ μεγαλύτερες δυνατότητες περιοχής και αντιβαλλιστικής προστασίας σε σχέση με το Iron Dome που προορίζεται κυρίως για αναχαίτιση ρουκετών.
Το BARAK MX είναι αυτό που έρχεται να καλύψει το κενό και να αντικαταστήσει σταδιακά τα ρωσικά συστήματα μέσου βεληνεκούς BUK-M1, η συντήρηση των οποίων έχει καταστεί αδύνατη λόγω των ευρωπαϊκών κυρώσεων στη Ρωσία.
Επίσης η Κύπρος στρέφεται με σοβαρότητα στην ενίσχυση της άμυνάς της απέναντι σε μη επανδρωμένα αεροσκάφη (UAVs), μελετώντας και εντάσσοντας ισραηλινά συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου/αντι-drone όπως το DRONE DOME και λύσεις αναχαίτισης με λέιζερ όπως το LITE BEAM (της Rafael).
Τα συστήματα αυτά λειτουργούν ως «ομπρέλα» εγγύς προστασίας (C-UAS) για τις πολύτιμες συστοιχίες των BARAK MX, προκειμένου να μην αναλώνονται οι ακριβοί πύραυλοι του συστήματος για την κατάρριψη φθηνών εχθρικών drones.
Το DRONE DOME λειτουργεί ως το σύστημα εντοπισμού, ηλεκτρονικών παρεμβολών (jamming) και εξουδετέρωσης, ενώ το LITE BEAM (ισχύος 10 kW της Rafael) προσφέρει τη δυνατότητα φυσικής καταστροφής (hard-kill) μέσω δέσμης λέιζερ.
Η χρήση λέιζερ (όπως το LITE BEAM) επιτρέπει την αναχαίτιση πολλαπλών drones με σχεδόν μηδενικό κόστος ανά βολή. Αυτό προστατεύει την Εθνική Φρουρά από την οικονομική εξάντληση που θα επέφερε η χρήση πανάκριβων αντιαεροπορικών πυραύλων (όπως αυτοί του BARAK MX) εναντίον φθηνών drones μαζικής παραγωγής.
Πέρα από τα ισραηλινά συστήματα, η Κύπρος ενισχύει αυτόν τον τομέα συνδυαστικά. Ήδη έχει εγκριθεί η απόκτηση 4 ελληνικών αντι-drone συστημάτων «Κένταυρος» της ΕΑΒ, τα οποία εντάσσονται στην ίδια αρχιτεκτονική, ενώ αναπτύσσονται παράλληλα και εγχώριες κυπριακές λύσεις (όπως το σύστημα DroneEye).
Η κοινή ελληνοκυπριακή αεράμυνα βιώνει μια ιστορική φάση αναβίωσης και ριζικού εκσυγχρονισμού. Μετά την εποχή του αρχικού Δόγματος του Ενιαίου Αμυντικού Χώρου (ΔΕΑΧ) της δεκαετίας του '90, οι δύο χώρες χτίζουν πλέον μια κοινή αρχιτεκτονική αεράμυνας με δύο διασυνδεδεμένους «Θόλους» (Αθήνας και Λευκωσίας), βασισμένη σε πανομοιότυπα τεχνολογικά «εργαλεία» και ισραηλινή τεχνογνωσία.
Η νέα αυτή στρατηγική βασίζεται σε τρεις κεντρικούς πυλώνες:
Κοινή Επιχειρησιακή Φιλοσοφία & Διασυνδεσιμότητα
Η Ελλάδα προχωρά στην υλοποίηση της δικής της εθνικής αντιαεροπορικής ομπρέλας («Ασπίδα του Αχιλλέα»). Το γεγονός ότι η Κύπρος έχει ήδη επιχειρησιακό το BARAK MX (το οποίο εξετάζει και η Αθήνα μαζί με το David's Sling και το SPYDER) επιτρέπει στα δύο συστήματα να «μιλάνε» την ίδια γλώσσα. Δεν απαιτείται κάθε κυπριακή συστοιχία να επικοινωνεί ξεχωριστά, αλλά τα εθνικά συστήματα Διοίκησης και Ελέγχου (C4I) θα είναι ενοποιημένα. Έτσι, η αποτύπωση του εναέριου χώρου από την Κρήτη και τη Ρόδο μέχρι την Κύπρο θα είναι ενιαία και σε πραγματικό χρόνο.
Η «Ελληνική Σφραγίδα» στην κυπριακή Αντι-Drone Άμυνα
Η συνεργασία δεν είναι μόνο θεωρητική αλλά και άμεσα εξοπλιστική. Η Κύπρος στράφηκε στην ελληνική αμυντική βιομηχανία, εγκρίνοντας την αγορά 4 ελληνικών συστημάτων αντι-drone «Κένταυρος» της ΕΑΒ. Τα συστήματα αυτά, που δοκιμάστηκαν με απόλυτη επιτυχία σε πραγματικές συνθήκες επιχειρήσεων στην Ερυθρά Θάλασσα πάνω στις ελληνικές φρεγάτες, θα ενταχθούν στην κυπριακή αεράμυνα, συμπληρώνοντας το ισραηλινό Drone Dome.