Ετοιμάζεται το κοινό ανακοινωθέν («communiqué») που προετοιμάζουν το Παρίσι και η Αθήνα, σχετικά με τις βυθομετρικές έρευνες για την πόντιση του ηλεκτρικού καλωδίου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Great Sea Interconnector (GSI).
Η χρήση πλοίου υπό γαλλική σημαία (και η πιθανή έκδοση της ανακοίνωσης από το ίδιο το γαλλικό κράτος) λειτουργεί ως κίνηση καλής θέλησης αλλά και αποφασιστικότητας απέναντι στην Άγκυρα.
Η ουσία των «μη οριοθετημένων περιοχών»
Με τη συγκεκριμένη διατύπωση, ξεκαθαρίζεται ότι οι έρευνες θα διεξαχθούν κανονικά στο πλαίσιο του έργου, χωρίς να ζητηθεί άδεια από την Τουρκία για τις περιοχές που η τελευταία θεωρεί αμφισβητούμενες ή εντός της δικής της, παράνομα και αυθαίρετα ονομάζει ως " Γαλάζια Πατρίδα".
Η Αθήνα και το Παρίσι έχουν ήδη χαρτογραφήσει τις πιθανές τουρκικές αντιδράσεις. Το ηπιότερο σενάριο προβλέπει την έκδοση μιας δικής της, αντίθετης NAVTEX. Το δυσμενέστερο σενάριο περιλαμβάνει την αποστολή τουρκικού πολεμικού σκάφους για παρενόχληση στο πεδίο, όπως είχε συμβεί το καλοκαίρι του 2024 στην Κάσο.
Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες , ο Ελληνικός Πολεμικός Στόλος βρίσκεται και θα παραμείνει σε διαρκή ετοιμότητα και επιφυλακή για την προστασία του γαλλικού ερευνητικού πλοίου, ανεξάρτητα από το αν το κοινό ανακοινωθέν («communiqué») λειτουργεί ως διπλωματικό μήνυμα προς την Άγκυρα.
Η εντολή προς τις ελληνικές ναυτικές μονάδες (φρεγάτες, κανονιοφόρους) είναι να τηρούν στάση «αμυντικής αποτροπής». Αυτό σημαίνει ότι θα βρίσκονται σε κοντινή απόσταση για να παρεμβληθούν αν το γαλλικό πλοίο παρενοχληθεί, αποφεύγοντας όμως να προκαλέσουν πρώτες.
Το κοινό ανακοινωθέν Ελλάδας-Γαλλίας θα στέλνει ένα ξεκάθαρο πολιτικό μήνυμα ότι οι έρευνες σε «μη οριοθετημένες περιοχές» είναι νόμιμες και υποστηρίζονται από δύο κράτη-μέλη της ΕΕ.
Ωστόσο, στην πράξη, αν η Τουρκία επιχειρήσει να στείλει πολεμικά πλοία (όπως έκανε στην Κάσο), η αποτροπή βασίζεται αποκλειστικά στην επιχειρησιακή ετοιμότητα των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.
Το ΓΕΕΘΑ και το ΓΕΝ έχουν επεξεργαστεί σενάρια κλιμάκωσης. Η επιφυλακή του στόλου αυξάνεται όσο το ερευνητικό πλοίο πλησιάζει στα όρια των περιοχών που η Τουρκία διεκδικεί παράνομα μέσω του τουρκοσυβικού μνημονίου.
Το Γενικό Επιτελείο Ναυτικού (ΓΕΝ) έχει σχεδιάσει ένα «αόρατο τείχος» προστασίας γύρω από το γαλλικό σκάφος, το οποίο κλιμακώνεται ανάλογα με τη ζώνη των ερευνών
Στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή μεταξύ Κρήτης, Κάσου και Καρπάθου βρίσκονται σε μόνιμη περιπολία τουλάχιστον μία φρεγάτα (τύπου MEKO ή Standard) και μία κανονιοφόρος του Πολεμικού Ναυτικού.
Το ελληνικό σχέδιο ασφαλείας περιλαμβάνει την υποστήριξη από υποβρύχια τύπου 214 (τα οποία παρέχουν πλήρη εικόνα του βυθού χωρίς να γίνονται αντιληπτά) καθώς και ετοιμότητα απογείωσης ιπτάμενων μέσων (ελικοπτέρων του ΠΝ και μαχητικών αεροσκαφών της Πολεμικής Αεροπορίας) σε περίπτωση που τουρκικά πλοία προσεγγίσουν σε απόσταση μικρότερη των επιτρεπόμενων ορίων
Η σύνθεση αυτή έχει καθαρά αποτρεπτικό χαρακτήρα. Τα ελληνικά πληρώματα έχουν σαφείς εντολές να μην προχωρήσουν σε καμία ενέργεια που θα μπορούσε να θεωρηθεί επιθετική, αλλά να λειτουργήσουν ως φυσικό εμπόδιο, εάν τουρκικές κορβέτες επιχειρήσουν να παρεμποδίσουν την πορεία του ερευνητικού σκάφους.
Αυτή η τακτική του "φυσικού εμποδίου"¨ αποτελεί την κεντρική φιλοσοφία του ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού για τη διαχείριση της κρίσης στο πεδίο, καθώς θα επιτρέπει στο γαλλικό ερευνητικό πλοίο να συνεχίσει τις βυθομετρικές του μελέτες χωρίς η Ελλάδα να εμφανίζεται ως η πλευρά που προκαλεί στρατιωτικό επεισόδιο.
Πρόκειται για το γνωστό σχέδιο " επακούμβησης" που θα ενεργεοποιηθεί από το Πολεμικό μας Ναυτικό αν οι Τούρκοι πουλήσουν νταηλίκι στο Αιγαίο και ειδικά στο γαλλικό πλοίο.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι τα ελληνικά πολεμικά πλοία θα τοποθετηθούν γεωγραφικά ανάμεσα στο ερευνητικό σκάφος και τα τουρκικά πολεμικά, κόβοντας τις γραμμές προσέγγισης της Άγκυρας.
Η ευθύνη της πρώτης επιθετικής κίνησης μετατοπίζεται εξολοκλήρου στην τουρκική πλευρά, γεγονός που θα είχε άμεσες διπλωματικές συνέπειες για την Τουρκία σε επίπεδο ΕΕ και ΝΑΤΟ.
Η ψυχραιμία των Ελλήνων κυβερνητών είναι ο κρισιμότερος παράγοντας, καθώς οι τουρκικές κορβέτες συχνά επιχειρούν επικίνδυνους ελιγμούς για να προκαλέσουν αντίδραση.