Την αταλάντευτη στάση του Ηνωμένου Βασιλείου υπέρ μιας δίκαιης και διαρκούς λύσης στο Κυπριακό ζήτημα, η οποία θα βασίζεται αυστηρά στο συμφωνημένο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών, επανέλαβε με τον πλέον επίσημο τρόπο η βρετανική κυβέρνηση. Μέσω του Υφυπουργού Εξωτερικών, αρμόδιου για την Ευρώπη, Στίβεν Ντάουτι, το Λονδίνο έστειλε σαφές μήνυμα προς όλες τις κατευθύνσεις, αποκλείοντας εμμέσως πλην σαφώς κάθε συζήτηση για λύση δύο κρατών που προωθεί η τουρκική πλευρά.
Η τοποθέτηση του Βρετανού αξιωματούχου έρχεται σε μια χρονική συγκυρία όπου οι διπλωματικές διεργασίες για την επανέναρξη των συνομιλιών βρίσκονται σε εξέλιξη, με τον ΟΗΕ να αναζητά κοινό έδαφος μεταξύ των δύο πλευρών. Η Βρετανία, ως εγγυήτρια δύναμη και μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας, διαδραματίζει κομβικό ρόλο στις εξελίξεις.
Προσήλωση στη Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία
Απαντώντας σε σχετική κοινοβουλευτική ερώτηση, ο κ. Ντάουτι κατέστησε σαφές ότι η βρετανική κυβέρνηση παραμένει πιστή στα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας. Συγκεκριμένα, τόνισε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει μια λύση που θα προβλέπει μια Διζωνική, Δικοινοτική Ομοσπονδία (ΔΔΟ) με πολιτική ισότητα, όπως αυτή καθορίζεται από τα σχετικά ψηφίσματα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών.
Η αναφορά αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς απορρίπτει τη ρητορική της Άγκυρας και της τουρκοκυπριακής ηγεσίας περί «κυριαρχικής ισότητας» και λύσης δύο κρατών. Το Λονδίνο ξεκαθαρίζει ότι οποιαδήποτε διευθέτηση πρέπει να διασφαλίζει την ενότητα του νησιού, σεβόμενη ταυτόχρονα τα δικαιώματα και των δύο κοινοτήτων, Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων.
Στήριξη στις Προσπάθειες του Γκουτέρες
Ο Βρετανός Υφυπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε τη στήριξη της χώρας του στις προσπάθειες που καταβάλλει ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, για την επανέναρξη του διαλόγου. Ο κ. Ντάουτι επεσήμανε ότι το Λονδίνο ενθαρρύνει όλες τις πλευρές να επιδείξουν την απαραίτητη ευελιξία και διάθεση για συμβιβασμό, προκειμένου να σπάσει το αδιέξοδο που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια.
Η βρετανική διπλωματία αναγνωρίζει τις δυσκολίες, ωστόσο επιμένει ότι η μόνη βιώσιμη οδός είναι η επιστροφή στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών. Στο πλαίσιο αυτό, η Βρετανία βρίσκεται σε ανοιχτή επικοινωνία τόσο με την Κυπριακή Δημοκρατία όσο και με τις κυβερνήσεις της Ελλάδας και της Τουρκίας.
Το Μήνυμα για τα 50 Χρόνια από την Εισβολή
Με αφορμή τη συμπλήρωση 50 ετών από την τουρκική εισβολή και τη συνεχιζόμενη διαίρεση του νησιού, ο Στίβεν Ντάουτι αναφέρθηκε στην ανάγκη επούλωσης των πληγών του παρελθόντος. Χαρακτήρισε τη λύση του Κυπριακού ως ζήτημα προτεραιότητας για τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, αναγνωρίζοντας ότι η παράταση του status quo δεν εξυπηρετεί τα συμφέροντα κανενός.
Η αναφορά αυτή ερμηνεύεται ως προτροπή για εντατικοποίηση των προσπαθειών, ώστε να μην χαθεί άλλη μια ευκαιρία για επανένωση. Η βρετανική πλευρά φαίνεται να αντιλαμβάνεται ότι ο χρόνος λειτουργεί εις βάρος της λύσης και παγιώνει τα τετελεσμένα της κατοχής.
Διπλωματική Κινητικότητα
Η δήλωση του κ. Ντάουτι εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διπλωματικής κινητικότητας. Οι σχέσεις Λονδίνου-Λευκωσίας παραμένουν στενές, ενώ η Βρετανία διατηρεί ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας με την Αθήνα και τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, αλλά και με την Άγκυρα και τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Ο ρόλος της Βρετανίας ως «penholder» (συντάκτης των ψηφισμάτων) στον ΟΗΕ για το Κυπριακό, προσδίδει πρόσθετη σημασία στις δηλώσεις του Υφυπουργού. Η επιμονή στο συμφωνημένο πλαίσιο αποτελεί δικλείδα ασφαλείας απέναντι στις αναθεωρητικές τάσεις και επιβεβαιώνει ότι η διεθνής κοινότητα δεν είναι διατεθειμένη να αποδεχθεί λύσεις που αντίκεινται στο Διεθνές Δίκαιο.
Συμπερασματικά, η τοποθέτηση του Στίβεν Ντάουτι επιβεβαιώνει ότι η βρετανική πολιτική στο Κυπριακό παραμένει σταθερή, προκρίνοντας τη Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία ως τη μοναδική βάση λύσης και καλώντας όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να εργαστούν εποικοδομητικά προς αυτή την κατεύθυνση.
